Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thế hệ trẻ

09:07, 16/07/2008

Hưởng ứng cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh", Hội Khoa học tâm lý - giáo dục Việt Nam quyết định tổ chức hội thảo khoa học "Giáo dục đạo đức cho học sinh, sinh viên ở nước ta: thực trạng và giải pháp" trong hai ngày 18 và 19 -7-2008 tại Đồng Nai. Báo Đồng Nai xin trích đăng tham luận của giáo sư - viện sĩ Phạm Minh Hạc, Chủ tịch Hội Khoa học tâm lý - giáo dục Việt Nam.

Chúng ta sinh ra, lớn lên trong thời đại Hồ Chí Minh, từ tấm bé đã thuộc lòng "5 điều Bác Hồ dạy". Tư tưởng và đạo đức của Người đã ăn sâu vào đời sống, biểu hiện trong ứng xử hàng ngày.

Các em học sinh đội kỹ năng của Nhà thiếu nhi Đồng Nai.

... Bên cạnh những tiến bộ, mặt mạnh, ưu điểm mà học sinh, sinh viên ngày nay đã đạt được thì tình hình đạo đức cũng khá phức tạp. Ban Tuyên giáo Trung ương có nhận xét khái quát: "Một bộ phận không nhỏ học sinh, sinh viên còn có thái độ và động cơ học tập yếu, thiếu trung thực trong học tập, gian lận trong thi cử. Một bộ phận nhỏ học sinh chỉ đòi quyền hưởng thụ, không nghĩ đến trách nhiệm và nghĩa vụ cống hiến, chưa tích cực học tập và rèn luyện, ý thức chuẩn bị cho ngày mai lập nghiệp chưa cao. Một số ít học sinh, sinh viên thiếu hiểu biết về pháp luật, kể cả những vấn đề trực tiếp liên quan đến đời sống và học tập của mình, chạy theo lối sống thực dụng, đua đòi ăn diện xa hoa quá với mức sống cho phép. Trong mối quan hệ tình bạn, tình yêu có xu hướng thực dụng, phóng túng, thiếu trách nhiệm với nhau, xa lạ với đạo đức của người Việt Nam. Tệ nạn xã hội, nhất là ma túy có xu hướng tăng..."

Nguyên nhân của tình trạng trên có nhiều, trong đó phải kể đến yếu tố kinh tế là vấn đề nổi cộm nhất. Bên cạnh đó, chúng tôi cho rằng yếu tố quyết định là giáo dục, tự giáo dục, kết hợp với đạo đức nhà trường, môi trường gia đình, xã hội có nhiều yếu tố xấu tác động trực tiếp đến nhân cách học sinh, đặc biệt là vấn đề đạo đức.

Chính vì thực trạng của vấn đề đạo đức ở học sinh, sinh viên, các nhà giáo dục và các nhà hoạt động xã hội trước hết cần tham gia vào việc tổ chức lại việc giáo dục đạo đức trong nhà trường, nhất là trong các trường sư phạm, rồi có thể đóng góp tích cực tác động xây dựng môi trường xã hội, tăng cường nghiên cứu và phổ biến những vấn đề tâm lý học, giáo dục học về gia đình, tác động vào thế giới tinh thần - tâm lý - đạo đức - luân lý, phát triển nhân cách cho các em. Năm 1995, UNESCO lấy làm Năm Khoan dung, đúng như tinh thần của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã lấy khoan thứ làm thái độ giá trị đầu tiên trong hệ giá trị nhân cách. Các nhà giáo dục chúng ta hãy tiếp tục tích cực học tập, nghiên cứu, giảng dạy, phổ biến rộng rãi, giáo dục giá trị Hồ Chí Minh, tạo nên giá trị tâm lực cùng với trí lực, thể lực của học sinh, sinh viên.

GS.VS Phạm Minh Hạc