Tạo “bước chuyển” trong giải ngân vốn đầu tư công

Đầu tư công được thành phố Đồng Nai xác định giữ vai trò là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng, tạo hiệu ứng lan tỏa đến nhiều ngành, lĩnh vực để hoàn thành mục tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm 2026.

Do đó, thành phố đang triển khai hàng loạt giải pháp quyết liệt để thúc đẩy tiến độ giải ngân vốn đầu tư công trên địa bàn.

Thi công Dự án Xây dựng đường 25C, đoạn từ quốc lộ 51 đến hương lộ 19.

Phấn đấu giải ngân trên 50% kế hoạch vốn trong 6 tháng  đầu năm

Năm 2026, tổng kế hoạch đầu tư vốn ngân sách nhà nước của thành phố Đồng Nai là hơn 27 ngàn tỷ đồng. Tính đến ngày 5-5, tổng vốn đầu tư công đã được giải ngân trên địa bàn thành phố là hơn 2,6 ngàn tỷ đồng, đạt gần 10% kế hoạch. Dù đã có nhiều nỗ lực, nhưng kết quả giải ngân trong hơn 4 tháng đầu năm vẫn chưa đạt như kỳ vọng.

Theo ông Trần Anh Tú, Phó Giám đốc Sở Tài chính, có 3 nhóm nguyên nhân chính ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân nguồn vốn đầu tư công trên địa bàn thành phố thời gian qua gồm: vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng; việc gia hạn thời gian thực hiện dự án, điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án và biến động giá, nguồn cung vật liệu xây dựng, nhiên liệu. Trong đó, vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng được xem là một trong những nguyên nhân chủ yếu ảnh hưởng đến tiến độ giải ngân vốn. Cụ thể, trên địa bàn thành phố còn 83 dự án chưa bàn giao đủ mặt bằng sạch phục vụ công tác thi công.

Thành ủy viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai Hồ Văn Hà cho rằng: Giải phóng mặt bằng vẫn đang là “điểm nghẽn” lớn nhất trong quá trình thực hiện giải ngân vốn đầu tư công trên địa bàn thành phố, đặc biệt là đối với các dự án hạ tầng giao thông.

Để đẩy nhanh tiến độ công tác giải phóng mặt bằng, phục vụ thi công các dự án, đầu tháng 5-2026, UBND thành phố đã có văn bản gửi các đơn vị liên quan về việc khẩn trương triển khai thực hiện bồi thường, hỗ trợ, tái định cư đối với 5 dự án giao thông trọng điểm trên địa bàn gồm: đường vành đai 4 - Thành phố Hồ Chí Minh; hương lộ 2; nâng cấp, mở rộng các tuyến đường: 773, 769 và xây dựng đường 770B.

Đồng thời, ngày 5-5, UBND thành phố có văn bản gửi các đơn vị, địa phương về việc tập trung triển khai thực hiện nhiệm vụ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế quý II-2026. Trong đó, với công tác giải ngân vốn đầu tư công, UBND thành phố giao Sở Tài chính, Sở Xây dựng phối hợp với các đơn vị chủ đầu tư xây dựng kế hoạch giải ngân chi tiết theo từng tháng, từng quý. Đồng thời cam kết tiến độ thực hiện cụ thể đối với từng dự án. UBND các xã, phường chịu trách nhiệm trực tiếp, toàn diện về công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng trên địa bàn.

Mục tiêu mà UBND thành phố đề ra là phấn đấu trong 6 tháng đầu năm 2026, tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công đạt từ 50% kế hoạch trở lên. Từ đó tạo dư địa thúc đẩy tăng trưởng trong các quý tiếp theo và đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng GRDP chung của thành phố.

Thông tin từ Sở Tài chính, tính đến cuối tháng 4-2026, trên địa bàn thành phố còn 106 dự án thực hiện giãn, hoãn để tập trung nguồn lực cho các dự án được đánh giá cấp thiết hơn. Các dự án này đang tạm ngưng không thực hiện giải ngân.

Chuyển từ “đầu tư theo số lượng” sang “đầu tư theo hiệu quả đầu ra”

Cùng với việc thúc đẩy các giải pháp về giải phóng mặt bằng, tiến độ thi công các dự án, để tăng chất cũng như tăng tỷ lệ giải ngân nguồn vốn, UBND thành phố giao Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, đơn vị liên quan khẩn trương rà soát, tham mưu danh mục các dự án đầu tư công theo hướng chuyển mạnh từ tư duy “đầu tư theo số lượng” sang “đầu tư theo hiệu quả đầu ra”.

Theo đó, trong quá trình rà soát cần đánh giá hiệu quả đầu tư, hiệu quả khai thác sau đầu tư. Kiên quyết đề xuất xử lý đối với các dự án chậm tiến độ, đội vốn, hiệu quả thấp, không phát huy giá trị sử dụng, không bảo đảm khả năng hoàn thành theo kế hoạch được giao. Đặc biệt, thành phố Đồng Nai sẽ kiên quyết loại bỏ các dự án kém hiệu quả, chưa thực sự cần thiết, không cấp bách, không còn tính khả thi hoặc không có khả năng hoàn thành để tránh đầu tư dàn trải, thất thoát, lãng phí nguồn lực.

Trước đó, vào cuối tháng 4-2025, tại buổi làm việc để nghe báo cáo về tiến độ giải ngân vốn đầu tư công trên địa bàn, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh (nay là Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Đồng Nai) Nguyễn Văn Út giao Sở Tài chính tiếp tục rà soát, đề xuất cắt, tạm dừng các dự án đầu tư công theo yêu cầu của Chính phủ gồm: các dự án chuyển tiếp không mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội; các dự án không thực hiện giải phóng mặt bằng và các dự án chưa có nguồn vật liệu phục vụ thi công. “Tất cả nguồn vốn phải được ưu tiên bố trí cho các công trình, dự án trọng điểm của Trung ương, của tỉnh” - đồng chí Nguyễn Văn Út yêu cầu.  

Phạm Tùng