Nâng trách nhiệm địa phương trong giải phóng mặt bằng

Công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng (GPMB) trên địa bàn thành phố thời gian qua đạt nhiều kết quả tích cực, góp phần thúc đẩy tiến độ các công trình, dự án trọng điểm.

Lãnh đạo phường Long Thành khen thưởng các hộ dân sớm bàn giao mặt bằng tại các dự án trên địa bàn. Ảnh: ĐPCC

Tuy nhiên, tại một số dự án, tiến độ bàn giao mặt bằng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu. Bên cạnh việc tháo gỡ khó khăn về cơ chế, chính sách và tái định cư, sự chủ động, trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền địa phương trong tuyên truyền, vận động, đối thoại và giải quyết kiến nghị của người dân có ý nghĩa quan trọng, quyết định hiệu quả thực hiện nhiệm vụ này.

Còn những điểm nghẽn

Đồng Nai đang triển khai nhiều công trình, dự án phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, kết nối giao thông và hoàn thiện hệ thống hạ tầng đô thị. Báo cáo tại buổi làm việc về công tác bồi thường, GPMB các dự án, công trình trên địa bàn thành phố vào ngày 30-9, Giám đốc Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố Nguyễn Cao Tài cho biết: Tính đến cuối tháng 9-2026, đơn vị đang thực hiện công tác bồi thường, GPMB đối với 300 dự án, liên quan đến hơn 48 ngàn hộ dân, với tổng diện tích hơn 16 ngàn hécta.

Theo ông Nguyễn Cao Tài, khối lượng công việc lớn đặt ra yêu cầu cao đối với sự phối hợp giữa các cơ quan chuyên môn, chủ đầu tư và chính quyền địa phương, nhất là trong công tác xác minh nguồn gốc đất, hoàn thiện hồ sơ bồi thường, bố trí tái định cư và vận động người dân bàn giao mặt bằng.

Cũng tại buổi làm việc về công tác bồi thường, GPMB các dự án, công trình trên địa bàn thành phố vào ngày 30-9, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Trưởng ban Tuyên giáo Thành ủy DƯƠNG MINH DŨNG đề nghị: Công tác bồi thường, tổ chức tái định cư phải được tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, không để khó khăn kéo dài, ảnh hưởng tiến độ dự án; đồng thời khi bố trí tái định cư cần tổ chức đào tạo nghề cho người dân tại các khu vực được bố trí tái định cư.

Bên cạnh những dự án trọng điểm, công tác GPMB đạt tỷ lệ cao, vẫn còn những dự án mới triển khai công tác bồi thường hoặc đang trong giai đoạn lập chủ trương. Thực tế đó đặt ra cho công tác bồi thường, GPMB còn khối lượng công việc rất lớn, đòi hỏi các đơn vị liên quan phải tiếp tục tập trung nguồn lực, bám sát tiến độ và xử lý kịp thời những khó khăn phát sinh.

Thông tin từ Trung tâm Phát triển quỹ đất thành phố, những vướng mắc chủ yếu liên quan đến việc xác nhận nguồn gốc đất do sai lệch giữa bản đồ cũ và mới, thay đổi hành lang lộ giới, hiện trạng sử dụng đất; hồ sơ thu hồi đất phải bổ sung, chỉnh sửa theo kiến nghị của người dân…

Bên cạnh đó, một số địa phương còn thiếu nhân sự chuyên môn trong khi nhiều dự án triển khai đồng thời. Việc bố trí tái định cư chưa đáp ứng kịp thời nhu cầu và một số hộ dân chưa đồng thuận với phương án bồi thường, hỗ trợ.

Để mặt bằng thực sự được bàn giao, các cơ quan chức năng phải giải quyết đồng bộ những vướng mắc về hồ sơ, chính sách, tái định cư; nắm bắt tâm tư, nguyện vọng của người dân. Trong đó, chính quyền địa phương là lực lượng trực tiếp nắm địa bàn, hiểu hoàn cảnh từng hộ dân và có điều kiện tổ chức tuyên truyền, vận động sát thực tế.

