Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số: “Chìa khóa” mở ra động lực tăng trưởng mới của Đồng Nai (Bài 1)

Trong giai đoạn từ nay đến năm 2030, thành phố Ðồng Nai xác định khoa học, công nghệ (KHCN), đổi mới sáng tạo (ÐMST) và chuyển đổi số (CÐS) là động lực quan trọng, chủ đạo của tăng trưởng, tạo lợi thế cạnh tranh và chuyển đổi mô hình phát triển. Thành phố sẽ tập trung nguồn lực vào các nền tảng và lĩnh vực mang tính đột phá, trong đó tập trung vào 4 trụ cột chủ yếu: chính quyền số, kinh tế số, xã hội số và đô thị thông minh gắn với Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Bài 1: Chính quyền số - nền tảng của nền hành chính hiện đại, minh bạch

Ðồng Nai chú trọng phát triển trụ cột chính quyền số trong tiến trình CÐS ở địa phương, dựa trên việc hoàn thiện, hình thành hạ tầng số hiện đại, củng cố nền tảng số, chú trọng hoạt động điều hành nền hành chính dựa trên dữ liệu số và tạo ra động lực mới cho phát triển kinh tế - xã hội.

Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công thành phố Đồng Nai giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến cho người dân.

Chú trọng cải cách hành chính gắn với chuyển đổi số từ cơ sở

Thời gian qua, công tác cải cách hành chính (CCHC), phát triển chính quyền số tại Đồng Nai tiếp tục nhận được sự quan tâm, chỉ đạo rất sát sao, quyết liệt của lãnh đạo Thành ủy, UBND thành phố. CĐS được triển khai mạnh mẽ với nhiều giải pháp, cách làm mới được áp dụng, nhân rộng để nâng cao hiệu quả CCHC ở địa phương. Nhiều xã, phường ở Đồng Nai đã đẩy mạnh triển khai các sáng kiến, mô hình CCHC gắn với CĐS, qua đó mang lại giá trị thiết thực cho người dân, doanh nghiệp.

Theo báo cáo của Cơ quan Thường trực - Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển KHCN, ÐMST và CÐS, sau 1 năm 6 tháng triển khai, Nghị quyết số 57-NQ/TW đã tạo chuyển biến rõ nét trong toàn hệ thống chính trị. Trong đó, về một số kết quả nổi bật, sáng tạo của địa phương, thành phố Ðồng Nai có tỷ lệ hồ sơ trực tuyến đạt khoảng 99,8%; thu Ðảng phí trực tuyến đạt 95,5%, đứng đầu toàn quốc trong nhóm triển khai 4 thủ tục hành chính của Ðảng giai đoạn 1.

Phường Trị An đã gắn việc triển khai mô hình Ngày thứ Tư - Hành chính nhanh, gọn, vì dân với thực hiện phong trào Bình dân học vụ số, từng bước chuyển mỗi lần giải quyết thủ tục hành chính thành một cơ hội hướng dẫn, hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến và các tiện ích số.

Phó Chủ tịch UBND phường Trị An Nguyễn Văn Mạnh cho biết: Sự phối hợp giữa hoạt động tại cộng đồng và việc hướng dẫn trực tiếp tại trung tâm phục vụ hành chính công đã tạo thành một quy trình hỗ trợ liên tục, giúp người dân từng bước hình thành kỹ năng số trong quá trình giao dịch với cơ quan nhà nước, rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục hành chính cho người dân…

Tương tự, phường Bình Lộc chủ động triển khai nhiều hoạt động, chương trình để thúc đẩy tiến trình CĐS trên địa bàn, trong đó có hoạt động nâng cao nhận thức, kỹ năng số cho người dân; hướng dẫn người dân thực hiện dịch vụ công trực tuyến, sử dụng các tiện ích trên VNeID, thanh toán không dùng tiền mặt, chữ ký số cá nhân…

Bà Mỹ Lệ (ở phường Bình Lộc) chia sẻ: “Khi đến làm thủ tục hành chính tại Trung tâm Phục vụ hành chính công của phường, tôi được hướng dẫn, hỗ trợ cài đặt chữ ký số. Điều này không chỉ mang lại nhiều tiện ích, nâng cao tính bảo mật khi sử dụng các dịch vụ số thiết yếu đối với người dân mà còn góp phần thúc đẩy CĐS, nâng cao hiệu quả CCHC ở địa phương”.

