Xây dựng chính quyền thân thiện (Bài cuối)

>> Xây dựng chính quyền thân thiện (Bài 1)
>> Xây dựng chính quyền thân thiện (Bài 2)

BÀI CUỐI
TỪ MÔ HÌNH ĐẾN NÂNG CHUẨN PHỤC VỤ

Những cách làm gần dân ở cơ sở đang tạo nên nhiều thay đổi cụ thể trong cách chính quyền phục vụ người dân theo hướng chuyên nghiệp và hiện đại hơn.

Những giá trị của mô hình Chính quyền thân thiện không chỉ ở hiệu quả tại từng địa phương, mà còn ở khả năng được chuẩn hóa, duy trì và nhân rộng thành cách làm thường xuyên của bộ máy. Khi đó, chính quyền thân thiện không còn chỉ là một mô hình, mà trở thành yêu cầu về chất lượng phục vụ, trách nhiệm và kết quả công việc.

Chuẩn hóa từ những việc cụ thể

Tại phường Dầu Giây, chính quyền thân thiện đang được cụ thể hóa từ cách tổ chức phục vụ đến việc huy động người dân và cộng đồng cùng tham gia. Bên cạnh duy trì mô hình Ngày thứ Năm 3 không, chuẩn mực ứng xử “4 xin, 4 luôn”, trao thư chúc mừng khai sinh, kết hôn và thư chia buồn, địa phương còn phát huy vai trò của các tổ chức đoàn thể, tổ công nghệ số cộng đồng trong hướng dẫn, hỗ trợ người dân tiếp cận dịch vụ công, các tiện ích số.

Thành ủy viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Hoàng trao đổi với người dân đang làm thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố.

Theo Phó Chủ tịch UBND phường Dầu Giây Nguyễn Lê Trường Sơn, địa phương đang chuyển từ việc hoàn thành quy trình sang nâng cao chất lượng phục vụ trong từng khâu, từ cung cấp thông tin, hướng dẫn hồ sơ đến tiếp nhận, giải quyết và trả kết quả. Với cách tiếp cận lấy người dân làm trung tâm, phường chủ động đồng hành, hỗ trợ và lắng nghe trong quá trình giải quyết công việc, để mỗi thủ tục không chỉ được giải quyết đúng quy định mà còn được thực hiện với tinh thần phục vụ người dân.

Tại xã Lộc Hưng, yêu cầu này được thể hiện trong cách tổ chức công việc của cả hệ thống. Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Lộc Hưng Nguyễn Thị Xuân Linh cho rằng: Xây dựng chính quyền thân thiện, cải cách hành chính (CCHC), chuyển đổi số không chỉ là việc của bộ phận chuyên môn mà cần sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu. Cán bộ, công chức được yêu cầu phải hướng dẫn rõ ràng, không đùn đẩy trách nhiệm, bảo đảm công việc được xử lý đến nơi đến chốn, với yêu cầu “6 rõ’ (rõ người, rõ việc, rõ thời gian, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền, rõ kết quả).

Những cách làm từ cơ sở cũng đặt ra yêu cầu về các điều kiện phía sau quy trình phục vụ. Qua các buổi khảo sát, giám sát chuyên đề về chuyển đổi số và ứng dụng khoa học, công nghệ trong giải quyết thủ tục hành chính (TTHC), cung cấp dịch vụ công khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đầu tháng 9-2026, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Anh Dũng cho rằng: Cần hoàn thiện kết nối, đồng bộ dữ liệu; tăng khả năng khai thác, tái sử dụng dữ liệu, hạn chế nhập lại thông tin và cắt giảm thành phần hồ sơ. Cùng với dữ liệu, hạ tầng cần được nâng cấp, bảo đảm khả năng tiếp nhận, xử lý hồ sơ, khắc phục kịp thời các lỗi kỹ thuật, giúp quy trình phục vụ vận hành ổn định và người dân tiếp cận dịch vụ số thuận lợi hơn.

Đo bằng kết quả, giữ bằng trách nhiệm

Để mô hình Chính quyền thân thiện không dừng ở những mô hình riêng lẻ, yêu cầu đặt ra là phải chuẩn hóa thành cách vận hành và tiêu chí thực hiện thường xuyên. Từ góc độ lý luận và thực tiễn, theo Tiến sĩ Tạ Văn Soát, Phó Hiệu trưởng Trường Chính trị thành phố, yêu cầu này cần được đặt trong quá trình tổ chức thực hiện nhiệm vụ của toàn hệ thống chính trị.

Tiến sĩ Tạ Văn Soát cho rằng: Nghị quyết số 05-NQ/TU, ngày 1-5-2026 của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố phát động đợt thi đua đặc biệt 500 ngày đêm “Đoàn kết - Kỷ cương - Hiệu quả - Bứt phá, xây dựng Đồng Nai phát triển văn minh, hiện đại” (gọi tắt là Nghị quyết số 05) là đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, yêu cầu hành động mang tính bắt buộc đối với toàn hệ thống chính trị và có ý nghĩa rất to lớn để từng bước hiện thực hóa khát vọng, tầm nhìn và mục tiêu phát triển của thành phố Đồng Nai trong kỷ nguyên mới.

