Chuyển đổi trường bán công sang loại hình nào?

Sở GD-ĐT đang xây dựng đề án chuyển đổi trường bán công trong toàn tỉnh sang loại hình phù hợp. Như vậy, 19 trường bán công trong toàn tỉnh, gồm: 2 trường mầm non, 10 trường THCS và 7 trường THPT sẽ được chuyển đổi như thế nào cho vừa phù hợp với Luật Giáo dục vừa phù hợp với điều kiện của từng địa phương?

1-1-2006 là thời điểm Luật Giáo dục sửa đổi có hiệu lực, trong đó quy định chỉ còn 3 loại hình trường: công lập, tư thục và dân lập (không còn tồn tại loại hình trường bán công). Thế nhưng sau hơn 3 năm, việc chuyển đổi các trường bán công ở Đồng Nai vẫn chưa được giải quyết.

* Các trường THCS bán công: chuyển sang công lập

Trong khi việc chuyển đổi các trường mầm non (MN) và THPT còn nhiều bàn cãi thì với các trường THCS, hầu hết các địa phương đều đề xuất chuyển hẳn sang công lập.

Phó chủ tịch UBND TP.Biên Hòa Trương Văn Lâm cho biết: "Biên Hòa đã đề xuất chuyển 5 trường THCS bán công (gồm Quyết Thắng, Tân Tiến, Hoàng Diệu, Nguyễn Công Trứ và Tam Hiệp) sang loại hình trường công lập vì nhiều lý do. Thứ nhất, bậc THCS đã thực hiện phổ cập và phổ cập đúng độ tuổi. Thứ hai, các trường này là trường THCS duy nhất của các phường. Thêm vào đó, với quy mô học sinh ngày càng giảm, mạng lưới trường THCS công lập đã phủ kín, nếu chuyển các trường sang loại hình tư thục, dân lập sẽ gặp khó khăn trong việc kêu gọi chủ đầu tư".

Cũng với lý do đó, UBND huyện Trảng Bom đã đề xuất chuyển 2 trường THCS bán công Nguyễn Công Trứ (xã Trung Hòa) và THCS Minh Đức (xã Bắc Sơn) thành trường công lập. "Là trường THCS duy nhất của xã, địa bàn vốn thuần nông, nếu chuyển sang mô hình trường tư thục, dân lập chắc chắc sẽ có một bộ phận học sinh bỏ học do không kham nổi chi phí" - ông Phạm Xuân Phùng, Trưởng phòng GD-ĐT huyện Trảng Bom nói. Ông nêu dẫn chứng: Trường THCS bán công Nguyễn Công Trứ có quy mô khoảng 1.000 học sinh, mức thu học phí hiện là 70 ngàn đồng/học sinh, trừ đi một bộ phận học sinh nghèo, khó khăn thuộc diện miễn giảm, trường thu được 560 triệu đồng. Trong khi đó, thực chi của trường cho đội ngũ giáo viên giảng dạy khoảng 2 tỉ đồng/năm, có nghĩa là nhà nước bù cho trường gần 1,5 tỉ đồng/năm. Nếu chuyển sang tư thục, để thu cho đủ hoạt động, học sinh sẽ phải đóng ít nhất 200 ngàn đồng/tháng.

Tương tự, các huyện Thống Nhất, Định Quán và Long Thành cũng nhất trí đề nghị chuyển các trường THCS bán công sang công lập. Ông Nguyễn Tấn Phong, Trưởng phòng GD-ĐT huyện Thống Nhất cho rằng: "Với bậc học đã và đang phổ cập giáo dục đúng độ tuổi thì việc chuyển đổi các trường THCS sang công lập đều hợp lý".

* Mầm non, THPT: chuyển sang công hay tư?

Thế nhưng, với bậc học MN và THPT, hầu hết các ý kiến đều tỏ ra băn khoăn. Ông Đào Đức Trình, Trưởng phòng Kế hoạch tài chính Sở GD-ĐT nói: "Mạng lưới trường bán công đã góp phần đa dạng hóa loại hình trường lớp trên địa bàn và đảm bảo các điều kiện để phát triển giáo dục. Tuy nhiên, trong tình hình hiện nay, loại hình này đã bộc lộ những điểm thiếu và yếu cả về cơ sở vật chất lẫn đội ngũ giáo viên, chất lượng giáo dục. Chuyển đổi trường bán công ở hai bậc học này như thế nào để giải quyết những mâu thuẫn hiện có và lộ trình nào để việc chuyển đổi không gây xáo trộn cho giáo viên, học sinh, phụ huynh và xã hội đang là bài toán nan giải mà các cơ quan chức năng đang cần ý kiến đóng góp từ nhiều phía".

