Anh Đào Ngọc Dung, Bí thư thứ nhất trung ương Đoàn:
Đẩy mạnh giáo dục chính trị, tư tưởng để khơi dậy khát vọng công hiến của thanh niên

Anh Đào Ngọc Dung.

Ngay sau khi 2 quyển sách "Mãi mãi tuổi hai mươi" của liệt sĩ Nguyễn Văn Thạc và "Nhật ký Đặng Thùy Trâm"  thu hút sự quan tâm đặc biệt của các đối tượng bạn đọc trong cả nước, trung ương Đoàn đã phát động đợt sinh hoạt chính trị"Tiếp lửa truyền thống - mãi mãi tuổi hai mươi". Nhân dịp anh Đào Ngọc Dung, Bí thư thứ nhất trung ương Đoàn về dự lễ khởi công công trình Trung tâm sinh hoạt văn hóa - truyền thống thanh thiếu niên tỉnh Đồng Nai tại huyện Tân Phú, phóng viên báo Đồng Nai đã có cuộc trao đổi với anh xoay quanh vấn đề giáo dục chính trị - tư tưởng cho thanh thiếu niên trong tình hình hiện nay.

Tạo dấu ấn sâu đậm trong thanh thiếu niên

* Phóng viên : Trước hết, xin anh cho biết tác động của 2 quyển nhật ký của các liệt sĩ đối với thanh thiếu niên trong cả nước?

 - Anh Đào Ngọc Dung : Thời gian qua, sau khi các cơ quan truyền thông phối hợp với Đoàn thanh niên giới thiệu 2 cuốn nhật ký "Mãi mãi tuổi hai mươi" và "Nhật ký Đặng Thùy Trâm" đã tạo ra hiệu quả tuyên truyền rất tốt. Không chỉ thanh thiếu niên mà mọi tầng lớp nhân dân trong cả nước đã đón nhận 2 cuốn nhật ký này với một sự ngưỡng mộ và xúc động thực sự. Mọi người như nhìn thấy ở đó hình ảnh những người thân của mình: những người cha, người mẹ, người anh, người chị, người con... đã từng tham gia chiến đấu để giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước. 2 cuốn nhật ký đã đi vào đời sống, vào trong suy nghĩ của mọi người. Điều quan trọng nhất là sau khi đọc 2 quyển nhật ký này, thanh thiếu niên nhìn nhận vấn đề có sự mới mẻ hơn: Họ trân trọng hơn với truyền thống cách mạng, với sự hy sinh của bao lớp cha anh. Đối với xã hội, trong thời gian qua, do nhiều nguyên nhân khác nhau nên có một bộ phận cán bộ lãnh đạo và nhân dân đã nhìn nhận thanh thiếu niên chưa thật chuẩn khi cho rằng thanh thiếu niên ngày nay phai nhạt lý tưởng, sống thực dụng, chỉ biết hưởng thụ... Với sự tích cực hưởng ứng, học tập trong thanh thiếu niên về 2 cuốn nhật ký này thì rõ ràng mọi người đã có cái nhìn chính xác, tích cực hơn về thanh thiếu niên.

* Thưa anh, có phải chính từ những tác động tích cực đó, mà trung ương Đoàn đã phát động đợt sinh hoạt chính trị "Tiếp lửa truyền thống - Mãi mãi tuổi hai mươi" từ nay đến 26-3-2006?

- Đúng vậy! Chúng tôi vừa phát động đợt sinh hoạt chính trị trong các cấp bộ Đoàn nhằm đẩy mạnh công tác giáo dục truyền thống, đạo đức, lý tưởng cách mạng, lòng yêu nước, tinh thần tự hào dân tộc trong thế hệ trẻ; cổ vũ, động viên tuổi trẻ học tập, noi gương các anh hùng liệt sĩ, các gương mặt trẻ trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đồng thời, thông qua đợt sinh hoạt chính trị này để khơi dậy khát vọng cống hiến của tuổi trẻ. Đợt sinh hoạt chính trị này cũng nhằm tiếp tục đẩy mạnh cuộc vận động "Tuổi trẻ Việt Nam sống, chiếu đấu, lao động và học tập theo gương Bác Hồ vĩ đại" và thực hiện chủ đề hoạt động Đoàn trong năm 2005 là "Năm đẩy mạnh công tác giáo dục". Bước đầu, đợt sinh hoạt chính trị này đã thực sự tạo dấu ấn sâu đậm, tạo ra được hiệu ứng tuyên truyền trong giáo dục chính trị, tư tưởng rất tốt ở các cơ sở Đoàn và ở mỗi đoàn viên thanh niên.

