Chủ động rà soát tài khoản liên kết với VNeID

Các tài khoản giao dịch điện tử (TKGDĐT) thuộc 11 lĩnh vực phải hoàn thành liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử VNeID trước ngày 31-12-2026 nếu được tạo lập trước ngày 28-9-2026. Riêng tài khoản thuộc lĩnh vực ngân hàng có thời hạn đến ngày 30-6-2027.

Đó là quy định mới theo Nghị định số 320/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 69/2024/NĐ-CP, ngày 25-6-2024 của Chính phủ quy định về định danh và xác thực điện tử do Chính phủ ban hành ngày 13-8-2026, có hiệu lực từ ngày 28-9-2026 (viết tắt là Nghị định số 320).

11 lĩnh vực phải hoàn thành liên kết

Quy định áp dụng đối với TKGDĐT trên các nền tảng số phục vụ hoạt động thuộc nhiều lĩnh vực, trong đó có thương mại điện tử (gồm người bán hàng, người livestream bán hàng và người tiếp thị liên kết theo quy định của Luật Thương mại điện tử) và mạng xã hội tại Việt Nam. Để tránh bỏ sót tài khoản thuộc diện áp dụng, người dân cần chủ động rà soát các tài khoản đang sử dụng, tìm hiểu hướng dẫn chính thức từ đơn vị cung cấp nền tảng và cảnh giác với thủ đoạn lừa đảo dưới danh nghĩa hỗ trợ liên kết ứng dụng VNeID.

Các loại tài khoản phải liên kết với ứng dụng VNeID. Ảnh internet

Theo Điều 19 Nghị định số 320, TKGDĐT trên các nền tảng số phục vụ hoạt động thuộc 12 lĩnh vực phải được liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử. Trong đó, 11 lĩnh vực có thời hạn chuyển tiếp đến trước ngày 31-12-2026 gồm: giáo dục, bình dân học vụ số, chứng khoán, viễn thông, thương mại điện tử, hóa đơn điện tử, kinh doanh vận tải, kinh doanh du lịch, kinh doanh dược, khám bệnh, chữa bệnh và mạng xã hội tại Việt Nam. Thời hạn này áp dụng đối với các tài khoản thuộc phạm vi quy định đã được tạo lập trước ngày 28-9-2026.

Theo luật sư Nguyễn Quang Khiêm, Đoàn Luật sư thành phố, người sử dụng cần xác định tài khoản của mình có thuộc loại TKGDĐT trên nền tảng số phục vụ hoạt động trong các lĩnh vực được quy định hay không. Việc xác định đúng phạm vi áp dụng giúp người dùng thực hiện liên kết, xác thực theo thời hạn tương ứng.

Đáng chú ý, đối với lĩnh vực thương mại điện tử, quy định nêu cụ thể tài khoản của người bán hàng, người livestream bán hàng và người tiếp thị liên kết theo quy định của pháp luật về thương mại điện tử. Đây là nhóm cần quan tâm, nhất là những người sử dụng nền tảng số để kinh doanh, quảng bá sản phẩm và tạo doanh thu.

Các TKGDĐT phục vụ hoạt động chứng khoán, viễn thông, hóa đơn điện tử, kinh doanh vận tải, du lịch, dược và khám bệnh, chữa bệnh cũng thuộc phạm vi điều chỉnh. Tài khoản phục vụ hoạt động giáo dục và chương trình Bình dân học vụ số nằm trong danh sách cần lưu ý.

Đối với lĩnh vực mạng xã hội tại Việt Nam, nghị định quy định về TKGDĐT trên các nền tảng mạng xã hội thuộc phạm vi điều chỉnh. Vì vậy, khi rà soát, người dân cần xác định đúng loại tài khoản và phạm vi áp dụng, không nên tự suy rộng quy định thành yêu cầu áp dụng cho mọi loại tài khoản trên internet mà không căn cứ vào nội dung của nghị định.

