Hỏi - đáp về kinh tế tập thể

Hỏi: Hợp tác xã (HTX) có được kinh doanh nhiều ngành, nghề khác nhau không? Khi bổ sung ngành nghề cần làm thủ tục gì?

Trả lời: HTX được đăng ký và hoạt động trong nhiều ngành, nghề kinh doanh khác nhau, miễn là các ngành, nghề đó không thuộc danh mục cấm đầu tư kinh doanh và HTX đáp ứng đầy đủ điều kiện đối với ngành, nghề kinh doanh có điều kiện.

Theo Luật HTX năm 2023, HTX có nghĩa vụ hoạt động đúng ngành, nghề đã đăng ký. Luật cũng quy định ngành, nghề sản xuất, kinh doanh là một nội dung của điều lệ HTX. Do đó, khi muốn mở rộng sang lĩnh vực mới, HTX cần thực hiện thủ tục thông báo thay đổi ngành, nghề kinh doanh trước khi tổ chức hoạt động trong ngành, nghề đó.

Quy định mới tại Nghị định số 295/2026/NĐ-CP, có hiệu lực từ ngày 23-7-2026, cũng làm rõ cách ghi ngành, nghề kinh doanh. Khi đăng ký thành lập hoặc thông báo thay đổi, HTX lựa chọn ngành kinh tế cấp 4 trong Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam để ghi vào hồ sơ. Trường hợp muốn ghi chi tiết hơn, HTX được lựa chọn ngành cấp 4 phù hợp rồi ghi ngành, nghề chi tiết bên dưới, bảo đảm phù hợp với ngành cấp 4 đã chọn. Với ngành, nghề kinh doanh có điều kiện hoặc chưa có trong Hệ thống ngành kinh tế Việt Nam nhưng được quy định tại pháp luật chuyên ngành, việc ghi ngành, nghề thực hiện theo quy định tương ứng.

Khi bổ sung ngành, nghề, hồ sơ gồm: thông báo thay đổi nội dung đăng ký HTX, liên hiệp HTX và bản sao hoặc bản chính nghị quyết của đại hội thành viên về việc thay đổi ngành, nghề kinh doanh. HTX gửi hồ sơ đến cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã. Theo Luật HTX năm 2023, thời hạn thực hiện là 10 ngày kể từ ngày có thay đổi; cơ quan đăng ký kinh doanh xem xét hồ sơ trong 3 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ. Nếu hồ sơ chưa hợp lệ, cơ quan này phải thông báo nội dung cần sửa đổi, bổ sung; trường hợp từ chối phải nêu rõ lý do. Khi có nhu cầu, HTX được cấp giấy xác nhận về việc thay đổi nội dung đăng ký.

Một điểm cần lưu ý là sau khi ngành, nghề được thay đổi, nội dung này sẽ được công bố trên hệ thống thông tin điện tử của cơ quan đăng ký kinh doanh. Với ngành, nghề kinh doanh có điều kiện, việc được ghi nhận ngành nghề không đồng nghĩa HTX được kinh doanh ngay; HTX còn phải đáp ứng các điều kiện, giấy phép hoặc yêu cầu chuyên ngành trước khi hoạt động.

LMHTX