* Qua sự kiện này, trung ương Đoàn rút ra kinh nghiệm gì trong thời gian tới để tiếp tục tăng cường hiệu quả công tác giáo dục chính trị - tư tưởng trong thanh thiếu niên?

- Chúng ta có thể rút ra bài học kinh nghiệm: Công tác tuyên truyền, giáo dục chính trị tư tưởng trong thanh thiếu niên phải được tiến hành thường xuyên, liên tục và phải là trách nhiệm của mọi cấp, mọi ngành, mọi người. Hai là, trong giáo dục thanh thiếu niên phải có phương pháp, có nội dung, có cách tác động đúng và phải hiểu rõ tâm lý thanh niên. Trong thời gian tới, các cấp bộ Đoàn sẽ tiếp tục làm một số công việc nữa, như mở rộng hơn đợt sinh hoạt chính trị ở cơ sở, trong đó có cung cấp tài liệu cho thanh thiếu niên sinh hoạt, mở các diễn đàn, giao lưu, trao đổi, tiến hành giúp đỡ các gia đình chính sách, mở đợt sưu tầm các di tích, tài liệu, vật phẩm của những người đã hy sinh...

Hãy đặt niềm tin vào lớp trẻ!

* Như vậy, theo anh, ý nghĩa lớn nhất của đợt sinh hoạt chính trị trong thanh thiếu niên trong thời gian qua là gì?

- Ý nghĩa lớn nhất là mọi người hãy đặt niềm tin ở lớp trẻ. Lớp trẻ ngày nay hoàn toàn có khả năng sống đúng mực và sống xứng đáng với sự kỳ vọng của xã hội, trừ một bộ phận thanh thiếu niên. Nhưng ngay cả với một bộ phận thanh thiếu niên ấy thì xã hội cũng nên tìm cái trong sáng, cái tốt ở mỗi con người họ để mà khơi dậy. Tôi rất cảm động khi thấy vừa qua có những thanh thiếu niên nghiện hút, những thanh thiếu niên hư hỏng nhưng sau khi đọc các quyển nhật ký này đã có sự chuyển biến từ nhận thức đến hành động. Do đó, chúng tôi mong muốn xã hội hãy lấy cái tốt để át đi cái xấu và hãy nhìn nhận tuổi trẻ hôm nay với cái nhìn tích cực.

* Thế theo anh, đâu là những thần tượng của tuổi trẻ ngày nay?

- Đối với thanh thiếu niên ngày nay, thần tượng của họ vẫn là những anh hùng liệt sĩ như anh Thạc, chị Trâm... là tất yếu. Nhưng như thế không phải thanh niên ngày nay không thần tượng những điển hình thanh niên trong thời kỳ đổi mới. Hiện trong cả nước đã và đang xuất hiện một bộ phận thanh niên tiên tiến, đi đầu trong học tập, nghiên cứu khoa học, sản xuất, kinh doanh và phục vụ cộng đồng... Tôi nghĩ rằng, nếu các cấp Đoàn, Hội, Đội biết giới thiệu và nhân rộng những gương mặt ấy thì sẽ có tác động rất tốt trong thanh thiếu niên. Những điển hình thanh niên tiên tiến trong thời đại ngày nay cũng xứng đáng để các tầng lớp thanh thiếu niên học tập, noi theo.

* Trong thời gian tới, các cấp bộ Đoàn cần làm gì để tiếp tục đẩy mạnh hiệu quả của công tác giáo dục chính trị - tư tưởng, thưa anh?

- Các cấp bộ Đoàn cần tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, nâng cao hiệu quả công tác tư tưởng của Đoàn để góp phần nâng cao niềm tin của thanh niên và sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý của Nhà nước. Trong đó, các cấp bộ Đoàn phải tập trung bồi dưỡng lý tưởng, truyền thống cách mạng, giáo dục đạo đức, lối sống cho thanh thiếu niên, tổ chức các sân chơi lành mạnh, bổ ích. Những hoạt động này nhằm giúp cho thanh thiếu niên có lòng yêu nước, có ý chí vượt qua khó khăn, có đời sống văn hóa, tinh thần lành mạnh, giáo dục cho thanh thiếu niên có sức đề kháng trước cái xấu, cái không đúng. Nói chung, chúng ta phải lấy bầu không khí lành mạnh trong sinh hoạt và hoạt động của thanh niên để lấn át những biểu hiện tiêu cực. Muốn vậy, các cấp bộ đoàn phải giáo dục, bồi dưỡng thanh thiếu niên thông qua các phong trào hành động cách mạng cụ thể. Một khi các cấp bộ Đoàn tạo điều kiện cho thanh thiếu niên tham gia các chương trình hành động (như tham gia các hoạt động tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng các hoạt động văn hóa văn nghệ, thể dục thể thao...) thì thanh niên sẽ có cơ hội  để tham gia, cống hiến và trưởng thành.

