Ðể hành trình làm mẹ luôn đong đầy yêu thương

Mang thai, sinh con và nuôi con nhỏ là hành trình nhiều niềm vui nhưng cũng không ít nhọc nhằn đối với người phụ nữ. Những thay đổi về thể chất, nội tiết, tâm lý cùng áp lực chăm con có thể khiến người mẹ mệt mỏi, lo âu, thậm chí đối mặt với trầm cảm sau sinh.

Niềm vui của người mẹ sau khi sinh con an toàn tại Bệnh viện Hoàn Mỹ Đồng Nai.

Bởi vậy, bên cạnh được chăm sóc y tế, điều mỗi người phụ nữ cần nhất chính là sự quan tâm, sẻ chia và yêu thương từ chồng, gia đình, để họ luôn cảm thấy an tâm trên hành trình làm mẹ.

Mong có người sẻ chia khi mệt mỏi

Từ những ngày đầu mang thai, người phụ nữ đã phải thích nghi với nhiều thay đổi của cơ thể. Những cơn ốm nghén, mệt mỏi, đau lưng, khó ngủ có thể kéo dài nhiều tháng trong thai kỳ. Khi thai lớn dần, việc đi lại, sinh hoạt của người phụ nữ cũng trở nên khó khăn hơn. Những thay đổi về nội tiết còn khiến tâm trạng của họ có lúc thất thường, dễ lo lắng hoặc căng thẳng.

Với một người lần đầu làm mẹ như chị Phạm Thị Hồng Thanh (ở phường Tân Triều), mọi thứ quá mới mẻ. Chị Thanh tâm sự: Do chưa có kinh nghiệm, lại không có mẹ đẻ, mẹ chồng bên cạnh hướng dẫn nên những ngày đầu sau sinh, chị không biết cách cho con bú và kích sữa. Có những hôm chị loay hoay mãi, ngồi suốt mấy tiếng đồng hồ để cho con bú dẫn đến đau lưng, mệt mỏi. Vì nhà chỉ có 2 vợ chồng, chồng lại đi làm cả ngày, điều kiện kinh tế không dư giả để thuê người giúp việc nên có những lúc rất mệt nhưng chị không dám nằm ngủ cùng con, phải dậy làm việc nhà. Đến nay, khi con gái đã 6 tuổi, chị Thanh vẫn không dám sinh thêm con vì quá trình nuôi con nhỏ quá nhiều vất vả.

Trái lại, chị Trần Thị Bạch Yến (ở phường Biên Hòa) luôn cảm thấy an tâm vì suốt quá trình mang thai, sinh con, chị được cả mẹ ruột, mẹ chồng và chồng quan tâm, chăm sóc đầy đủ. Vì thế mà chị bớt lo nghĩ nhiều chuyện, có thời gian để nghỉ ngơi, hồi phục sức khỏe sau sinh. Chị Yến tâm sự: Đến nay vợ chồng tôi đã có 2 con, cả trai và gái nhưng vẫn muốn sinh thêm con.

Một người mẹ khỏe mạnh sẽ có thêm năng lượng để chăm sóc con. Một người mẹ cảm thấy được yêu thương sẽ có thêm sự tự tin để bước qua những khó khăn trên hành trình làm mẹ.

Bác sĩ chuyên khoa I TRẦN THỊ NGẦN, Trưởng khoa Sức khỏe sinh sản, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Ðồng Nai

Yêu thương nhiều hơn

Bác sĩ chuyên khoa I Trần Thị Ngần, Trưởng khoa Sức khỏe sinh sản, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Đồng Nai cho hay: Với người phụ nữ, giai đoạn mang thai, sinh con và nuôi con nhỏ khá nhạy cảm. Một lời nói, một hành động không đúng của người chồng, cha mẹ hai bên có thể sẽ khiến họ nhớ mãi. Vì thế, trong hành trình này, gia đình đóng vai trò rất quan trọng với họ.

Theo bác sĩ Ngần, sau khi sinh, người phụ nữ trải qua sự thay đổi lớn về thể chất, tâm lý, nội tiết và vai trò làm mẹ. Những người sinh con đầu lòng, con quý, con hiếm hoặc trải qua một lần sinh không như mong muốn càng có thể dễ rơi vào trạng thái lo lắng, căng thẳng. Nếu những cảm xúc này kéo dài, người mẹ có nguy cơ trầm cảm sau sinh. Trầm cảm sau sinh không đơn thuần là buồn bã nhất thời. Người mẹ có thể thường xuyên lo âu, căng thẳng, cáu gắt, mệt mỏi, mất ngủ, chán ăn hoặc thay đổi thói quen ăn uống, thu mình, mất hứng thú với những công việc từng yêu thích. Ở trường hợp nặng, người mẹ có thể có hành vi gây tổn hại cho bản thân hoặc con nhỏ.

Đáng lưu ý, sức khỏe tinh thần của người mẹ liên quan mật thiết đến sự phát triển của trẻ. Khi người mẹ quá mệt mỏi, mất ngủ, suy nghĩ nhiều hoặc trầm cảm, khả năng chăm sóc và tương tác với con có thể giảm, việc nuôi con bằng sữa mẹ cũng có thể bị ảnh hưởng. Trẻ thiếu sự quan tâm, tương tác và kích thích phù hợp có thể gặp những ảnh hưởng nhất định đến cảm xúc, ngôn ngữ và phát triển thể chất.

Vì vậy, chăm sóc một đứa trẻ không chỉ là chăm cho con ăn ngủ, lớn lên khỏe mạnh, muốn trẻ phát triển tốt, trước hết cần quan tâm đến sức khỏe thể chất và tinh thần của người mẹ.

Bác sĩ Trần Thị Ngần cho rằng: Gia đình, đặc biệt là người chồng giữ vai trò rất lớn trong phòng ngừa và phát hiện sớm trầm cảm sau sinh. Người phụ nữ sau sinh dễ xúc động, lo lắng, vì vậy gia đình cần dành cho họ sự đồng cảm, động viên, an ủi, hạn chế những lời phán xét, so sánh hoặc tạo thêm áp lực.

“Người chồng có thể chủ động bế con để vợ ngủ thêm một chút, cùng vợ chăm con ban đêm, chia sẻ việc nhà hoặc đơn giản là ôm vợ khi thấy cô ấy mệt mỏi. Những cử chỉ, việc làm ấy sẽ giúp người phụ nữ cảm thấy được yêu thương, trân trọng và an tâm hơn” - bác sĩ Trần Thị Ngần nhấn mạnh.

Các chuyên gia lưu ý, chăm sóc người mẹ cần được thực hiện xuyên suốt từ trước khi mang thai, trong thai kỳ, khi sinh và sau sinh. Bên cạnh chăm sóc y tế, người mẹ cần một “mạng lưới yêu thương” ngay trong chính gia đình. Người chồng là người đồng hành xuyên suốt, từ những lần khám thai đến khi con chào đời và lớn lên. Ông bà hai bên có thể hỗ trợ chăm cháu, phụ giúp việc nhà, những người thân khác có thể chia sẻ công việc để người mẹ có thời gian nghỉ ngơi, phục hồi. Như vậy, họ sẽ cảm thấy được yêu thương và hành trình làm mẹ không hề đơn độc.

Hạnh Dung