Cần mở rộng giao thương

Sau 10 tháng của năm 2026, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của Việt Nam lần đầu vượt mốc 1 ngàn tỷ USD. Hiện Việt Nam có giao thương với 237 quốc gia, vùng lãnh thổ. Tuy nhiên, kim ngạch vẫn tập trung ở một số thị trường lớn như: Hoa Kỳ, Trung Quốc. Điều này đặt ra yêu cầu phải mở rộng thêm thị trường để giảm rủi ro khi có biến động.

Với Đồng Nai, xuất nhập khẩu thuộc nhóm địa phương dẫn đầu cả nước. Thành phố có giao thương với khoảng 190 quốc gia, vùng lãnh thổ. Dù vậy, gần 60% kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa tập trung ở 4 thị trường: Hoa Kỳ, Hàn Quốc, Nhật Bản và Trung Quốc. Khi đa số hàng hóa phụ thuộc vào một số nước, chỉ cần các nước này thay đổi chính sách thương mại, doanh nghiệp (DN) có thể gặp khó khăn. Vì vậy, bên cạnh việc giữ vững các thị trường chủ lực, Đồng Nai cần khuyến khích DN tìm thêm đối tác, mở rộng đầu ra. Ngoài 4 thị trường lớn nêu trên, thành phố còn khoảng 186 thị trường có thể khai thác.

Đồng Nai có lợi thế là nhiều mặt hàng đã đáp ứng được yêu cầu chất lượng của những thị trường khó tính. Đây là cơ sở để DN tiếp cận thêm các thị trường mới. Tuy nhiên, không thể lấy tiêu chuẩn của một thị trường áp dụng cho tất cả thị trường khác. Mỗi nơi có quy định về nhập khẩu, tiêu dùng riêng, DN muốn mở rộng giao thương phải nghiên cứu kỹ nhu cầu, lựa chọn mặt hàng phù hợp và có cách tiếp cận hiệu quả. Thành phố hiện có hàng trăm nhóm hàng xuất khẩu, trong đó, sản phẩm công nghiệp hỗ trợ chiếm hơn 60% tổng kim ngạch. Đồng Nai cũng là một trong những địa phương có thế mạnh xuất khẩu nông sản. Gần 20 năm qua, địa phương thu hút đầu tư có chọn lọc nên nhiều năm duy trì xuất siêu lớn, góp phần cân bằng thương mại của cả nước.

Cơ hội mở rộng thị trường đang đến khi các DN nước ngoài đang tìm nguồn cung hàng hóa từ Việt Nam. Từ đầu năm đến nay, hàng ngàn DN nước ngoài đã đến Việt Nam tìm kiếm nhà máy đủ tiêu chuẩn cung ứng sản phẩm công nghiệp, nông sản, thực phẩm để đưa vào hệ thống cửa hàng, trung tâm thương mại trên toàn cầu. Những sản phẩm xanh, có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, giá cả cạnh tranh ngày càng được quan tâm. Nhiều DN trong nước đã tìm được đối tác để mở rộng xuất khẩu. Bên cạnh các kênh giao thương truyền thống, thương mại điện tử cũng mở thêm cơ hội tiếp cận khách hàng tại nhiều quốc gia, vùng lãnh thổ mà không phải phụ thuộc hoàn toàn vào hệ thống phân phối trực tiếp.

Một vấn đề khác cần quan tâm là cán cân thương mại. Trong 10 tháng năm 2026, xuất khẩu của Việt Nam đạt hơn 499,2 tỷ USD, trong khi nhập khẩu hơn 511,3 tỷ USD. Nhập khẩu tăng nhanh hơn xuất khẩu cho thấy, sản xuất trong nước vẫn cần số lượng lớn nguyên liệu, máy móc từ bên ngoài. Thực tế, cùng nhóm hàng Việt Nam xuất khẩu lớn, song cũng nhập khẩu nhiều. Nếu kết nối tốt các DN cùng ngành hàng để cung - cầu gặp nhau sẽ giảm nhập khẩu, tăng tỷ lệ nội địa hóa sản phẩm, cải thiện cán cân thương mại. Đồng thời sẽ tận dụng các hiệp định thương mại tự do Việt Nam đã ký kết để hưởng ưu đãi thuế quan.

Khoảng 5 năm trở lại đây, nhiều tập đoàn đa quốc gia đã điều chỉnh chuỗi sản xuất, cung ứng theo hướng đa dạng địa điểm, giảm phụ thuộc vào một vài quốc gia. Quá trình tái cơ cấu này mở ra cơ hội cho DN tại Việt Nam nói chung, Đồng Nai nói riêng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, giữ vững thị trường chủ lực, tìm thêm thị trường mới và tăng nguồn cung trong nước phải được thực hiện song song. Đó mới là cơ sở để hoạt động xuất nhập khẩu tăng trưởng ổn định.

Khánh Minh