Cả "ban điện" ấp Hưng Long cùng dắt nhau ra tòa

Đứng trước phiên tòa là 5 bị cáo tóc đã hoa râm, trong đó có những người đã có cháu nội, ngoại. Đối với chòm xóm láng giềng, họ đã từng được mọi người quý trọng và hết lòng tin tưởng. Thế nhưng chỉ vì cái lợi nhỏ trước mắt họ đã đánh mất tất cả để nhận lấy sự chê trách, phê phán của mọi người.

Đứng trước phiên tòa là 5 bị cáo tóc đã hoa râm, trong đó có những người đã có cháu nội, ngoại. Đối với chòm xóm láng giềng, họ đã từng được mọi người quý trọng và hết lòng tin tưởng. Thế nhưng chỉ vì cái lợi nhỏ trước mắt họ đã đánh mất tất cả để nhận lấy sự chê trách, phê phán của mọi người.

Mọi việc bắt đầu từ lúc họ được tham gia vào Ban vận động xây dựng lưới điện hạ thế cho người dân trong ấp.

Để giải quyết nhu cầu bức thiết về điện sinh hoạt của người dân ấp Hưng Long, xã Hưng Thịnh, huyện Trảng Bom (huyện Thống Nhất cũ), ngày 22-9-1995, UBND tỉnh đã ban hành quyết định 2180/UBT phê duyệt dự án xây dựng lưới điện hạ thế trong ấp và giao cho UBND huyện làm chủ đầu tư với nguồn tài chính do nhân dân đóng góp 100%.

Cuối năm 1995, UBND xã Hưng Thịnh đã có quyết định thành lập ban vận động xây dựng lưới điện hạ thế ấp Hưng Long (gọi tắt Ban điện) gồm các thành viên: Đỗ Văn Ánh - Phó Ban ấp - làm Trưởng ban; ông Dương Văn Hoàng làm Phó ban; Lưu Văn Trọng làm Phó ban; ông Nguyễn Hồng Hà làm kế toán; ông Đinh Văn Châu làm thủ quỹ và một số thành viên khác. Sau đó, ông Đinh Văn Châu đi xuất cảnh nên ông Nguyễn Xuân Thái được chỉ định thay thế làm thủ quỹ Ban điện. Đồng thời, nguyên chủ tịch UBND xã Trần Ngọc Dũng và trưởng ấp Lê Thúc Tiến chịu trách nhiệm chỉ đạo, điều hành và giám sát  hoạt động của Ban điện.

Sau 7 tháng thi công công trình hoàn tất và đưa vào sử dụng. Lúc bấy giờ, UBND huyện đã quyết toán kinh phí với đơn vị thi công và giao nhiệm vụ cho UBND xã thu tiền đóng góp của nhân dân trong ấp để trả lại cho huyện số tiền đã ứng trước. Từ tháng 4-1996 đến tháng 7-2000, Ban điện đã tiến hành thu tiền đóng góp của nhân dân tổng cộng 935.400.000 đồng. Trong quá trình thu tiền để nộp về cho UBND huyện, một số người trong Ban điện của ấp đã có hành vi tham ô, lấy tiền ăn nhậu, tiêu xài vô tội vạ, gây thất thoát hàng trăm triệu đồng. Cụ thể, ông Lê Thúc Tiến với tư cách là trưởng ấp và là người được UBND xã giao trách nhiệm giám sát, theo dõi hoạt động của Ban điện lại có những hành vi sai phạm như thu tiền của các hộ dân trong ấp nhưng không lập phiếu thu mà lấy tiền tiêu xài cho mục đích cá nhân, chỉ đạo cho kế toán Ban điện Nguyễn Hồng Hà lấy tiền cho Chủ tịch UBND xã Trần Ngọc Dũng vay sai nguyên tắc đến 30 triệu đồng. Khi ông Dũng trả lại số tiền này thì ông Tiến lại không trả cho Ban điện mà bỏ túi xài riêng. Tuy nhiên, ông Phó ban ấp kiêm Trưởng ban điện Đỗ Văn Ánh và kế toán Nguyễn Hồng Hà, thủ quỹ Nguyễn Xuân Thái cũng không chịu thua kém khi nhiều lần thu tiền đóng góp của người dân không lập phiếu thu, không nhập quỹ mà bỏ túi riêng và còn nhiều lần câu kết với nhau lấy tiền ăn nhậu, tiêu xài. Tổng cộng số tiền thất thoát do các ông Tiến, Ánh, Hà và Thái tham ô lên đến 172.497.000 đồng.

