2010 là năm bản lề của ngành nghiên cứu hạt nhân thế giới

2010 được giới chuyên gia đánh giá là năm có ý nghĩa quan trọng đối với ngành vật lý hạt nhân thế giới, với việc Tổ chức Nghiên cứu hạt nhân châu Âu (CERN), có trụ sở tại Geneva (Thụy Sĩ), đã thực hiện thành công các thí nghiệm quan trọng với máy Gia tốc hạt lớn có công suất lớn nhất thế giới (LHC), cho phép giải mã những bí ẩn lâu nay về quá trình hình thành vũ trụ và vật chất.

2010 được giới chuyên gia đánh giá là năm có ý nghĩa quan trọng đối với ngành vật lý hạt nhân thế giới, với việc Tổ chức Nghiên cứu hạt nhân châu Âu (CERN), có trụ sở tại Geneva (Thụy Sĩ), đã thực hiện thành công các thí nghiệm quan trọng với máy Gia tốc hạt lớn có công suất lớn nhất thế giới (LHC), cho phép giải mã những bí ẩn lâu nay về quá trình hình thành vũ trụ và vật chất.

Maáy gia töëc haåt lúán (LHC).

Được đưa vào hoạt động lần đầu tiên vào mùa Thu năm 2008, thế nhưng LHC đã gặp sai sót lớn về kỹ thuật buộc các nhà nghiên cứu phải dành hơn một năm để khắc phục, trước khi đưa LHC trở lại hoạt động vào tháng 11/2009. Tháng 3/2010, các nhà khoa học CERN lần đầu tiên tiến hành thành công thí nghiệm trong LHC về các vụ va chạm giữa các Proton tạo ra năng lượng cực lớn, làm chấn động giới khoa học thế giới. Cùng với máy Gia tốc hạt lớn có tốc độ lên tới 7 TeV (Tera Electronvolt), các nhà vật lý của CERN đã tiến vào những lĩnh vực chưa bao giờ được khám phá. Nếu so với máy gia tốc hạt khác có thể cạnh tranh với LHC, chỉ có máy gia tốc Fermilab tại Chicago, Mỹ nhưng công suất cao nhất của máy này cũng chỉ ở mức 2 TeV.

Sau thí nghiệm với các Proton, các nhà khoa học CERN đã tiến hành thí nghiệm về sự va chạm giữa các Ion chì trong LHC được đặt ngầm dưới lòng đất trong đường hầm hình tròn có chu vi xấp xỉ 27 km, nằm ở khu vực giáp ranh giữa Pháp và Thụy Sĩ. Mục tiêu của thí nghiệm này là nhằm tái tạo vật chất tương tự đã từng tồn tại trong thời gian đầu hình thành vũ trụ.

Đến tháng 11/2010, CERN đã thành công trong việc tạo ra dạng vật chất của giai đoạn đầu hình thành vũ trụ. Các vụ va chạm giữa các Ion chì đã tạo ra nhiệt độ cao hơn 100.000 lần so với nhiệt độ tâm mặt trời, làm nóng chảy vật chất. Những dữ liệu thu được sau thành công của thí nghiệm này đang được phân tích và kết quả này có thể cho phép giải mã những bí ẩn về vật chất và vũ trụ.

LHC tạm ngừng hoạt động 2 tháng trong mùa Đông 2010, sau đó cỗ máy huyền thoại này sẽ vận hành trở lại. Trong những năm tới, LHC sẽ từng bước được nâng cấp để đạt công suất tối đa 14 TeV.

(Theo AFP)