Nhân khai mạc Giải bóng đá nhi đồng - Cúp Báo Đồng Nai 2008:
Hai câu chuyện đào luyện tài năng trẻ

Trong một lần trò chuyện, nghe HLV Nguyễn Văn Vinh - Giám đốc kỹ thuật CLB Hoàng Anh Gia Lai (HAGL) kể về cung cách các chuyên gia người Pháp đào luyện các cầu thủ "nhí" ở Học viện JMC Arsenal - HAGL mà không khỏi so sánh, suy nghĩ. Lứa cầu thủ mà JMC tuyển chọn và đang đào tạo hiện nay cũng chính ở độ tuổi U.11 đang tham dự Giải nhi đồng - Cúp Báo Đồng Nai.

Trong một lần trò chuyện, nghe HLV Nguyễn Văn Vinh - Giám đốc kỹ thuật CLB Hoàng Anh Gia Lai (HAGL) kể về cung cách các chuyên gia người Pháp đào luyện các cầu thủ "nhí" ở Học viện JMC Arsenal - HAGL mà không khỏi so sánh, suy nghĩ. Lứa cầu thủ mà JMC tuyển chọn và đang đào tạo hiện nay cũng chính ở độ tuổi U.11 đang tham dự Giải nhi đồng - Cúp Báo Đồng Nai. Khác với quan niệm của các HLV trẻ chúng ta (và sở thích bình thường của chính các em) thường chỉ chú trọng đến việc thi đấu - các bài tập thể lực (mà đơn giản chỉ là... tập chạy) cũng chỉ nhằm phục vụ cho yêu cầu thi đấu, thắng-thua; những bài tập của các tài năng "nhí" ở Học viện JMC Arsenal-HAGL (vốn được tuyển chọn từ hàng ngàn em ứng thí trong cả nước) suốt một năm đầu lại hết sức nhàm chán. Mỗi buổi tập, các em phải thực hiện hàng trăm lần những bài tập tâng bóng (bằng đầu, bằng chân: phải, trái, rồi cả 2...), hãm bóng, sút bóng, lừa bóng (cũng từ từng chân một), đánh đầu... Nói chung là làm chủ quả bóng với từng phần cơ thể, cho đến khi nào thật thuần thục mới chuyển sang bộ phận khác (ví dụ sau khi tâng bóng bằng chân nghịch đạt "chỉ tiêu" 500 lần mới được chuyển sang chân thuận...). Trong BĐ hiện đại kỹ thuật cơ bản là nền tảng quyết định (kỹ thuật cá nhân điêu luyện của các cầu thủ Brazil là điển hình), đó là "nền móng" vững chắc để có thể xây nên mọi "ngôi nhà" dù với hình hài, kiến trúc (trường phái, lối chơi, chiến thuật) - như thế nào sau này. Thay vì nôn nóng, đốt giai đoạn, các chuyên gia Arsenal kiên nhẫn chăm chút "gò" thật kỹ từ nền móng ban đầu, biến các động tác kỹ thuật cơ bản trở thành kỹ năng, phản xạ của các cầu thủ "nhí".

Các cầu thủ "nhí" đang thi đấu vòng loại Giải bóng đá nhi đồng - Cúp Báo Đồng Nai tại huyện Cẩm Mỹ.

Chưa đồng tình với phương pháp thi đấu "chân đất" của các chuyên gia đối tác (các em hoàn toàn không được chơi giày trong suốt 6 năm đào tạo), nhưng HLV Nguyễn Văn Vinh cho biết, sau 6 tháng trở lại xem các em chơi bóng, ông đã không khỏi ngạc nhiên và thán phục về cái kỹ năng đã trở thành phản xạ một cách tự giác này. Đặc biệt là trong khả năng chơi "một chạm". Ở mọi vị trí hễ bóng tới chân là "bật" ngay cho đồng đội và lập tức di chuyển, chạy chỗ. Ý thức chiến thuật ấy gần như đã ngấm vào đầu và tự động truyền xuống đôi chân các em mà hoàn toàn không cần mất thời gian cân nhắc xem phải xử lý tình huống ra sao, chuyền bóng đi đâu?

Đó là về chuyên môn, một yếu tố tưởng như không liên quan đến bóng đá nhưng là phương pháp bắt buộc trong đào tạo của Học viện JMC Arsenal-HAGL là tính kỷ luật trong sinh hoạt và việc học văn hóa. Tác phong, giờ giấc sinh hoạt hàng ngày của các em (từ đi đứng, tập luyện đến ăn uống, ngủ, nghỉ, dọn dẹp...) đều tự giác răm rắp, kỷ luật như quân đội. Không chỉ được đưa đến trường phổ thông học văn hóa như bạn bè trang lứa, tối đến các em còn được mời thầy dạy thêm tiếng Anh để có "vốn liếng" giao tiếp khi trở thành cầu thủ chuyên nghiệp sau này. Đó lại là những "nền tảng" để hình thành nhân cách con người - cầu thủ chuyên nghiệp mà công tác đào tạo trẻ (không chỉ trong BĐ) của ta hiện nay hoàn toàn hẫng hụt hoặc thiếu chú trọng đúng mức. Tiết lộ về việc thủ môn Đức Hùng của Khánh Hòa (vừa bị CLB kỷ luật vì nghi ngờ có "vấn đề" trong trận gặp Bình Định cùng những sai lầm có hệ thống trước đó cả trong sân cỏ lẫn ngoài xã hội)... không biết chữ (!) thật đau xót. Hay câu chuyện lò đào tạo SLNA cho ra đời thành công hết lứa cầu thủ tài năng này đến lứa khác, bán cho các đội bóng khắp cả nước thu tiền tỷ,  nhưng các cầu thủ trẻ trưởng thành từ đây cũng tai tiếng về tư cách, đạo đức nhất, không khó để rút ra nguyên nhân.

Minh Chung