Hội kiến trúc sư Đồng Nai: Những vấn đề của thời hội nhập

Ra đời từ năm 1998, đến nay Hội Kiến trúc sư Đồng Nai đã qua 10 năm hoạt động. Từ chỗ hội viên chỉ "lèo tèo" vài chục người, đến nay Hội đã có gần 100 hội viên hoạt động trong nhiều lĩnh vực: quy hoạch, xây dựng, tư vấn thiết kế...

Ra đời từ năm 1998, đến nay Hội Kiến trúc sư Đồng Nai đã qua 10 năm hoạt động. Từ chỗ  hội viên chỉ "lèo tèo" vài chục người, đến nay Hội đã có gần 100 hội viên hoạt động trong nhiều lĩnh vực: quy hoạch, xây dựng, tư vấn thiết kế...

* Còn nhiều trăn trở

Có thể nói, Hội KTS Đồng Nai là một trong những hội nghề nghiệp có đông hội viên hoạt động khá thường xuyên và bài bản. Một trong những hoạt động nổi bật  là đã phối hợp với các đơn vị khác như Hội KTS Việt Nam, Hội Xây dựng Đồng Nai, các đơn vị sản xuất, kinh doanh trong và ngoài tỉnh tổ chức các cuộc hội thảo khoa học về kiến trúc, quy hoạch, vật liệu xây dựng... Điển hình là hội thảo có chất lượng chuyên môn cao kéo dài 4 ngày và quy tụ khá đầy đủ những tên tuổi lớn của ngành kiến trúc Việt Nam với chủ đề "Quy hoạch - kiến trúc các đô thị vùng phát triển công nghiệp" diễn ra vào tháng 3-2007. Hội KTS Đồng Nai cũng thường xuyên tổ chức các lớp đào tạo, bồi dưỡng cho hội viên kiến thức về thiết kế, bảo tồn, kỹ thuật mới trong nghề nghiệp, vật liệu mới... để nâng cao kiến thức cho hội viên, không chỉ trong nước mà đi tham quan, học tập ở các quốc gia khác như Trung Quốc, Thái Lan, Singapore và một số nước châu Âu...

Một trong những tòa nhà mang dấu ấn của nhà kiến trúc.

Tuy nhiên, theo ông Đỗ Thiện Tâm, chủ tịch Hội KTS Đồng Nai thì trong thời kỳ hội nhập và phát triển mạnh mẽ như hiện nay, nhất là ở một địa phương có tốc độ phát triển nhanh, quá trình đô thị hóa  diễn ra hàng ngày, hàng giờ như Đồng Nai thì vai trò của các KTS nói riêng và Hội KTS nói chung cần phải được nhấn mạnh và tạo được nhiều dấu ấn hơn nữa. Hiện tại, tính cạnh tranh trong lĩnh vực kiến trúc đã bắt đầu trở nên "khốc liệt" hơn với các "đối thủ" không chỉ ở trong nước mà còn đến từ các nước phát triển. Chính vì thế, để cạnh tranh vững chắc, nhất là với những công trình tầm cỡ, KTS Việt Nam nói chung và Đồng Nai nói riêng cần phải khẳng định mình về trình độ chuyên môn nhiều hơn nữa. Theo đánh giá của Hội KTS Việt Nam, đội ngũ KTS ở Đồng Nai khá giỏi chuyên môn và có cái nhìn khá tinh nhạy, phù hợp với xu hướng phát triển chung của ngành kiến trúc. Đó là một điều đáng mừng, nhưng ông Tâm trăn trở: "Anh em trong giới kiến trúc Đồng Nai không thiếu người giỏi, nhưng cái thiếu ở đây là thiếu sự tập trung về nghề nghiệp, thiếu sự hợp tác lẫn nhau để tập hợp thành những công ty lớn và quy mô hơn, đủ sức đảm nhiệm những công trình lớn và cạnh tranh được với các KTS đến từ các nơi khác. Mặt khác, môi trường hoạt động cho ngành kiến trúc ở Đồng Nai còn thiếu đồng bộ và phát triển chậm, chính vì vậy việc tạo ra môi trường lý tưởng để thu hút người giỏi về phục vụ tỉnh nhà cũng là vấn đề cần được quan tâm".

* Cần một hành lang pháp lý

Hiện tại, theo tính toán sơ bộ của Hội KTS Đồng Nai thì có khoảng gần 200 công ty có chức năng tư vấn thiết kế đang hoạt động ở Đồng Nai. Con số này không hề nhỏ. Tuy nhiên, cho tới nay vẫn chưa ai đứng ra "kiểm chứng" chất lượng thuần túy về mặt chuyên môn của những đơn vị trên. Điều này gây khó cho nhà quản lý và cả khách hàng trong việc lựa chọn và trao niềm tin cho KTS có trình độ chuyên môn và nghiệp vụ đảm bảo. Theo nhiều KTS trong Hội, Luật Doanh nghiệp và một  số quy định khác khá thông thoáng trong việc thành lập các công ty có chức năng tư vấn thiết kế cũng là thuận lợi cho anh em ngành kiến trúc "tung hoành". Nhưng điều này cũng đặt ra những vấn đề nan giải khác: kiến trúc là một ngành nghề đặc trưng có ảnh hướng lớn đến đời sống xã hội, việc xây cất một ngôi nhà, một công trình sẽ tồn tại trong đời sống xã hội từ vài chục đến cả trăm năm. Do vậy, phải là những kiến trúc sư thực sự có năng lực mới nên "cầm chịch" công ty tư vấn thiết kế hay hoạt động tư vấn tự do trên thị trường. "Tất nhiên, quy luật thị trường sẽ đào thải những đơn vị năng lực kém, song về lâu dài, để tránh những lộn xộn không đáng có và đảm bảo việc kiến trúc phát triển phù hợp quy hoạch, phù hợp xu hướng xã hội thì nhất thiết phải có luật kiến trúc sư"  - kiến trúc sư Nguyễn Văn Tất, một trong những kiến trúc sư "lão làng"nhận định.     

Mặt khác, với vai trò chính của Hội KTS là phản biện kiến trúc thì một hành lang pháp lý vững vàng là điều rất cần thiết. Ông Tâm trăn trở: "Xã hội vẫn chờ đợi Hội KTS làm tốt vai trò của một cơ quan phản biện, hoạt động hết sức độc lập và chỉ dựa vào tri thức chuyên môn. Nhưng vai trò đó hiện vẫn còn đang bị phân tán thành những ý kiến nhỏ lẻ và Hội cũng cần một vị trí vững chắc hơn để tham gia nhiều vào công tác phản biện, trở thành một đơn vị cố vấn chuyên môn uy tín trong quá trình phát triển".

Gia Hân