Nâng cao hiệu quả công tác tiếp dân

Tiếp dân là một nhiệm vụ quan trọng của cơ quan hành chính các cấp. Tổ chức tiếp dân là để tiếp nhận khiếu nại, kiến nghị, phản ảnh cũng như tiếp thu những đóng góp, hiến kế và giải quyết công việc cho người dân. Thế nhưng, thực tế cho thấy, nhiều cán bộ, kể cả lãnh đạo còn "ngại" tiếp dân hoặc chưa làm tốt nhiệm vụ của mình.

Tiếp dân là một nhiệm vụ quan trọng của cơ quan hành chính các cấp. Tổ chức tiếp dân là để tiếp nhận khiếu nại, kiến nghị, phản ảnh cũng như tiếp thu những đóng góp, hiến kế và giải quyết công việc cho người dân. Thế nhưng, thực tế cho thấy, nhiều cán bộ, kể cả lãnh đạo còn "ngại" tiếp dân hoặc chưa làm tốt nhiệm vụ của mình.

* Đa dạng mô hình tiếp dân

Hiện nay, mỗi xã, phường, thị trấn, UBND cấp huyện và các sở, ngành trực thuộc tỉnh đều có phòng tiếp dân và cử cán bộ túc trực. Tuy vậy, mỗi nơi làm một kiểu. Ông Nguyễn Văn Thư, Phó chủ tịch UBND TX.Long Khánh cho biết, theo quy định cấp huyện không có cơ quan tiếp dân độc lập, chuyên trách mà chỉ là một bộ phận trực thuộc Văn phòng UBND hoặc Thanh tra huyện. Tại huyện Long Thành, phòng tiếp dân đặt tại trụ sở Thanh tra huyện và hàng ngày cán bộ thanh tra trực tiếp làm nhiệm vụ tiếp dân; hàng tháng có phân công Phó bí thư thường trực Huyện ủy, Chủ tịch và các Phó chủ tịch UBND, HĐND, Ủy ban MTTQ huyện tiếp dân. Tuy nhiên, theo ông Huỳnh Văn Sơn, Phó chủ tịch UBND huyện Long Thành, ngoài việc giao cho cơ quan thanh tra làm chính nhiệm vụ tiếp dân, huyện còn chỉ đạo Phòng Tài nguyên - môi trường phối hợp giải quyết công việc vì phần lớn các vụ khiếu nại có liên quan đến đất đai.

Chủ tịch UBND xã Vĩnh Thanh, huyện Nhơn Trạch (thứ hai từ trái sang) cho rằng, lãnh đạo phải tiếp dân thì mới giải quyết khiếu nại thấu tình đạt lý.

Chủ tịch UBND huyện Trảng Bom Nguyễn Thị Thành cho biết, huyện này cũng giao công việc tiếp dân cho cơ quan thanh tra nhưng có phối hợp thêm với bộ phận "một cửa" để giải quyết công việc nhanh chóng, trôi chảy. Chỉ có huyện Nhơn Trạch là đơn vị cấp huyện không giao nhiệm vụ tiếp dân cho cơ quan thanh tra. Ông Lê Văn Chính, Phó chủ tịch UBND huyện này nói: "Chúng tôi giao nhiệm vụ tiếp dân cho Văn phòng HĐND và UBND huyện. Làm như vậy để dành thời gian cho Thanh tra huyện tập trung giải quyết khiếu nại, tố cáo (KNTC) và các công việc quan trọng khác".

Ông Võ Triệu, Trưởng phòng Nội chính - tiếp dân thuộc Văn phòng UBND tỉnh cho biết, việc bố trí bộ phận tiếp dân của cấp tỉnh hiện nay chưa phù hợp về tổ chức, biên chế. Theo ông Triệu, công việc ngày càng nhiều, mức độ KNTC càng lúc càng phức tạp, trong khi cán bộ tiếp dân hầu như không tăng. Còn theo Thanh tra tỉnh, tuy các sở, ngành có cử cán bộ tiếp dân nhưng phương thức tổ chức, hình thức tiếp dân chưa phù hợp nên hiệu quả giải quyết công việc này còn nhiều hạn chế.