Nguyên chủ tịch UBND xã Trần Ngọc Dũng, với tư cách người đứng đầu chính quyền ở cơ sở là người được UBND huyện giao trách nhiệm giám sát mọi hoạt động của Ban điện ấp Hưng Long nhưng ông Dũng chẳng những không làm tốt nhiệm vụ được giao, mà còn có những sai phạm. Ông không quy định cho Ban điện sử dụng chứng từ do Nhà nước ban hành, không hướng dẫn họ thực hiện theo quy định của tài chính về quản lý nguồn thu do nhân dân đóng góp xây dựng cơ sở hạ tầng theo Pháp lệnh kế toán thống kê, không kiểm tra việc thu chi, sổ sách, công khai tài chính v.v... Thậm chí, khi biết rõ các thành viên trong Ban điện sử dụng tiền thu được của dân sai nguyên tắc nhưng ông vẫn chấp nhận cho quyết toán. Khi người dân trong ấp phát hiện sai phạm và tố cáo những người trong Ban điện tham ô thì ông Dũng lại chỉ đạo cho làm lại hồ sơ quyết toán nhằm đối phó, hợp thức hóa sổ sách chứng từ. Đặc biệt, bản thân ông Trần Ngọc Dũng còn mượn tiền tiêu xài sai nguyên tắc 30 triệu đồng và còn câu kết với trưởng ấp Lê Thúc Tiến chiếm đoạt 10 triệu đồng để chia nhau. Những sai phạm của nguyên chủ tịch xã UBND Trần Ngọc Dũng đã tạo điều kiện cho các ông trong Ban điện chiếm đoạt tiền đóng góp của người dân trong ấp gần 200 triệu đồng.

Điều đáng lên án đối với hành vi tham ô của Ban điện ấp Hưng Long là trong số tiền đóng góp của người dân để xây dựng lưới điện hạ thế có nhiều hộ dân rất nghèo không đủ tiền đóng góp nhưng vì muốn có nguồn điện để sử dụng và vì mục đích chung của cộng đồng đã vay mượn, cầm cố đồ đạc trong nhà. Trong đó, có nhiều hộ phải đóng góp nhiều lần mới đủ số tiền theo quy định.

 Tòa án nhân dân tỉnh mới đây đã đưa ra xét xử hình sự sơ thẩm đối với Lê Thúc Tiến, Nguyễn Hồng Hà, Đỗ Văn Ánh, Nguyễn Xuân Thái về tội tham ô tài sản. Riêng Trần Ngọc Dũng, Viện kiểm sát truy tố về tội "Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng". Tuy nhiên, xét thấy các bị cáo đều là những người lớn tuổi, lần đầu phạm tội, có quá trình cống hiến cho người dân ở địa phương và đã khắc phục hoàn toàn hậu quả gây ra nên tòa xem xét lượng hình với mức án khá nhẹ. Theo đó, tòa tuyên phạt Trần Ngọc Dũng 18 tháng tù; Lê Thúc Tiến 30 tháng tù; Nguyễn Hồng Hà 24 tháng tù; Đỗ Văn Ánh 18 tháng tù và Nguyễn Xuân Thái 14 tháng tù. Trong đó, hai bị cáo Đỗ Văn Ánh và Nguyễn Xuân Thái được cho hưởng án treo.

Phạm Mai