Còn ở xã Đại Phước, bên cạnh việc thí điểm mô hình ứng dụng trợ lý ảo trí tuệ nhân tạo (AI) trong hoạt động hành chính công, xã còn tích hợp AI hành chính công vào trang thông tin điện tử của xã để giải đáp về thủ tục hành chính cho người dân… Đặc biệt, từ đầu tháng 7-2026, UBND xã đã triển khai ứng dụng Zalo mini app Đại Phước số.

Theo Phó Chủ tịch UBND xã Đại Phước Phan Chí Thảo, đến nay đã có gần 6,7 ngàn người sử dụng nền tảng này, chiếm khoảng 17% dân số trưởng thành trên địa bàn xã. Thông qua đó, người dân có thể tiếp cận các tiện ích số, theo dõi thông tin, tương tác với chính quyền và thuận tiện hơn trong thực hiện thủ tục hành chính.

Lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ

Vào tháng 5-2026, Bộ Nội vụ đã công bố kết quả Chỉ số CCHC năm 2025 của các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (PAR Index 2025). Theo đó, Chỉ số CCHC năm 2025 của Đồng Nai vươn lên nhóm dẫn đầu cả nước với 93,1%, xếp thứ 3/34 tỉnh, thành phố. Kết quả này phản ánh chất lượng quản trị, điều hành của chính quyền các cấp tại Đồng Nai ngày càng được nâng cao; đồng thời cho thấy những chuyển biến tích cực trong cải cách thể chế, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy mạnh CĐS và xây dựng nền hành chính lấy người dân, doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.

Với vị trí chiến lược quan trọng, Ðồng Nai hội tụ đầy đủ các yếu tố nền tảng để bứt phá về CÐS, phát triển KHCN. Ðịa phương cần xác định các định hướng, hành động ưu tiên về CÐS dựa trên mức độ khả thi, tác động lan tỏa và khả năng tạo nền tảng cho giai đoạn tiếp theo. Trong đó, Ðồng Nai cần lưu ý việc xây dựng hạ tầng dữ liệu và AI phục vụ chính quyền số, phân tích dự báo cho các lĩnh vực quản lý. Bên cạnh đó, địa phương cần tích hợp kho dữ liệu dùng chung liên ngành, triển khai dashboard (bảng điều khiển trực quan) điều hành cấp địa phương.

Tiến sĩ LƯU HUÊ TIẾN, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Giáo dục quốc tế SunEdu (Thành phố Hồ Chí Minh)

Thành ủy viên, Giám đốc Sở KHCN thành phố Phạm Văn Trinh cho biết: Về phát triển chính quyền số, ngành KHCN sẽ chú trọng chuyển đổi căn bản phương thức quản lý từ mô hình hành chính truyền thống sang mô hình quản trị số vận hành dựa trên dữ liệu thời gian thực. Giải pháp cốt lõi là đưa vào vận hành Trung tâm IOC và Trung tâm Giám sát an toàn không gian mạng (SOC) cấp thành phố và cấp xã, phường để điều hành tập trung. Đồng thời triển khai các hệ thống hỗ trợ ra quyết định ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI-DSS) để tối ưu hóa quy trình thủ tục hành chính…

Thành phố Đồng Nai sẽ tập trung hoàn thiện hạ tầng số, tăng cường kết nối, chia sẻ dữ liệu giữa các cơ quan nhà nước; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, điều hành và giải quyết thủ tục hành chính, hướng tới xây dựng nền hành chính hiện đại, minh bạch, hiệu quả.

Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Phó Chủ tịch Thường trực UBND thành phố Đồng Nai Nguyễn Kim Long chia sẻ: Trong thời gian tới, thành phố sẽ đẩy mạnh CCHC gắn với CĐS. Trong đó, tiếp tục xây dựng chính quyền số, quản trị số, dịch vụ công số, từng bước hình thành một nền hành chính hiện đại, minh bạch, công khai, thuận tiện. Mục tiêu là thủ tục phải ít hơn, thời gian phải ngắn hơn, chi phí phải thấp hơn và quan trọng nhất là người dân, doanh nghiệp phải cảm nhận được sự thuận tiện, dễ tiếp cận và hiệu quả thực chất trong từng lần làm việc với chính quyền.

Hải Quân

Kỳ 2: Phát triển công nghệ chiến lược, thúc đẩy trụ cột kinh tế số