Chuẩn bị tinh thần bước vào mùa thi

Mùa thi nào cũng gây cho học sinh sự hồi hộp, căng thẳng, lo âu, đặc biệt các kỳ thi có ý nghĩa quan trọng như kỳ thi tuyển sinh vào đại học, cao đẳng. Làm thế nào để chế ngự được trạng thái tâm lý bất lợi đó và ngược lại, tạo được sự phấn chấn, tự tin để đạt được kết quả như mong đợi là điều mọi người từ gia đình đến thầy cô và nhất là bản thân học sinh đều hướng tới.

Đối với thầy cô ở trường, chịu trách nhiệm chính về mặt tri thức của học sinh nhưng không chỉ dừng lại ở việc hệ thống hóa kiến thức, rèn những kỹ năng cơ bản, toàn diện cho học sinh theo từng môn học mà còn chú ý đến việc khích lệ tinh thần các em, giúp các em biết cách xử lý những tình huống thường gặp trong thi cử.

Đối với gia đình, quan tâm chủ yếu tới sức khỏe (thể chất) và tâm lý (tinh thần) của các em.

Về sức khỏe: ưu tiên cho con em có chế độ dinh dưỡng hợp lý, cân đối trong mùa thi như tăng thức ăn bổ dưỡng (có thêm ly sữa, thịt cá, trứng, tôm cua, trái cây), uống đủ nước, chú ý ăn sáng đủ chất và vệ sinh thực phẩm. Nhắc nhở con em ngủ đủ giờ (8 tiếng/ngày), không nên thức quá khuya. Tránh tình trạng lo học nên cố thức, mệt quá ngủ gục rồi lại choàng tỉnh dậy học tiếp (giấc ngủ chập chờn, học không ra học, ngủ không ra ngủ). Các em không dùng trà đặc, cà phê vì lợi bất cập hại. Nên ngủ sớm (khoảng 11 giờ đêm), dậy sớm để tinh thần sảng khoái, tiếp thu bài tốt hơn. Buổi trưa các em cố gắng chợp mắt 20 - 30 phút (không ngủ li bì 2 - 3 tiếng), chiều học hiệu quả hơn. Ngồi học khoảng 50 - 60 phút cần giải lao 5 - 10 phút. Hàng ngày, sau những giờ học tập căng thẳng nên giải trí nhẹ nhàng như nghe những bản nhạc dịu êm hay hít thở sâu không khí thoáng đãng với vài động tác thể dục... Cuối tuần các em có thể dành ít thời gian chơi một môn thể thao yêu thích nào đấy như chạy bộ, đá bóng, đánh cầu, bơi lội... Không nên giải trí bằng chơi games, chat, thức đêm xem bóng đá quốc tế vì dễ bị cuốn hút nhiều thời gian, sức lực. Tất nhiên, phụ huynh cũng không nên cứ nhìn thấy con "ngồi không" là giục "học đi!"

Về tâm lý: cha mẹ không quá lo lắng về kỳ thi của con, không "vẽ" ra tương lai (hoặc xán lạn hoặc tối tăm tùy thuộc vào kết quả thi) sẽ tạo áp lực tâm lý cho con. Cha mẹ hãy tỏ ra bình tĩnh và giúp con có lựa chọn khôn ngoan về nghề nghiệp trong tương lai: phù hợp với bản thân để có cuộc sống bình yên và đủ sức vươn lên trong điều kiện của mình. Những kỳ vọng quá cao hoặc coi thường khả năng của con (đánh giá con quá thấp) đều phản tác dụng, có hại cho sự phát triển nhân cách của trẻ. Phụ huynh nên có những phương án khác nhau để khỏi hẫng hụt khi kết quả thi của con không như mong muốn. Trước ngày thi, phụ huynh nhắc nhở con chuẩn bị sẵn mọi loại giấy tờ, bút bi (2-3 cái mới cùng màu), chì, thước và các dụng cụ được phép mang vào phòng thi cho từng môn thi. Con thi xong từng môn, không hỏi kỹ, thậm chí tính điểm ngay và cay cú nếu con sơ sót. Phụ huynh hãy giúp con quên ngay môn vừa thi xong để nghĩ tới môn kế tiếp và can đảm chấp nhận thất bại, có chí hướng vươn lên trong tương lai.

Thầy cô, cha mẹ chỉ là yếu tố bên ngoài tác động đến con em, còn bản thân mỗi học sinh mới là yếu tố quyết định tới kết quả kỳ thi nói riêng và tương lai của mình nói chung. Mỗi học sinh phải hiểu điều đó và luôn có ý thức rèn luyện khả năng làm chủ bản thân.

Muốn tự tin, tự chủ được thì trước hết kiến thức của các em phải vững vàng. Muốn có kiến thức vững vàng các em phải có phương pháp học tập tốt và kiên nhẫn tích lũy. Mỗi môn phải tìm ra cách ghi nhớ, nắm được yêu cầu, kỹ năng của môn đó theo cách riêng của mình. Học tập, ôn luyện có kế hoạch. Học đâu chắc đó, thiếu hụt phần nào tìm cách bổ sung luôn, không để dồn cục vừa cản trở việc tiếp thu kiến thức kế tiếp vừa không kịp ôn thi. Các em cần có thời gian tự học - "tiêu hóa" các kiến thức nhận được ở thầy cô. Không vừa học vừa lo, tâm bấn loạn thì trí đâu còn sáng suốt? Các em phải xác định khi thi phải dựa hoàn toàn vào sức mình vì trông chờ vào nguồn kiến thức từ bên ngoài (phao, quay cóp bài bạn) sẽ làm tiêu tan ý chí bản thân và dễ phạm sai lầm, hậu quả càng lớn. Khi chọn hướng đi cho tương lai, các em phải biết năng lực, sở thích, điều kiện... thực sự của mình; không a dua theo bạn bè, phong trào hay chỉ biết nhắm mắt vâng lời cha mẹ. Hiểu bản thân, có đủ bản lĩnh chọn lựa con đường cho mình là biểu hiện của tinh thần có trách nhiệm với cuộc đời mình - yếu tố làm nên sự thành công của mỗi cá nhân.

Lan Hương