Bóng đá Việt Nam - Thái Lan: Khoảng cách..."chút xíu" - bao giờ xóa được?

CALISTO: Tại sao các bạn cứ phải tự ti khi đối đầu người Thái?

Sau trận Việt Nam (VN) - Thái Lan (TL) 2-2 ở T&T Cup, HLV Calisto khẳng định: trình độ giữa các cầu thủ VN và TL hiện tại là không có sự khác biệt. Vậy thì đâu là cái làm nên khác biệt khiến chúng ta vẫn chưa thể vượt qua họ?

Như bài trước chúng tôi đã đề cập, đó là bản lĩnh, kỹ năng chơi bóng và khả năng nhạy bén xử lý tình huống trong một không gian hẹp, một tích tắc quyết định (để có khả năng này cá nhân cầu thủ phải có tư duy phát hiện, nhãn quan chiến thuật và năng lực chuyên môn để thực hiện, tận dụng tình huống ấy). Trong trận đấu điều này không thể hiện lồ lộ ra bên ngoài nhưng nó lại là yếu tố quyết định khiến một đội có thể kiểm soát bóng ít hơn - thậm chí tưởng như bị ép sân - nhưng vẫn là người chủ động về thế trận (và phân phối sức), thời cơ không nhiều nhưng luôn tận dụng được tối đa để có kết quả cuối cùng tốt hơn. Vậy thì bao giờ cái khoảng cách... chút xíu còn lại này với người Thái được xóa bỏ? Không dễ, cho dù giả dụ chúng ta có đủ tiền để thuê một HLV tài ba gấp nhiều lần của Thái Lan, cỡ như Ferguson, Wenger hay Mourinho đi nữa. Bởi nó không phải là cái mà tự dưng có thể bỏ tiền mua, "nhập khẩu" về được vì cái khoảng cách tưởng như "chút xíu" ấy lại có chiều dài thời gian bằng cả một thế hệ, liên quan đến nền tảng đào tạo căn bản, lâu dài và sự định hướng của cả một nền BĐ.

Chúng ta luôn tự hào có một giải vô địch quốc gia chuyên nghiệp và chất lượng nhất so với các quốc gia trong khu vực. Đó là sự thật! V-League và giải hạng Nhất của VN hiện hơn hẳn Thai-League về cả quy mô và sức hấp dẫn. Bằng chứng là các "ngôi sao" của TL từ Kiatisak, Dusit, Issawa, Sakda đến Thonglao, Niweat... đều đã và đang khăn gói sang VN đá thuê. Vậy thì vì sao ở cấp độ đội tuyển (kể cả quốc gia lẫn Olympic) chúng ta vẫn luôn chịu xếp sau trong suốt hơn 1 thập kỷ qua. Câu trả lời cho nghịch lý này nằm ở khâu xuất phát điểm, nền móng của 2 nền BĐ. Xem hồi ký "Cuộc đời..." của Kiatisak sẽ thấy BĐ Thái Lan được xây dựng từ chân đế là học đường. Số lượng CLB chuyên nghiệp của Thai-League không nhiều như VN và hầu như chỉ quanh quẩn ở Bangkok, nhưng việc tuyển lựa các mầm non, cầu thủ trẻ từ các tỉnh trong cả nước lên thủ đô là cả một quá trình hết sức quy mô và khắc nghiệt, trải qua vô số vòng sát hạch, cạnh tranh gắt gao. Bên cạnh đó họ có cả một hệ thống và đội ngũ chuyên gia phát hiện nhân tài chuyên nghiệp, đảm bảo không bỏ sót bất cứ một tài năng BĐ ở một làng quê nào. Tuy nhiên, quan trọng hơn cả là khâu đào tạo căn bản cầu thủ trẻ ở từng CLB được đặc biệt quan tâm, với phương pháp, giáo án được "chuẩn hóa" thống nhất theo sự định hướng chiến lược chung của LĐBĐ Thái Lan. Chính vì vậy, các lứa tuyển thủ TL luôn có chung những phẩm chất, phong cách, tư duy chơi bóng mang đậm bản sắc không lẫn được vốn đã được định hình từ buổi đầu (điều này giúp họ nhanh chóng "hiểu" nhau khi khoác chung màu áo đội tuyển).

Còn công tác đào tạo trẻ của BĐVN? Thực tế là mạnh CLB nào CLB ấy làm, mỗi nơi theo một phách tùy thuộc hoàn toàn vào sự quan tâm của lãnh đạo và tâm huyết và trình độ của các thầy. Đã vậy, nguy hiểm hơn khi xu thế "ăn xổi", "mạnh vì gạo, bạo vì tiền", chẳng cần đào tạo cứ vung tiền "rút ruột" người khác như hiện nay của một số "nhà giàu mới nổi" làm các CLB muốn làm BĐ tử tế, đàng hoàng điêu đứng, nản lòng; đồng thời khiến các cầu thủ trẻ tài chưa tới đâu đã sớm ảo tưởng về mình. Ở đây vai trò quản lý, điều hành nền BĐ của VFF là quyết định nhưng người ta vẫn chưa thấy VFF có bất kỳ hành động, định hướng nào cả. Ngay cái Trung tâm đào tạo trẻ quốc gia đã hứa hẹn gần 5 năm qua với một viễn cảnh đầy màu hồng đến nay vẫn chưa thấy hình hài. Với tầm nhìn và cách làm như hiện nay thì cái tưởng như "chút xíu" còn lại giữa BĐVN và TL sẽ vẫn mãi là "khoảng cách... còn lại".

Minh Chung