Phát triển các trung tâm hoạt động thanh thiếu niên

* Nhân dịp khởi công xây dựng Trung tâm văn hóa - truyền thống thanh thiếu niên Đồng Nai, xin anh cho biết hiện tại trong cả nước có bao nhiêu trung tâm hoạt động thanh thiếu niên?

- Hệ thống Đoàn trong cả nước hiện có trên 20 trung tâm sinh hoạt thanh thiếu niên. Đó là các trung tâm văn hóa thể thao, trung tâm giáo dục truyền thống, trung tâm sinh hoạt dã ngoại. Điều đặc biệt là, Trung tâm sinh hoạt văn hóa - truyền thống thanh thiếu niên Đồng Nai là mô hình đầu tiên được trung ương Đoàn đầu tư xây dựng. Chủ trương của trung ương Đoàn là phấn đấu đến năm 2007, hầu hết các huyện trong cả nước phải có các trung tâm hoạt động thanh thiếu niên (về văn hóa, thể thao). Trong dự án Luật Thanh niên cũng đã đề ra mục tiêu phấn đấu đến năm 2010, mỗi xã, phưòng, thị trấn và mỗi điểm dân cư đều có một thiết chế văn hóa hoạt động...

* Anh có thể cho biết lý do vì sao trung ương Đoàn lại đầu tư xây dựng một trung tâm văn hóa - truyền thống ở một xã vùng sâu tại Đồng Nai?

- Có 4 lý do để trung ương Đoàn đầu tư dự án này tại tỉnh Đồng Nai. Thứ nhất, đây là vùng đất giàu truyền thống cách mạng nên rất thuận lợi trong việc tập hợp và giáo dục truyền thống yêu nước cho thanh thiếu niên, giúp cho thanh thiếu niên biết trân trọng quá khứ, lịch sử dân tộc từ đó sống tốt, sống đẹp hơn. Thứ hai, đây là nơi có điều kiện để xây dựng và tăng cường các thiết chế văn hóa dành cho thanh thiếu niên. Thứ ba, đây là nơi thể hiện các mô hình, các phương thức tập hợp, đoàn kết thanh niên. Vì mục tiêu quan trọng của công tác thanh niên là đoàn kết và tập hợp thanh niên vào tổ chức. Thứ tư, đây là nơi thuận lợi để tăng cường tổ chức các hoạt động đào tạo, bồi dưỡng, rèn luyện kỹ năng hoạt động cho cán bộ Đoàn, Hội, Đội. Khi đầu tư xây dựng, công trình này sẽ khép kín quần thể du lịch dã ngoại, sinh hoạt văn hóa truyền thống nên hy vọng sẽ thu hút đông đảo các tầng lớp nhân dân đến sinh hoạt, vui chơi.

* Anh kỳ vọng gì vào những hoạt động của Trung tâm sinh hoạt truyền thống - văn hóa thanh thiếu niên Đồng Nai?

- Điều chúng tôi quan tâm là làm sao để công trình đảm bảo được xây dựng đúng thời gian, đảm bảo thiết kế, sử dụng có hiệu quả và các hoạt động của trung tâm thực sự thu hút thanh thiếu niên ở trong và ngoài tỉnh Đồng Nai. Trung ương Đoàn đã giao cho Tỉnh đoàn làm chủ đầu tư nên trách nhiệm của Tỉnh đoàn rất nặng nề. Ngay khi công trình đang tiến hành thi công, Ban thường vụ Tỉnh đoàn phải lập đề án về các mô hình hoạt động để phát huy hết hiệu quả khi công trình đi vào hoạt động. Trung tâm này phải làm sao tạo thực sự là nơi thu hút đông đảo thanh thiếu niên đến tham gia sinh hoạt, vui chơi giải trí, đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng công tác thanh thiếu niên. Một khi có đông đảo thanh thiếu niên đến với trung tâm thì chúng ta mới hy vọng trung tâm phát huy hiệu quả trong việc giáo dục truyền thống - văn hóa cho thanh thiếu niên.

* Xin cám ơn anh!

Kim Tuấn (thực hiện)