Phối hợp chặt chẽ với địa phương

Tại buổi làm việc về công tác bồi thường, GPMB các dự án, công trình trên địa bàn thành phố vào ngày 30-9, Phó Bí thư Thành ủy, Trưởng ban Chỉ đạo công tác bồi thường, GPMB và hỗ trợ tái định cư thành phố (Ban Chỉ đạo 799) Võ Tấn Đức ghi nhận sự cố gắng của Đảng ủy UBND thành phố, các sở, ngành, Trung tâm Phát triển quỹ đất và các địa phương; đồng thời yêu cầu các cơ quan, đơn vị, địa phương cần phải nhìn thẳng vào những hạn chế, nhất là tình trạng phối hợp chưa chủ động, còn tâm lý e ngại, né tránh trách nhiệm, chưa theo kịp yêu cầu GPMB.

Đồng chí Võ Tấn Đức nhấn mạnh: Bí thư Đảng ủy, chủ tịch UBND các địa phương phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, nắm chắc những trường hợp còn vướng mắc trên địa bàn; chủ động cùng cơ quan chuyên môn giải quyết, không giao khoán cho đơn vị làm nhiệm vụ bồi thường. Đối với công tác dân vận, yêu cầu cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương phối hợp với MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội nắm chắc tâm tư, nguyện vọng của từng hộ dân. Người đứng đầu phải trực tiếp đối thoại với những trường hợp còn nhiều ý kiến; kiến nghị có cơ sở phải được xem xét, giải quyết kịp thời, những nội dung chưa thể giải quyết phải trả lời rõ lý do và hướng xử lý. Bên cạnh đó, phải quan tâm các hộ khó khăn, gia đình chính sách và những trường hợp bị ảnh hưởng lớn đến sinh kế; bảo đảm công khai, minh bạch, đúng trình tự, công bằng giữa các trường hợp có cùng điều kiện.

Về vấn đề này, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Anh Dũng nhấn mạnh: Quá trình tuyên truyền, vận động để GPMB phải thông tin rõ chính sách để người dân nắm bắt, qua đó tạo sự đồng thuận trong nhân dân. Trong quá trình đó, cần kịp thời nắm bắt tâm tư của người dân để tháo gỡ ngay.

Là một trong những địa bàn trọng điểm với rất nhiều công trình, dự án đã và đang được triển khai, phường Long Thành đặt ra nhiều giải pháp cho vấn đề này. Phó Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND phường Long Thành Lê Hoàng Sơn cho biết: Địa phương phân công lãnh đạo phụ trách từng dự án, thành lập các tổ công tác theo dõi địa bàn, thường xuyên kiểm tra, rà soát những trường hợp còn vướng mắc. Công tác tuyên truyền, vận động được thực hiện với sự phối hợp của cấp ủy Đảng, MTTQ, các đoàn thể, khu phố và tổ dân phố, qua đó lắng nghe tâm tư, nguyện vọng, đồng thời giải thích đầy đủ chính sách pháp luật về bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cho người dân nắm bắt.

Từ thực tiễn triển khai các dự án, yêu cầu đặt ra trong thời gian tới là phải gắn trách nhiệm của cấp ủy Đảng, chính quyền và người đứng đầu với kết quả GPMB cụ thể. Khi chính quyền thực sự sâu sát cơ sở, minh bạch chính sách, kịp thời tháo gỡ khó khăn và bảo đảm quyền lợi chính đáng của người dân, sự đồng thuận sẽ được củng cố, góp phần đẩy nhanh tiến độ bàn giao mặt bằng. Đây là điều kiện quan trọng để các công trình, dự án trọng điểm được triển khai đúng kế hoạch, phát huy hiệu quả đầu tư và phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Trần Danh