Giải pháp thúc đẩy đổi mới sáng tạo

Bên cạnh các trụ cột về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số, thành phố Ðồng Nai sẽ đẩy mạnh các giải pháp để thúc đẩy hoạt động đổi mới sáng tạo (ÐMST).

Ứng dụng dây chuyền công nghệ hiện đại tại Cơ sở nước chấm Hoa Sen (ở phường Bình Lộc, thành phố Đồng Nai). Ảnh: Hải Quân

Đồng Nai đang tập trung triển khai nhiều giải pháp phát triển hệ thống ĐMST và hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo. Qua đó, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp (DN), thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa, ưu tiên các giải pháp góp phần bảo vệ môi trường, phát triển kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi xanh…

Kết nối không gian đổi mới sáng tạo

Đồng Nai có nhiều lợi thế rất lớn về công nghiệp, hạ tầng, vị trí kết nối vùng và cộng đồng DN năng động. Để chuyển những lợi thế đó thành động lực phát triển mới, địa phương cần một hệ sinh thái ĐMST thực sự hiệu quả; cần những không gian để kết nối ý tưởng, công nghệ, con người và nguồn lực…

Thành ủy viên, Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ Đồng Nai Phạm Văn Trinh chia sẻ: Ngành khoa học và công nghệ thành phố sẽ thúc đẩy hình thành chuỗi giá trị khép kín từ nghiên cứu - phát triển - thương mại hóa bằng việc liên kết chặt chẽ giữa Nhà nước - nhà trường/viện nghiên cứu - DN; ưu tiên hỗ trợ DN vừa và nhỏ chuyển đổi số, ứng dụng internet vạn vật (IoT) để phát triển sản xuất thông minh, logistics thông minh…

Đại diện doanh nghiệp công nghệ số giới thiệu các sản phẩm đổi mới sáng tạo tại triển lãm công nghệ số ở sự kiện Techfest Dong Nai 2025.

Ngành khoa học và công nghệ xác định việc hình thành và phát triển Trung tâm Đổi mới sáng tạo cấp thành phố cùng mạng lưới các trung tâm ĐMST tại các đơn vị, địa phương là một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, tạo nền tảng quan trọng để thúc đẩy hệ sinh thái ĐMST; kết nối viện, trường, DN và nhà đầu tư; hỗ trợ DN đổi mới công nghệ; phát triển khởi nghiệp sáng tạo; đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương trong giai đoạn mới. Song song đó, thành phố từng bước hình thành hệ sinh thái ĐMST của địa phương, tạo môi trường thu hút đầu tư, nghiên cứu, phát triển và thương mại hóa công nghệ.

PGS.TS Nguyễn Vũ Quỳnh, Phó Hiệu trưởng Trường đại học Lạc Hồng nhận định: Trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu hiện nay, ĐMST không thể phát triển nếu chỉ dựa vào riêng nhà trường. Vì vậy, mô hình liên kết gồm Nhà nước, nhà trường, DN, nhà đầu tư sẽ là hướng đi chiến lược để hình thành hệ sinh thái ĐMST bền vững.

Trong thời gian tới, Trường đại học Lạc Hồng sẽ tập trung vào một số giải pháp trọng tâm. Trong đó, nhà trường sẽ tăng cường vai trò kết nối giữa DN và hoạt động đào tạo, nghiên cứu. DN sẽ tham gia sâu hơn vào quá trình xây dựng chương trình đào tạo, đặt hàng nghiên cứu và đầu tư phòng thí nghiệm thực hành. Bên cạnh đó, nhà trường sẽ phát triển các trung tâm ĐMST, trung tâm nghiên cứu ứng dụng và không gian khởi nghiệp mở để hỗ trợ sinh viên, giảng viên và DN cùng phát triển sản phẩm công nghệ mới… “Chúng tôi hướng đến xây dựng mô hình đại học ĐMST, trong đó trường đại học không chỉ là nơi đào tạo mà còn là trung tâm kết nối tri thức, công nghệ và DN, đóng góp trực tiếp vào sự phát triển kinh tế - xã hội của Đồng Nai và khu vực phía Nam” - PGS.TS Nguyễn Vũ Quỳnh nhấn mạnh.