“Xây dựng, củng cố niềm tin vững chắc của nhân dân vào Đảng và Nhà nước bắt nguồn từ chính sự tận tâm, chuyên nghiệp của bộ máy công quyền. Hiện thực hóa tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Dân là gốc” bằng tinh thần phụng sự chính là thành trì vững chắc nhất để bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng và đấu tranh phản bác hiệu quả các luận điệu sai trái, xuyên tạc trong tình hình mới”.

Tiến sĩ TẠ VĂN SOÁT, Phó Hiệu trưởng Trường Chính trị thành phố Đồng Nai

“Vì vậy, xây dựng chính quyền thân thiện vừa là nhiệm vụ vừa là yêu cầu cấp thiết trong quản trị địa phương hiện nay. Để duy trì động lực bền vững, hướng tới đạt được mục tiêu của đợt thi đua, cần chuyển hóa các nội dung thi đua thành quy trình vận hành chuẩn của chính quyền địa phương 2 cấp và tiêu chí đánh giá công việc định kỳ hằng tháng/ hằng quý/ hằng năm của từng cán bộ, công chức” - Tiến sĩ Tạ Văn Soát đề xuất.

Cũng theo Tiến sĩ Tạ Văn Soát, cần đo lường kết quả thực tế bằng sự hài lòng của người dân qua các kênh đánh giá trực tiếp, tin cậy như: quét mã QR hoặc khảo sát độc lập, làm căn cứ xếp loại thi đua và bổ nhiệm cán bộ; tạo môi trường văn hóa công vụ chuẩn mực để nuôi dưỡng tinh thần phục vụ nhân dân dần trở thành thói quen hằng ngày.

Ở góc độ quản lý nhà nước, Phó Giám đốc Sở Nội vụ Hà Thanh Tùng cho rằng: Chính quyền thân thiện phải được thể hiện xuyên suốt quá trình người dân giải quyết công việc với cơ quan nhà nước. Với những thủ tục phức tạp như lĩnh vực đất đai, điều người dân quan tâm là hồ sơ có được hướng dẫn rõ ràng, xử lý đúng quy định, đúng thời hạn và khi phát sinh vướng mắc thì cơ quan nào chịu trách nhiệm giải quyết.

Theo ông Hà Thanh Tùng, chính quyền thân thiện phải gắn với trách nhiệm cụ thể trong từng khâu. Đối với những thủ tục liên quan nhiều cơ quan, cần xác định rõ cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp, thời gian xử lý và trách nhiệm của từng khâu, theo hướng 6 rõ. Việc quản lý, đánh giá cán bộ, công chức cần dựa trên kết quả thực hiện nhiệm vụ; các hệ thống thông tin từng bước được ứng dụng để theo dõi tiến độ, chất lượng công việc, gắn kết quả với đánh giá, xếp loại cán bộ, công chức và trách nhiệm của người đứng đầu.

Cùng với đó, việc số hóa, kết nối và khai thác dữ liệu được đẩy mạnh nhằm hạn chế yêu cầu người dân cung cấp lại những thông tin cơ quan nhà nước đã có. Đối với việc nhân rộng mô hình, cần rà soát, đánh giá dựa trên hiệu quả thực tế và phản hồi của người dân. Những cách làm tốt cần được chuẩn hóa, hướng dẫn nhân rộng; những nội dung còn hình thức hoặc không phù hợp cần được điều chỉnh.

Định hướng này phù hợp với yêu cầu của thành phố trong thực hiện Nghị quyết số 05. Nghị quyết xác định rõ: lấy sự hài lòng của nhân dân và doanh nghiệp làm thước đo hiệu quả hoạt động của cơ quan, đơn vị, phấn đấu đạt từ 95% trở lên.

Tinh thần đó cũng được thành phố cụ thể hóa với yêu cầu đề cao trách nhiệm người đứng đầu, xác định rõ nhiệm vụ, tiến độ và kết quả thực hiện. Trong chỉ đạo điều hành, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Út đã yêu cầu các cơ quan, đơn vị cụ thể hóa nhiệm vụ thành những công việc rõ ràng, có tiến độ và kết quả cụ thể; thực hiện nghiêm nguyên tắc “6 rõ”. Theo đó, kết quả thực hiện nhiệm vụ phải được thể hiện bằng những con số cụ thể, tạo chuyển biến thực chất trong từng lĩnh vực, từng đơn vị.

Từ yêu cầu của thành phố, chính quyền thân thiện không dừng ở việc có thêm một mô hình hay cách làm mới, mà cần được đưa vào cách tổ chức công việc hằng ngày của bộ máy. Ở tầm rộng hơn, yêu cầu chuẩn hóa cách vận hành chính quyền cũng phù hợp với định hướng tại Nghị quyết số 16-NQ/TW, ngày 21-7-2026 của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển thành phố Đồng Nai đến năm 2035, tầm nhìn đến năm 2065. Nghị quyết xác định xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; tổ chức bộ máy tinh gọn, hoạt động hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với kiểm tra, giám sát, kiểm soát quyền lực và xây dựng đội ngũ cán bộ dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.

Trong yêu cầu đổi mới phương thức quản trị, mô hình Chính quyền thân thiện không chỉ dừng ở việc làm tốt hơn, mà phải trở thành một chuẩn mực trong cách vận hành của bộ máy. Khi mỗi quy trình, lề lối làm việc được chuẩn hóa và mỗi kết quả gắn liền với trách nhiệm thực thi công vụ, người dân sẽ cảm nhận rõ rệt chất lượng phục vụ thiết thực trong từng công việc hằng ngày.

Hồ Thảo