Cần có chính sách tạo cơ hội cho lao động phổ thông rèn luyện kỹ năng, tiếp cận công nghệ và ngoại ngữ

(ĐN) - Sáng 5-8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Kiến trúc; dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng.

Các đại biểu Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai tham dự phiên họp sáng 5-8. Ảnh: CTV

Sau đó, các đại biểu Quốc hội (ĐBQH) tổ 6 thuộc Đoàn ĐBQH thành phố Đồng Nai và tỉnh Thái Nguyên thảo luận ở tổ về Dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi); Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản và Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Đồng chí Nguyễn Đăng Bình, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Thái Nguyên điều hành Phiên thảo luận.

Dự buổi thảo luận tại tổ 6 có các Ủy viên Trung ương Đảng: Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường của Quốc hội Nguyễn Thanh Hải; Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng Dân tộc của Quốc hội Hoàng Duy Chinh và các đại biểu Quốc hội thuộc Đoàn ĐBQH thành phố Đồng Nai và tỉnh Thái Nguyên.

Các đại biểu Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai tại Phiên thảo luận tổ. Ảnh: CTV

Kiến nghị chỉ định người có uy tín tham gia tổ hòa giải ở cơ sở

Thảo luận tại tổ, các đại biểu thống nhất cao với sự cần thiết sửa đổi Luật Hòa giải ở cơ sở, đồng thời cho rằng dự án Luật Hòa giải ở cơ sở (sửa đổi) đã khắc phục những bất cập của luật hiện hành, đồng thời là cơ sở pháp lý nâng cao chất lượng công tác hòa giải ở cơ sở, phát huy vai trò của cộng đồng trong giải quyết mâu thuẫn, tranh chấp ngay từ khi mới phát sinh, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Đại biểu Lê Hoàng Hải, Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: CTV

Liên quan đến việc bầu và chỉ định hòa giải viên (quy định tại Điều 8 và Điều 9 dự thảo Luật), đại biểu Đặng Doãn Thành, Đoàn ĐBQH thành phố Đồng Nai nêu ý kiến: Tiêu chuẩn quan trọng đối với việc lựa chọn hòa giải viên chính là uy tín. Theo đại biểu, những người có uy tín tham gia tổ hòa giải ở cơ sở thường mang tính tự nguyện và vì lợi ích chung. Ở chính quyền cấp xã như hiện nay, rất khó để tìm kiếm và mời được những người có đủ các tiêu chuẩn làm hòa giải viên, đặc biệt là người có uy tín, có tầm ảnh hưởng trong cộng đồng dân cư. Đại biểu bày tỏ băn khoăn, việc tiến hành bầu hòa giải viên có thể dẫn đến việc nhiều người không muốn tham gia. Từ đó đại biểu kiến nghị nên chỉ định người có uy tín tham gia tổ hòa giải.

Đại biểu Nguyễn Công Long, Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: CTV

“Chính quyền địa phương phát hiện và mời những người này làm hòa giải viên, không nên bầu. Điều này thuận lợi hơn và hiệu quả hơn rất nhiều. Bảo đảm lựa chọn được những người có uy tín, am hiểu phong tục, tập quán, điều kiện kinh tế - xã hội và đời sống cộng đồng tại địa phương, phù hợp với đặc thù vùng miền và tính chất của hoạt động hòa giải ở cơ sở” - đại biểu Đặng Doãn Thành nêu quan điểm.

Đại biểu Trương Thị Diệu Thúy, Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: CTV

Đại biểu Đặng Doãn Thành, Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: CTV

Tán thành với ý kiến của đại biểu Đặng Doãn Thành, đại biểu Nguyễn Công Long, Đoàn ĐBQH thành phố Đồng Nai nhấn mạnh: Hòa giải viên chính là “linh hồn” của hoạt động hòa giải ở cơ sở. Nhận định việc quy định trách nhiệm đối với hòa giải viên là rất quan trọng, tuy nhiên đại biểu cho rằng các quy định hiện nay có thể đặt ra gánh nặng đối với hòa giải viên, với nhiều nghĩa vụ pháp lý cần phải tuân thủ.

Đại biểu Nguyễn Công Long phân tích, bản chất hoạt động hòa giải ở cơ sở mang tính tự nguyện, vì vậy pháp luật điều chỉnh cần thể hiện được cao nhất tính chất tự nguyện này. Nếu hành chính hóa sẽ khó cho những người tham gia hoạt động hòa giải và cả những người cần hòa giải.

Ưu tiên đưa người lao động đã qua đào tạo và có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng

Đóng góp ý kiến đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, đại biểu Lê Hoàng Hải, Đoàn ĐBQH thành phố Đồng Nai nhận định đã có sự thay đổi lớn trong quy định về chính sách của Nhà nước về đưa người Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng. Cụ thể, dự thảo luật sửa đổi, bổ sung theo hướng bỏ chính sách “khuyến khích nâng cao trình độ chuyên môn kỹ thuật của người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng” và thay bằng chính sách “ưu tiên đưa người lao động đã qua đào tạo và có trình độ chuyên môn kỹ thuật cao đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng”.

Đại biểu Nguyễn Quốc Dũng, Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: CTV

Theo đại biểu, việc ưu tiên người lao động đã qua đào tạo và có trình độ chuyên môn cao đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng có thể tạo ra “rào cản” đối với những lao động mà phổ thông chưa được qua đào tạo, có trình độ chuyên môn kỹ thuật thấp nhưng mong muốn đi làm việc ở nước ngoài để nâng cao trình độ, kỹ năng, tay nghề, tác phong làm việc. Bên cạnh đó là nguy cơ "chảy máu chất xám" đối với nguồn lao động chất lượng cao của Việt Nam. 

Đại biểu Nguyễn Trần Phương Hà, Đoàn Đại biểu Quốc hội thành phố Đồng Nai phát biểu thảo luận tại tổ. Ảnh: CTV

Đại biểu Lê Hoàng Hải dẫn lại Thông báo số 123, ngày 16-7-2026 của Văn phòng Trung ương Đảng về Kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại buổi làm việc về chất lượng nguồn lao động, giải pháp tạo việc làm bền vững và đào tạo nhân lực trong giai đoạn phát triển mới, trong đó xác định chất lượng nguồn lao động Việt Nam là tài sản vô giá của quốc gia. Đồng thời, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng yêu cầu đưa người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng phải là kênh tạo việc làm, nâng thu nhập, rèn luyện kỹ năng, tiếp cận công nghệ, quản trị hiện đại, ngoại ngữ, kỷ luật lao động, tác phong công nghiệp; quản lý chặt chẽ, bảo vệ quyền lợi, nâng cao điều kiện làm việc của người lao động.

Đại biểu Lê Hoàng Hải đề nghị cơ quan soạn thảo nghiên cứu, rà soát, sửa đổi, bổ sung dự thảo Luật nhằm thể chế hóa đầy đủ quan điểm chỉ đạo tại Thông báo số 123. Bên cạnh việc ưu tiên đưa lao động đã qua đào tạo, có năng lực chuyên môn đi làm việc ở nước ngoài, cũng cần có chính sách tạo cơ hội cho lao động phổ thông học hỏi, rèn luyện kỹ năng, tiếp cận công nghệ, ngoại ngữ, kỷ luật, tác phong công nghiệp, nâng cao tay nghề, trình độ chuyên môn để đáp ứng yêu cầu của cả thị trường lao động trong nước và quốc tế. 

PV (tổng hợp)