Theo Cục An ninh mạng, việc liên kết, xác thực tài khoản mạng xã hội với tài khoản định danh điện tử góp phần nâng cao độ tin cậy của danh tính trên môi trường số, loại bỏ “nick ảo”, tăng cường trách nhiệm của người sử dụng và phòng ngừa các hành vi vi phạm pháp luật.

Bên cạnh đó, TKGDĐT thuộc lĩnh vực ngân hàng cũng nằm trong danh sách các loại tài khoản phải liên kết, xác thực với ứng dụng VNeID. Tuy nhiên, nhóm này được áp dụng thời hạn riêng. Theo khoản 3, Điều 20 Nghị định số 320, TKGDĐT thuộc lĩnh vực ngân hàng đã được tạo lập trước ngày 28-9-2026 phải hoàn thành liên kết, xác thực trước ngày 30-6-2027.

Luật sư Khiêm lưu ý: Người dùng cần phân biệt thời hạn chuyển tiếp đối với tài khoản đã được tạo lập trước ngày nghị định có hiệu lực với yêu cầu áp dụng đối với tài khoản được tạo lập từ ngày 28-9-2026. Hai mốc thời gian ngày 31-12-2026 và ngày 30-6-2027 được quy định cho các tài khoản đã được tạo lập trước thời điểm nghị định có hiệu lực, tương ứng với từng nhóm lĩnh vực. Đối với tài khoản được tạo lập sau thời điểm này, người sử dụng cần thực hiện theo quy định áp dụng đối với loại tài khoản tương ứng, không mặc nhiên áp dụng thời hạn chuyển tiếp nêu trên.

Ngoài 12 lĩnh vực đã được liệt kê, khoản 9, Điều 40 Nghị định số 69/2024/NĐ-CP được bổ sung theo Điều 19 Nghị định số 320, còn quy định về TKGDĐT phục vụ hoạt động quốc phòng - an ninh và dịch vụ xuyên biên giới. Các tài khoản thuộc nhóm này phải thực hiện liên kết, xác thực trước khi sử dụng khi nền tảng số đáp ứng đủ điều kiện và được kết nối với nền tảng định danh, xác thực điện tử.

Đối với những lĩnh vực khác ngoài các lĩnh vực nêu trên, bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ có thẩm quyền ban hành danh mục cụ thể các giao dịch trực tuyến bắt buộc liên kết, xác thực với tài khoản định danh điện tử trước khi sử dụng.

Cảnh giác với thủ đoạn lừa đảo

Đang sử dụng nhiều tài khoản phục vụ công việc, kinh doanh và nhu cầu cá nhân, chị Phạm Thị Hằng (ở phường Dầu Giây) thắc mắc: Để tránh bỏ sót tài khoản thuộc diện phải liên kết, xác thực thì nên kiểm tra từ đâu và làm thế nào để biết chính xác tài khoản nào phải thực hiện trước ngày 31-12-2026.

Để bảo vệ quyền riêng tư và dữ liệu cá nhân Cục An ninh mạng lưu ý: Người dân cần bảo mật thông tin đăng nhập, không cung cấp mật khẩu ứng dụng VNeID, mã OTP cho người khác và chỉ thực hiện xác thực qua các kênh chính thức. Đồng thời cần kiểm chứng những thông tin liên quan đến việc thu thập, sử dụng dữ liệu cá nhân trước khi tin tưởng hoặc chia sẻ.

Theo luật sư Nguyễn Quang Khiêm, người dùng nên kiểm tra thông báo từ đơn vị cung cấp dịch vụ, tìm hiểu hướng dẫn liên kết, xác thực trên ứng dụng VNeID hoặc nền tảng chính thức của đơn vị liên quan. Trường hợp chưa xác định được tài khoản có thuộc diện bắt buộc hay không, người dùng nên liên hệ trực tiếp với đơn vị quản lý tài khoản để được hướng dẫn.

Chủ tài khoản cần chú ý thời hạn áp dụng đối với từng nhóm tài khoản, việc ghi lại các mốc thời gian và kiểm tra tiến độ thực hiện sẽ giúp người dùng chủ động hơn, tránh để sát hạn mới tìm hiểu thủ tục.             

Kim Liễu