Nâng cao vị thế về đổi mới sáng tạo

Theo Bộ chỉ số ĐMST cấp địa phương (PII) năm 2025 do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, Đồng Nai đạt 44,92 điểm, xếp hạng 12/34 địa phương trong cả nước. Đây là kết quả thể hiện sự nỗ lực của cả hệ thống chính trị, các sở, ngành, địa phương trong việc từng bước cải thiện các điều kiện nền tảng cho ĐMST. Tuy nhiên, kết quả này cũng cho thấy địa phương còn nhiều dư địa cải thiện, nâng cao các chỉ tiêu phát triển ĐMST, nhất là khi so sánh với tiềm năng, lợi thế và vị thế phát triển của Đồng Nai trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Là địa phương công nghiệp phát triển, có nhiều khu công nghiệp và DN có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, Ðồng Nai đang xây dựng cơ chế hỗ trợ DN đầu tư đổi mới công nghệ, thúc đẩy hoạt động nghiên cứu và phát triển, hình thành hệ sinh thái khởi nghiệp, ÐMST trong lĩnh vực công nghệ số.

Chỉ số PII góp phần xác định tiềm năng và điều kiện cần thiết để thúc đẩy ĐMST. Chỉ số này trở thành công cụ quan trọng giúp địa phương hoạch định chính sách và chiến lược phát triển trong thời gian tới. Theo kết quả bộ chỉ số ĐMST cấp địa phương năm 2025, Đồng Nai có điểm số và thứ hạng cao trên cả nước ở các trụ cột gồm: trụ cột cơ sở hạ tầng, trụ cột trình độ phát triển của thị trường… Bên cạnh đó, địa phương cũng cần cải thiện điểm số, thứ hạng ở các trụ cột về thể chế; vốn con người và nghiên cứu - phát triển; trình độ phát triển của DN; sản phẩm tri thức, sáng tạo và công nghệ…

Vào cuối tháng 5-2026, UBND thành phố Đồng Nai đã ban hành Kế hoạch số 47/KH-UBND về phát triển hệ thống ĐMST và hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo trên địa bàn thành phố năm 2026.

Theo đó, thành phố phấn đấu phát triển hệ thống ĐMST và hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo thành phố Đồng Nai, lấy người dân, DN là trung tâm, nhà khoa học là nhân tố then chốt, viện nghiên cứu và trường đại học là chủ thể nghiên cứu; Nhà nước giữ vai trò dẫn dắt, kiến tạo thể chế và quản trị linh hoạt. Đồng thời hướng đến chỉ số ĐMST cấp địa phương (PII) vào nhóm các tỉnh, thành phố dẫn đầu. Về mục tiêu cụ thể, Đồng Nai phấn đấu thuộc nhóm 5 tỉnh, thành phố dẫn đầu về chỉ số ĐMST cấp địa phương.

Kế hoạch đề ra các giải pháp trọng tâm như: nghiên cứu, xây dựng cơ chế đặc thù về ĐMST, khởi nghiệp sáng tạo thành phố; xây dựng kế hoạch nâng cao chỉ số ĐMST địa phương trong năm 2026 và giai đoạn 2026-2030. Đồng thời tổ chức tập huấn, đào tạo tư duy ĐMST trong khu vực công; xây dựng đội ngũ chuyên gia, cố vấn ĐMST, khởi nghiệp sáng tạo cho địa phương; xây dựng cơ sở dữ liệu về khoa học, công nghệ, ĐMST…

Ông Abraham Nguyễn Quang Huy, Phó Chủ tịch Hiệp hội Khởi nghiệp quốc gia, Chủ tịch 9S UNION (Liên hiệp Kinh tế toàn cầu) chia sẻ: Với những tiềm năng, nền tảng phát triển lớn, Đồng Nai hoàn toàn có thể vươn lên thành một trung tâm sáng tạo và khởi nghiệp mạnh của khu vực. Trong thời gian tới, Đồng Nai cần chú trọng phát triển mạnh hạ tầng dữ liệu, không gian thử nghiệm và trung tâm hỗ trợ thương mại hóa công nghệ; đầu tư cho nhân lực sáng tạo, đặc biệt là đội ngũ kỹ sư, cố vấn công nghệ, nhà sáng lập trẻ. Đồng thời tăng cường hỗ trợ DN về sở hữu trí tuệ, tiêu chuẩn, kiểm định, thử nghiệm sản phẩm…

Hải Quân