Phát triển kinh tế tư nhân thúc đẩy tăng trưởng

Nghị quyết số 68-NQ/TW, ngày 4-5-2025 của Bộ Chính trị xác định kinh tế tư nhân (KTTN) là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia. Trong giai đoạn phát triển mới, khi Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng cao, dài hạn thì vai trò của KTTN lại càng quan trọng, góp phần tự chủ chiến lược quốc gia.

Một doanh nghiệp tư nhân Đồng Nai trưng bày sản phẩm tại hội nghị kết nối giao thương Việt - Nhật.

Là địa phương nằm trong tốp đầu về kinh tế cũng như có số lượng doanh nghiệp (DN) lớn, nhiệm vụ đặt ra cho Đồng Nai là cùng với tốc độ tăng trưởng cao, dòng vốn lớn và hàng loạt dự án mới, DN tư nhân cần được khơi thông chính sách để có điều kiện tham gia sâu vào chuỗi giá trị và tương xứng với quy mô nền kinh tế.

Xác lập vị thế kinh tế tư nhân

Khu vực KTTN đã thay đổi rất nhanh sau 40 năm đổi mới. Từ chỗ hoạt động trong phạm vi hẹp, đến nay, cả nước có hơn 1 triệu DN đang hoạt động, chiếm khoảng 96,6% tổng số DN. Tuy nhiên, đa phần trong số đó là DN nhỏ và vừa, khả năng chống chịu và mở rộng sản xuất hạn chế.

Đáng chú ý, khó khăn lớn nhất của DN hiện không hẳn là vốn. Theo Báo cáo KTTN Việt Nam của Liên đoàn Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI), tỷ lệ DN gặp khó khăn trong tìm kiếm khách hàng tăng từ 45,3% năm 2024 lên 60,2% năm 2025. Có tới 75,5% DN cho biết không thể vay vốn nếu không có tài sản thế chấp. Do đó, điều DN cần hỗ trợ là có thị trường, có đơn hàng và có khả năng tự lớn lên.

Nghị quyết số 68-NQ/TW đã thay đổi cách nhìn khi xác định KTTN là “một động lực quan trọng nhất” của nền kinh tế. Nghị quyết số 198/2025/QH15, ngày 17-5-2025 tiếp tục đưa ra nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ DN tư nhân.

Theo ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký VCCI, những điều này đánh dấu sự thay đổi lớn trong cách nhìn về khu vực KTTN. Vấn đề cốt lõi hiện nay là làm sao để chuyển từ một khu vực “đông nhưng chưa mạnh” thành một khu vực có nhiều DN đủ năng lực tích lũy, mở rộng quy mô và nâng cao năng suất, tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị.

Theo các chuyên gia, mục tiêu tăng trưởng 2 con số của Việt Nam phải được nhìn từ sức lớn lên thực chất của khu vực DN, trong đó DN tư nhân phải có đủ không gian để đầu tư, đổi mới công nghệ, mở rộng thị trường và nâng cao năng suất. Do đó, chính sách cần chuyển mạnh từ tư duy hỗ trợ đơn lẻ sang kiến tạo môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định và dễ dự báo. DN cần được tiếp cận thuận lợi hơn với vốn, công nghệ, nhân lực, thị trường và các chuỗi cung ứng… Thước đo cuối cùng của chính sách không phải là số lượng chương trình hỗ trợ được ban hành, mà là số DN có thể phát triển tốt, tích lũy được nguồn lực, mở rộng quy mô và đổi mới công nghệ.

Theo các chuyên gia, Đồng Nai cần đặc biệt quan tâm đến việc kết nối DN tư nhân với các DN lớn, DN có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và các chuỗi cung ứng. Từng bước trở thành nhà cung ứng, đáp ứng được các yêu cầu về chất lượng, quản trị, công nghệ là con đường thực tế để DN tư nhân tích lũy và trưởng thành.

Ðồng hành với doanh nghiệp

Những năm qua, Đồng Nai đã ban hành nhiều chính sách để đồng hành với cộng đồng DN. Thành phố có Kế hoạch số 54/KH-UBND, ngày 2-6-2026 về hỗ trợ DN nhỏ và vừa, DN tư nhân, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh giai đoạn 2026-2028. Kế hoạch tập trung vào các nội dung như: chuyển đổi số, đào tạo, nâng cao năng lực quản trị, hỗ trợ pháp lý, cung cấp thông tin và phát triển DN tiêu biểu, tiên phong.

Cùng với các chính sách mới từ Trung ương, hệ thống hỗ trợ DN đã có thêm cơ sở để triển khai. Điều cần theo dõi tiếp không phải số cuộc đối thoại hay số chương trình hỗ trợ mà là kết quả bao nhiêu DN tiếp cận được vốn, đổi mới máy móc công nghệ, trở thành nhà cung ứng cho DN lớn…

Tại phiên đối thoại địa phương thuộc Diễn đàn KTTN Việt Nam năm 2026 tổ chức ở Đồng Nai ngày 7-8, nhiều ý kiến đã đóng góp cho địa phương trong việc thúc đẩy phát triển khối DN tư nhân.

Ông Đậu Anh Tuấn dẫn số liệu nghiên cứu cho thấy Đồng Nai có nền tảng khác với nhiều địa phương. Mật độ DN đang hoạt động đạt 7,75 DN/1 ngàn dân, cao hơn mức bình quân cả nước 4,46 DN/1 ngàn dân. Tỷ lệ DN báo cáo có lợi nhuận đạt 65,7%, cao hơn mức 60,4% của cả nước.

Nhưng khi nhìn vào khả năng phát triển giai đoạn tiếp theo, khoảng cách lại xuất hiện. Chỉ 27,5% DN Đồng Nai có kế hoạch mở rộng, thấp hơn mức 31,6% của cả nước. DN có bộ phận nghiên cứu và phát triển chỉ chiếm 2,1%, so với 5% của cả nước. Đây là những con số cần được quan tâm để triển khai chính sách sao cho khu vực tư nhân ngày càng trở thành động lực tăng trưởng.

Chủ tịch Hội Doanh nhân trẻ Việt Nam Đặng Hồng Anh cho rằng: Đồng Nai cần chuyển từ thu hút đầu tư sang tổ chức và nâng cấp chuỗi giá trị. Nếu một dự án lớn vào địa phương nhưng DN trong nước chỉ cung cấp được những dịch vụ đơn giản, phần lớn linh kiện, nguyên vật liệu, dịch vụ kỹ thuật phải mua từ nơi khác thì sức lan tỏa của dự án đối với khu vực tư nhân còn hạn chế.

Theo Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Út, việc duy trì tăng trưởng 11% là nhiệm vụ rất lớn. Thành phố phải tập trung tháo gỡ các điểm nghẽn về đầu tư công, giải phóng mặt bằng, đấu giá quyền sử dụng đất và các công trình hạ tầng trọng điểm. Đặc biệt, khi trở thành thành phố cùng những đầu tư lớn cho hạ tầng, địa phương càng cần chiến lược thu hút đầu tư một cách đồng bộ, mang tầm vóc dài hạn. Thành phố sẽ có các giải pháp thúc đẩy sự kết nối, phát triển nội lực cho cộng đồng DN trong nước, tự chủ nền kinh tế, cải thiện năng lực cạnh tranh của địa phương.                   

Vương Thế