Với 2 trường MN bán công hiện có trên địa bàn TP.Biên Hòa là Hướng Dương và Thanh Bình thì việc đề xuất chuyển đổi sang loại hình nào cũng không đơn giản. UBND TP.Biên Hòa đề xuất chuyển hai trường này về công lập với lý do: tỉ lệ học sinh vào các trường ngoài công lập của thành phố hiện đạt 67,4%, vượt hơn gấp đôi so với tỉ lệ chung của toàn tỉnh là 32%. Tuy nhiên, đã có nhiều ý kiến khác nhau về vấn đề này. Phó giám đốc Sở Nội vụ Ngô Minh Dũng cho rằng: "Các trường này là trường trọng điểm của thành phố, ít nhiều đã có thương hiệu, nguồn gốc đất rõ ràng, cơ sở vật chất tốt... là điều kiện thuận lợi để chuyển sang tư thục". Trong khi đó, Trưởng phòng GD-ĐT TP.Biên Hòa Lê Văn Hùng lại nhìn nhận: "Với đặc thù của một trường trọng điểm và đầu tàu của ngành học MN, Trường MN Hướng Dương là địa chỉ triển khai các phương pháp giảng dạy mới, thí điểm các chương trình của ngành. Nếu trường này chuyển sang tư thục hoặc dân lập thì ngành sẽ mất một cơ sở MN mang tính đầu tàu, là nơi lôi kéo, nâng cao chất lượng cho các trường khác".

Trong khi đó, với 7 trường THPT, các trường đều đề xuất chuyển đổi sang công lập với nhiều lý do. Trong đó có lý do nhiều địa phương còn khó khăn, nếu chuyển đổi sang loại hình tư thục sợ người dân không gánh nổi chi phí. Ông Võ Văn Phước, Phó chủ tịch UBND huyện Định Quán nói: "Nguyện vọng của giáo viên và phụ huynh đều mong muốn chuyển đổi Trường THPT bán công Định Quán sang công lập vì đây là địa bàn có đông đồng bào dân tộc, thu nhập thấp ". Nhưng Định Quán hiện có đến 3 trường THPT công lập (gồm Tân Phú, Phú Ngọc, Điểu Cải) thì phương án chuyển sang công lập sẽ không thỏa đáng. Ông Phước cho biết, nếu mỗi địa bàn phải có ít nhất một trường ngoài công lập thì Định Quán hiện đang tiếp nhận một hồ sơ xin đầu tư xây dựng trường THPT tư thục tại xã Phú Lợi.

Tương tự, Trưởng phòng GD-ĐT huyện Thống Nhất cho biết: "Toàn huyện không có trường nghề nào để tiếp nhận học sinh tốt nghiệp THCS. Nếu chuyển Trường THPT bán công Kiệm Tân sang tư thục, đảm bảo một bộ phận học sinh có hoàn cảnh gia đình khó khăn sẽ không có cơ hội học tiếp".

Trong khi đó, các trường THPT bán công Tam Hiệp và Chu Văn An dù nằm trên địa bàn TP.Biên Hòa song với diện tích nhỏ hẹp, cơ sở vật chất kém khang trang, việc kêu gọi nguồn vốn đầu tư xã hội hóa là rất khó. Còn Trường THPT Lê Hồng Phong (phường Hố Nai, TP.Biên Hòa) được đề xuất chuyển sang công lập. Trường THPT bán công Ngô Sĩ Liên (huyện Trảng Bom) cũng được đề xuất chuyển sang công lập. Chỉ riêng Trường THPT bán công Nguyễn Đình Chiểu (huyện Long Thành) được đề xuất chuyển sang tư thục vì hiện đã có một đối tác sẵn sàng tiếp nhận trường...

Bùi Trang