Hiện nay, ngoài các cơ quan hành chính Nhà nước, một số cơ quan đặc thù khác như: Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh, Ủy ban MTTQ tỉnh, Văn phòng Tỉnh ủy và các cơ quan báo chí trong tỉnh cũng có bộ phận tiếp dân. Tuy nhiên, đây chỉ là những cơ quan, đơn vị làm nhiệm vụ giải thích, hướng dẫn, tiếp nhận, chuyển đơn và giám sát việc tiếp dân, giải quyết KNTC của cơ quan hành chính Nhà nước.

* Hiệu quả tiếp dân còn hạn chế

Theo Thanh tra tỉnh, từ đầu năm 2006 đến hết năm 2008, các bộ phận tiếp dân toàn tỉnh đã tiếp trên 27 ngàn lượt công dân đến KNTC. Nội dung phản ảnh, khiếu nại của người dân chủ yếu tập trung trên các lĩnh vực: giá đất bồi thường khi giải tỏa, cấp đất tái định cư, việc xây dựng và di dời chợ, khiếu nại đòi lại đất cũ, tranh chấp đất giữa người dân với các đơn vị quân đội...

Công an TP. Biên Hòa - đơn vị làm tốt công tác tiếp và giải quyết công việc cho dân. (Ảnh: P.M)

Một khi người dân khiếu nại đến cơ quan Nhà nước thì phần lớn là những vụ việc phức tạp, khó giải quyết. Do vậy, theo quy định của Luật KN-TC và quy định của UBND tỉnh, các sở, ngành, địa phương phải chọn lọc, bố trí cán bộ có năng lực, phẩm chất, am hiểu pháp luật, nắm vững chức trách, nhiệm vụ làm công tác tiếp dân. Cán bộ tiếp dân phải chú ý lắng nghe ý kiến, nguyện vọng của dân và ghi chép đầy đủ nội dung của dân trình bày; có khả năng xử lý, phân loại, xác định thẩm quyền; hướng dẫn, giải thích cũng như tuyên truyền, vận động để người dân nắm các quy định của pháp luật. Tuy nhiên, ghi nhận của Thanh tra tỉnh cho thấy, biên chế cán bộ làm công tác tiếp dân ở các địa phương rất ít, nhiều nơi cán bộ phải kiêm nhiệm công việc nên đã ảnh hưởng không nhỏ đến chất lượng tiếp dân, giải quyết KNTC; cán bộ tiếp dân ở cấp xã còn hạn chế về chuyên môn, thiếu kiến thức pháp luật và kinh nghiệm tiếp dân.

Nhiều nơi, việc ghi chép nội dung khiếu nại của dân còn sơ sài, không thể hiện kết quả xử lý, hướng dẫn của cán bộ tiếp dân. Qua thanh tra công vụ, các cơ quan chức năng cũng ghi nhận, không ít địa phương, đơn vị, lãnh đạo chưa thường xuyên tiếp dân, hoặc có tiếp dân nhưng không chuẩn bị tốt nội dung giải quyết, giải thích nên đã ảnh hưởng đến kết quả, hiệu quả giải quyết KNTC. Thống kê cho thấy, các huyện: Long Thành, Nhơn Trạch và Vĩnh Cửu giải quyết đơn thư KNTC còn chậm. Trong khi đó, ở một số địa phương, đơn vị khác thì việc xác định thẩm quyền giải quyết KNTC còn lúng túng, vi phạm thời hiệu giải quyết đơn thư khiếu nại... gây phiền hà, bức xúc cho dân.

Phó chủ tịch UBND tỉnh Huỳnh Thị Nga cho rằng, những tồn tại trên là do một số đơn vị, địa phương chậm đổi mới phương thức, hình thức tiếp dân; đội ngũ cán bộ làm công tác này còn thiếu, trình độ chuyên môn còn nhiều bất cập, kiến thức pháp luật hạn chế; lãnh đạo đơn vị, địa phương chưa chú trọng chỉ đạo, theo dõi và thực hiện nhiệm vụ tiếp dân.

Trường Quân