Không thắt dây an toàn: Tài xế và người vi phạm đều bị xử lý

Việc thắt dây an toàn khi ngồi trên xe ô tô tham gia giao thông từ lâu đã là yêu cầu bắt buộc theo quy định của pháp luật nhằm bảo vệ tính mạng của người điều khiển phương tiện cũng như người ngồi trên xe tại vị trí có dây an toàn. Tuy nhiên, không ít người dân vẫn còn chủ quan, đặc biệt là hành khách ngồi ở hàng ghế sau.

Thắt dây an toàn khi ngồi trên xe là giải pháp bảo vệ an toàn khi tham giao giao thông. Ảnh minh họa: Kim Liễu

Theo quy định của pháp luật, không chỉ người ngồi sau mà cả tài xế cũng bị xử phạt nếu để xảy ra vi phạm về thắt dây an toàn. Điều này đặt ra yêu cầu cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật của cả người điều khiển phương tiện và hành khách khi tham gia giao thông.

Còn tâm lý chủ quan

Hiện nay, khi tham gia giao thông, không ít người ngồi ở hàng ghế sau xe ô tô còn chủ quan không thắt dây an toàn. Trên nhiều tuyến đường ở Đồng Nai, hình ảnh hành khách ngồi trên xe ô tô không thắt dây an toàn vẫn khá phổ biến, nhất là ở những chuyến đi ngắn hoặc di chuyển trong khu vực nội đô.

Theo quy định tại Nghị định số 168/2024/NĐ-CP, ngày 26-12-2024 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính về trật tự, an toàn giao thông trong lĩnh vực giao thông đường bộ, hành vi chở người trên xe không thắt dây an toàn tại vị trí có trang bị dây đai an toàn khi xe đang chạy sẽ bị phạt tiền từ 800 ngàn đồng đến 1 triệu đồng đối với tài xế. Trong khi đó, hành khách không thắt dây an toàn cũng bị xử phạt từ 350-400 ngàn đồng. Quy định này cho thấy, trách nhiệm không chỉ thuộc về cá nhân vi phạm mà còn đặt ra đối với người điều khiển phương tiện trong việc nhắc nhở hành khách.

Ông Dương Anh Tuấn, Phó Trưởng phòng Quản lý kết cấu và an toàn giao thông, Sở Xây dựng cho biết: Không chỉ người ngồi phía trước mà hành khách ở hàng ghế sau cũng cần tuân thủ quy định về thắt dây an toàn, bởi khi xảy ra va chạm, mọi vị trí trên xe đều chịu tác động của lực quán tính. Nếu không thắt dây an toàn, người ngồi trên xe có thể bị văng về phía trước, va đập vào các bộ phận trong xe hoặc bị hất ra ngoài, dẫn đến nguy cơ chấn thương nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, người không thắt dây an toàn khi ngồi trên xe ô tô còn có thể va chạm với những người khác trong xe nếu không may xảy ra va chạm, tai nạn giao thông làm gia tăng mức độ nguy hiểm cho toàn bộ hành khách. Dây an toàn được thiết kế nhằm giữ cơ thể cố định trên ghế, qua đó giảm lực tác động khi xảy ra sự cố. Đáng lưu ý, các thiết bị an toàn như túi khí chỉ phát huy hiệu quả khi người sử dụng đã thắt dây an toàn đúng cách; trong trường hợp ngược lại, túi khí có thể gây ra những chấn thương ngoài ý muốn.

Chị Nguyễn Thị Hồng (ở phường Tam Hiệp) chia sẻ: “Trước đây tôi nghĩ ngồi sau xe ô tô không cần thắt dây an toàn, nhưng sau khi được tuyên truyền và thấy nhiều vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng, tôi đã chủ động thắt dây an toàn, kể cả đi quãng đường ngắn”.

Cần tạo thói quen thiết thực

Theo luật sư Phạm Văn Nghĩa, Đoàn Luật sư tỉnh Đồng Nai, quy định xử phạt cả tài xế và hành khách không thắt dây an toàn khi đi xe ô tô là phù hợp với yêu cầu đảm bảo an toàn giao thông trong tình hình hiện nay.

“Người điều khiển phương tiện không chỉ có trách nhiệm lái xe mà còn phải đảm bảo các điều kiện an toàn cho hành khách. Việc xử phạt tài xế trong trường hợp này nhằm nâng cao trách nhiệm, buộc họ phải nhắc nhở, kiểm soát hành khách trên xe” - luật sư Nghĩa phân tích. Cũng theo luật sư Nghĩa, quy định này hướng đến thay đổi hành vi lâu dài, thay vì chỉ xử phạt đơn thuần. Khi cả tài xế và hành khách đều có thể bị xử lý, ý thức tuân thủ sẽ được nâng lên rõ rệt.

Thiếu tá Phạm Văn Tuyền, Phó Đội trưởng đội Cảnh sát giao thông đường bộ số 2, Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Đồng Nai cho biết: Khi tuần tra, kiểm soát nếu phát hiện các trường hợp vi phạm Luật Giao thông đường bộ, lực lượng chức năng sẽ nhắc nhở và xử lý nghiêm.

“Qua kiểm tra, nhiều trường hợp vi phạm không thắt dây an toàn do chủ quan, chưa nhận thức đầy đủ về mức độ nguy hiểm. Tuy nhiên, khi được tuyên truyền, giải thích, đa số người dân đều đồng tình và chấp hành. Chúng tôi sẽ tiếp tục tăng cường xử lý kết hợp tuyên truyền để tạo chuyển biến bền vững” - Thiếu tá Phạm Văn Tuyền chia sẻ.

Nhiều năm làm tài xế xe dịch vụ, anh Trần Văn Huy (ở xã Dầu Giây) cho rằng: Việc thắt dây an toàn không khó, quan trọng là hình thành thói quen. Chỉ mất vài giây là xong, không có gì bất tiện. Nó cũng giống như việc đội mũ bảo hiểm khi chạy xe máy, ban đầu có thể chưa quen nhưng dần sẽ thành thói quen, quan trọng là giúp mình an toàn. Thế nhưng, khi được nhắc nhở, rất ít hành khách chấp hành. “Thường chỉ có tài xế và người ngồi kế bên ở phía trước thắt dây an toàn, những người ngồi phía xe sau hầu như không thực hiện. Đến khi thấy có lực lượng chức năng kiểm tra, tài xế nhắc nhở thì hành khách mới chịu thắt dây an toàn, chủ yếu là để đối phó” - anh Huy chia sẻ.

Có thể thấy, việc thắt dây an toàn không phải là quy định mang tính hình thức mà là giải pháp thiết thực nhằm giảm thiểu hậu quả tai nạn giao thông. Mỗi người dân cần tự giác chấp hành, cùng với sự vào cuộc quyết liệt của lực lượng chức năng, văn hóa giao thông an toàn, văn minh sẽ từng bước được hình thành và lan tỏa trong cộng đồng.

Thắt dây an toàn là giải pháp đơn giản nhưng có vai trò quan trọng trong việc hạn chế thương tích khi xảy ra tai nạn giao thông. Thực tiễn và nhiều nghiên cứu đã chứng minh, việc sử dụng dây an toàn giúp giảm đáng kể nguy cơ tử vong và chấn thương nặng cho người ngồi trên xe.

Ông Dương Anh Tuấn, Phó Trưởng phòng Quản lý kết cấu và an toàn giao thông, Sở Xây dựng

Kim Liễu