Ông Phạm Lê Thanh, Tổng giám đốc tập đoàn Điện lực Việt Nam:
Sẽ không phải cắt điện nếu người dân có ý thức tiết kiệm

Những dự báo về tình hình thiếu điện vào mùa khô năm nay đang là vấn đề được nhiều người dân quan tâm và lo ngại sẽ cắt điện. Nhân chuyến về làm việc tại Đồng Nai mới đây, ông PHẠM LÊ THANH, Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã có cuộc trả lời phỏng vấn của báo chí xung quanh vấn đề này.

Những dự báo về tình hình thiếu điện vào mùa khô năm nay đang là vấn đề được nhiều người dân  quan tâm và lo ngại sẽ cắt điện. Nhân chuyến về làm việc tại Đồng Nai mới đây, ông PHẠM LÊ THANH, Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) đã có cuộc trả lời phỏng vấn của báo chí xung quanh vấn đề này.

* PV: Tình hình điện sản xuất và sinh hoạt đang căng thẳng đến  mức độ nào, thưa ông?

- Ông Phạm Lê Thanh: Cuối năm 2006, EVN đã chuẩn bị tất cả nguồn điện và các phương án cấp điện cho năm 2007, đặc biệt là cho mùa khô, từ tháng 1 - 5. Theo tính toán của chúng tôi, thông thường nếu GDP tăng trưởng ở mức 8 - 8,5%, thì điện phải tăng gấp đôi, từ 16 - 7%. Qua dự báo, riêng trong giai đoạn từ 1 - 1 đến 31-5-2007, tổng lượng điện cần cho cả nước khoảng 27 tỷ kWh, cả năm sẽ cần khoảng 67,32 tỷ kWh, để bảo đảm cân đối với tốc tăng trưởng GDP của cả nước trong năm. Thế nhưng, riêng tháng 1 lại có đột biến bất ngờ. Nhu cầu sử dụng điện trong tháng này đã tăng rất cao, ước tính tổng nhu cầu của cả nước tăng 20%, nhưng riêng điện cho công nghiệp đã tăng 24%. Đột biến này lại xảy ra trong tình hình khô hạn do hiện tượng El Nino. Mực nước tại các hồ thủy điện đã giảm trung bình 2m, tương đương với 600 triệu kWh. Trong khi đó, một số nguồn điện mới lại chưa ổn định, chẳng hạn như dự án nhà máy điện Phú Mỹ mở rộng, dự kiến đưa vào sử dụng từ tháng 6-2006, thế nhưng đến nay vẫn chưa thể vận hành do còn một số trục trặc. Nguồn điện khí từ Cà Mau cũng chưa chắc chắn. Vì vậy, chúng tôi kêu gọi nhân dân trong cả nước thực hiện triệt để chỉ thị tiết kiệm điện của Thủ tướng. Điều này cũng hoàn toàn phù hợp với Luật thực hành tiết kiệm, chống lãng phí mà Quốc hội đã thông qua. Trong đó, điều 22 quy định rất rõ việc tiết kiệm điện nước nơi công sở; thủ trưởng cơ quan phải chịu trách nhiệm khi để xảy ra lãng phí tại đơn vị mình.

* Tiết kiệm điện cũng  là biện pháp để EVN bình ổn lưới điện. Thế nhưng sau hơn một năm thực hiện chủ trương này vẫn chưa đạt được kết quả như mong muốn, theo ông là tại sao?

- Khi chúng tôi tính toán, cân đối trên hệ thống điện thì thấy thiếu rất ít. Ở mùa khô 2007, chúng ta chỉ cần tiết kiệm được 500 kWh, một con số rất nhỏ so với toàn bộ hệ thống điện cần khoảng hơn 67 tỷ kWh vào năm nay. Thế nhưng, chỉ riêng năm 2006, yêu cầu chỉ tiêu tiết kiệm là 363 triệu kWh nhưng chúng ta vẫn chưa làm được. Có nhiều nguyên nhân, đầu tiên là công tác chỉ đạo chưa kịp thời; việc quán triệt và tuyên truyền của chúng ta đến mọi tầng lớp người dân trong xã hội chưa tốt. Thứ hai là ý thức của người dân, văn hóa về tiết kiệm còn chưa cao. Có những nước tuy giàu nhưng người dân có ý thức rất cao về tiết kiệm. Nước ta còn nghèo nhưng vẫn xảy ra tình trạng lãng phí. Ở một số địa phương, các chỉ tiêu về tiết kiệm điện đã không được thực hiện, thậm chí còn tăng. Sắp tới, chúng tôi sẽ báo cáo với Thủ tướng để giao cho các bộ, ngành liên quan hướng dẫn các biện pháp chế tài. Ví dụ như việc cấp ngân sách sự nghiệp hành chính sự nghiệp. Hiện chỉ tiêu tiết kiệm tại công sở là giảm 10% chi phí sử dụng điện tại công sở, như vậy thì ngân sách cấp phải giảm tương đương. Trong Luật Thực hành tiết kiệm chống lãng phí cũng quy định rất rõ trách nhiệm của người đứng đầu là phải tổ chức hướng dẫn, gương mẫu thực hiện. Một giải pháp nữa đưa ra là chế tài đối với những người không thực hiện đúng Luật Thực hành tiết kiệm chống lãng phí.

