Đầu tư thủy lợi đa mục tiêu

Sau sáp nhập, thành phố Ðồng Nai có nguồn tài nguyên nước dồi dào với hệ thống sông ngòi, hệ thống các hồ chứa nước, hồ thủy lợi có trữ lượng nước lớn. Ðặc biệt, hồ Trị An có diện tích mặt nước khoảng 323 km² (32,3 ngàn hécta) là hồ nước nhân tạo lớn nhất miền Nam Việt Nam.

Hồ Trị An được định hướng khai thác đa mục tiêu.

Nguồn tài nguyên nước dồi dào, không gian sông hồ có vai trò đặc biệt quan trọng và là động lực tăng trưởng của thành phố trong giai đoạn mới. Theo đó, thành phố chú trọng đầu tư cho thủy lợi, nhất là hệ thống hồ chứa nước trên địa bàn theo hướng đa mục tiêu, đa chức năng, không chỉ phục vụ cho tưới tiêu, dân sinh, sản xuất công nghiệp mà còn khai thác du lịch, điện năng lượng mặt trời…

Giàu nguồn tài nguyên

Đồng Nai sở hữu kho báu về nguồn nước với hệ thống sông dày đặc, nhiều hồ chứa nước, hồ thủy lợi lớn. Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, toàn thành phố hiện có 254 công trình thủy lợi gồm: 87 hồ chứa nước, 73 đập, 46 trạm bơm và 48 loại hình công trình khác. Tổng năng lực cấp nước cho sinh hoạt và công nghiệp gần 338 ngàn m3/ngày. Tổng năng lực cấp phục vụ tưới sản xuất nông nghiệp hơn 37,6 ngàn hécta.

Ông Đặng Đình Thuần, Giám đốc Công ty TNHH MTV Thủy lợi Đồng Nai cho biết: Hiện doanh nghiệp đang quản lý, vận hành, khai thác 127 công trình thủy lợi. Trong đó có 72 hồ chứa nước chủ yếu có dung tích lớn và nhiều đập, trạm bơm… Ngoài việc đảm bảo tưới tiêu trong thủy lợi, nhiều hồ chứa nước cung cấp nước sinh hoạt, sản xuất công nghiệp. Hiện nhu cầu tưới phục vụ cho sản xuất nông nghiệp giảm đi, các công trình đang ưu tiên nguồn nước cấp cho nước sinh hoạt, sản xuất công nghiệp. Doanh nghiệp tiếp tục rà soát, đánh giá trữ lượng nước các hồ chứa nước lớn, trên cơ sở đó kêu gọi và tạo điều kiện thuận lợi để thu hút đầu tư vào các nhà máy nước phục vụ sinh hoạt, sản xuất.

Chủ trì buổi làm việc về tình hình triển khai công tác thủy lợi năm 2026, Thành ủy viên, Phó Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Thị Cát Tiên nhấn mạnh: Việc bố trí nguồn vốn đầu tư cho thủy lợi, đảm bảo an toàn hồ đập rất quan trọng vì đây là cơ sở góp phần phát triển kinh tế, xã hội của thành phố trong giai đoạn mới. Ðồng chí yêu cầu các đơn vị quản lý các công trình thủy lợi trên địa bàn thành phố rà soát tình hình nạo vét, gia cố, sửa chữa các hồ chứa nước, trên cơ sở đó đề xuất những dự án cấp bách vừa phục vụ thủy lợi, vừa phục vụ nước sạch cần đầu tư; đánh giá thứ tự ưu tiên của các dự án cấp bách để xây dựng lộ trình thực hiện.

Thời gian qua, Đồng Nai luôn chú trọng đầu tư cho thủy lợi. Cụ thể, giai đoạn 2021-2025, Đồng Nai đã đầu tư, sửa chữa nâng cấp 19 công trình thủy lợi với tổng mức đầu tư 1.655 tỷ đồng, góp phần tăng thêm diện tích tưới hơn 3,5 ngàn hécta, diện tích tiêu gần 5,3 ngàn hécta, cấp nước thô tăng thêm gần 17 ngàn m3/ngày đêm. Hiện nay, trên địa bàn thành phố đang triển khai thực hiện nhiều dự án. Trong đó có nhiều dự án lớn như: Cải tạo, sửa chữa hồ Gia Ui; cải tạo, sữa chữa hồ Sông Mây; xây dựng mới đập dâng Long An…

Khai thác đa mục tiêu

Các công trình thủy lợi ngoài mục tiêu phục vụ sản xuất còn phục vụ nước sinh hoạt, công nghiệp và các mục tiêu khác.

Trong đó, hồ Trị An là nguồn cung cấp nước sạch cho hơn 10 triệu dân khu vực hạ lưu sông Đồng Nai bao gồm thành phố Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh. Không chỉ vậy, hồ Trị An còn trở thành điểm đến hấp dẫn với du khách trong hoạt động du lịch, bởi hồ nằm trong tổng thể Khu Bảo tồn thiên nhiên - văn hóa Đồng Nai với tổng diện tích tự nhiên trên 100 ngàn hécta. Theo quy hoạch, khu vực hồ Trị An nằm trong danh mục các địa điểm tiềm năng phát triển khu du lịch quốc gia. Mục tiêu của thành phố là sẽ khai thác hồ Trị An theo mục đích đa chức năng, đa mục tiêu, ngoài phục vụ nước sinh hoạt còn khai thác các lĩnh vực khác như: du lịch sinh thái, khai thác điện năng lượng mặt trời…

Theo Quyết định số 799/QĐ-UBND, ngày 27-2-2026 của UBND thành phố Đồng Nai về việc điều chỉnh quy hoạch tỉnh Đồng Nai thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050, trên địa bàn thành phố quy hoạch xây dựng mới 420 công trình và nâng cấp sửa chữa, kiên cố hóa 108 công trình thủy lợi và phòng chống thiên tai. Trong đó, đầu tư xây dựng mới 345 công trình thủy lợi với năng lực phục vụ tăng thêm, đảm bảo tưới cho hơn 165 ngàn hécta, tiêu thoát nước cho gần 7,2 ngàn hécta; tạo nguồn cấp nước cho sinh hoạt và công nghiệp với công suất gần 384,3 ngàn m3/ngày đêm. 

Phó Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường Nguyễn Văn Thắng nhận xét: Đầu tư cho các dự án thủy lợi chưa xứng với tiềm năng. Giai đoạn 2021-2025, nhu cầu bố trí vốn ngân sách thành phố để đầu tư xây dựng các công trình thủy lợi hơn 3,1 ngàn tỷ đồng nhưng lũy kế bố trí vốn đến hết năm 2025 mới đạt hơn 1,5 ngàn tỷ đồng, đạt hơn 48,6% nhu cầu vốn. Nguồn vốn bố trí cho các dự án thủy lợi chưa đáp ứng yêu cầu dẫn đến khó khăn trong công tác triển khai thực hiện các dự án theo kế hoạch.

Bình Nguyên