* Nhiều ý kiến lo ngại rằng, để thực hiện chỉ tiêu về tiết kiệm điện, một số đơn vị quản lý điện chiếu sáng công cộng cắt cúp toàn bộ hệ thống, ảnh hưởng đến an toàn giao thông và an ninh trật tự xã hội. Ngành điện có biện pháp nào để không xảy ra tình trạng này? 

-  Theo biên bản về phối hợp thực hiện chương trình tiết kiệm điện mà EVN đã ký với lãnh đạo tỉnh thì tất cả đèn tín hiệu giao thông luôn được đảm bảo. Với một số hệ thống chiếu sáng công cộng khi tắt bớt đi mà vẫn còn sáng thì sẽ phải tắt. Việc đốt dầu FO với giá 1.700 đồng/ kWh, dầu DO với giá trên 3.000 đồng/Kwh vào giờ cao điểm buổi tối để chơi ngoài đường phố, sẽ lãng phí trong điều kiện của nước ta hiện nay. Tôi nghĩ đây là ý thức tiết kiệm mà cả xã hội phải vào cuộc, lên án những chuyện lãng phí tài nguyên của quốc gia. Với trách nhiệm của ngành, điện chiếu sáng công cộng hay đèn tín hiệu giao thông vẫn được chúng tôi bảo đảm.

* Đồng Nai là một tỉnh đang phát triển rất mạnh về công nghiệp, nhu cầu sử dụng điện cho công nghiệp là rất lớn. Thưa ông, việc cung cấp điện trên địa bàn tỉnh sẽ theo kịp nhu cầu này của tỉnh?

- Với cương vị là tổng giám đốc của Tập đoàn Điện lực Việt Nam, tôi xin cam kết là tất cả điện cho phát triển công nghiệp sẽ được EVN hoàn toàn bảo đảm, kể cả với Đồng Nai - một tỉnh mà nhu cầu điện cho sản xuất chiếm tới 77% tổng nhu cầu, còn lại 23% cho dịch vụ và sinh hoạt. Chúng tôi cũng được biết là dự báo tăng trưởng công nghiệp của tỉnh trong năm nay đạt 21%, mức tăng nhu cầu điện cho sản xuất cũng tăng trên 19%. Chúng tôi cam kết cung cấp đủ mức tăng này. Riêng con số chỉ tiêu tiết kiệm điện của tỉnh cũng chỉ trên 22 triệu kWh, chiếm khoảng 0,53% tổng số nhu cầu, một con số rất nhỏ. Chỉ tiêu này được thực hiện trên điện chiếu sáng sinh hoạt và khu vực hành chính sự nghiệp, tức nằm trong 23% tổng số nhu cầu của tỉnh, tương đương với 800 triệu kWh. Và nếu tính riêng trên con số chiếu sáng sinh hoạt, con số chỉ tiêu chỉ chiếm khoảng 2,5%. Mỗi người dân nếu ý thức tắt bớt một bóng điện trong nhà, các doanh nghiệp, cơ quan công sở ý thức tắt điện khi ra vào, thì con số 2,5% này là con số rất nhỏ, nếu thực hiện được tôi bảo đảm sẽ không có tình trạng cắt điện.

* Về lâu dài, định hướng tiết kiệm điện của ngành điện lực là như thế nào?

- Hiện nay Bộ Công nghiệp đang triển khai 8 nhóm giải pháp nằm trong chương trình sử dụng năng lượng hiệu quả, trong đó có các giải pháp về chiếu sáng, về thay đổi công nghệ, các giải pháp tiết kiệm năng lượng, nhất trong khu vực sản xuất... Chúng tôi đã đề nghị Bộ Công nghiệp lấy năm 2007 là năm sử dụng năng lượng hiệu quả. Bản thân các doanh nghiệp và cơ quan quản lý Nhà nước cũng cần thuê kiểm toán xem xét việc sử dụng năng lượng như thế đã hiệu quả chưa, công nghệ, chiếu sáng hay quá trình đổi ca đổi kíp đã phù hợp chưa... Một ví dụ, nhiều nhà máy trong lĩnh vực luyện thép, nghiền xi măng của chúng ta hiện vẫn sử dụng công nghệ đã lỗi thời, nhu cầu cường độ năng lượng trên một sản phẩm rất cao.

* Ngành điện hiện đang giải quyết như thế nào về bài toán chênh lệch cung - cầu nhằm đảm bảo nhu cầu năng lượng của đất nước trong tương lai?

- Chính phủ đã có chủ trương xã hội hóa trong đầu tư điện. Trên cả nước, chúng ta hiện có 60 - 70 dự án nhà máy điện. Nhưng EVN hiện nay chỉ là chủ đầu tư của gần 30 nhà máy, còn hơn 30 nhà máy do các doanh nghiệp ngoài EVN đầu tư. Chúng tôi cũng đang cổ phần các nhà máy. Và, tôi cho rằng thị trường chứng khoán sôi động của chúng ta sẽ là kênh để khai thông nguồn vốn cho đầu tư điện lực.

Minh Chánh (thực hiện)