Nâng tầm văn hóa công nhân trong thời kỳ chuyển đổi số

Với hơn 1,4 triệu lao động, đội ngũ công nhân lao động (CNLĐ) tại Đồng Nai không chỉ là lực lượng nòng cốt trong phát triển kinh tế - xã hội mà còn góp phần xây dựng, lan tỏa các giá trị văn hóa tốt đẹp tại địa phương.

Công ty TNHH New Apparel Far Eastern (Việt Nam), phường Đồng Phú vừa tổ chức Hội thi Rung chuông vàng trong công nhân. Ảnh: Nguyễn Hòa

Việc phát huy giá trị văn hóa trong đội ngũ công nhân hiện nay là yêu cầu cấp thiết, nhằm hình thành nguồn nhân lực có tay nghề cao, bản lĩnh vững vàng, đạo đức và lối sống lành mạnh.

Tạo nếp sống văn hóa cho công nhân

Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của các khu công nghiệp, Đồng Nai thu hút lực lượng CNLĐ ngày càng đông đảo, đa dạng về trình độ, xuất thân và môi trường sống. Điều này đặt ra thách thức trong việc xây dựng đời sống văn hóa, nhất là khi một bộ phận công nhân còn gặp khó khăn về điều kiện sinh hoạt, thiếu không gian sinh hoạt văn hóa, giải trí lành mạnh. Bên cạnh đó, tác động của môi trường số cũng ảnh hưởng không nhỏ đến nhận thức, hành vi và lối sống của CNLĐ.

Trước thực trạng đó, tổ chức Công đoàn và cộng đồng doanh nghiệp đã chủ động triển khai các giải pháp nhằm nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho công nhân. Các hoạt động như: xây dựng thiết chế văn hóa, tổ chức hội thao, hội diễn văn nghệ, câu lạc bộ kỹ năng, thwqư viện, không gian sinh hoạt cộng đồng… ngày càng được quan tâm tổ chức thường xuyên, tạo sân chơi bổ ích giúp công nhân giao lưu, học hỏi và phát triển toàn diện.

Phát huy giá trị văn hóa trong đội ngũ công nhân lao động thời kỳ mới không chỉ là nhiệm vụ trước mắt mà còn là chiến lược lâu dài, góp phần tạo dựng nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên hội nhập và chuyển đổi số.

Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố BÙI THỊ BÍCH THỦY

Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Bùi Thị Bích Thủy cho biết: Việc lồng ghép xây dựng văn hóa công nhân với tuyên truyền pháp luật, giáo dục đạo đức nghề nghiệp, ý thức kỷ luật lao động của tổ chức Công đoàn đang mang lại hiệu quả tích cực. Nhiều mô hình còn gắn với việc giáo dục pháp luật, kỹ năng sống, ý thức kỷ luật lao động và trách nhiệm xã hội. Không ít doanh nghiệp đã xây dựng bộ quy tắc ứng xử, văn hóa doanh nghiệp gắn với trách nhiệm xã hội, từ đó hình thành môi trường làm việc chuyên nghiệp, tôn trọng và chia sẻ.

Ông Lê Mộng Hoàng, Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Freewell Việt Nam (phường Đồng Phú) cho biết: Nhằm xây dựng đời sống văn hóa cho công nhân, công ty phối hợp với Công đoàn đẩy mạnh các phong trào thi đua lao động sản xuất, nâng cao tay nghề; đồng thời tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể thao thiết thực. Qua đó không chỉ tạo môi trường làm việc tích cực, gắn kết người lao động mà còn góp phần bồi dưỡng ý thức kỷ luật, tác phong công nghiệp và lối sống lành mạnh trong đội ngũ công nhân.

Đáng chú ý, những năm gần đây, việc ứng dụng công nghệ số trong phát triển văn hóa công nhân đang mở ra nhiều hướng đi mới, phù hợp với bối cảnh chuyển đổi số hiện nay. Các nền tảng trực tuyến, mạng xã hội được khai thác hiệu quả để truyền tải thông tin tích cực, lan tỏa những giá trị tốt đẹp, đồng thời tăng cường kết nối trong cộng đồng công nhân. Thông qua đó, CNLĐ có điều kiện tiếp cận tri thức một cách nhanh chóng, thuận tiện, góp phần nâng cao nhận thức, kỹ năng và từng bước hình thành lối sống văn minh, hiện đại.

Xây dựng môi trường làm việc lành mạnh

Thực tế cho thấy, nhiều DN tại Đồng Nai đã chủ động xây dựng môi trường làm việc hiện đại gắn với phát triển văn hóa doanh nghiệp. Các chương trình đào tạo kỹ năng số, kỹ năng mềm, ý thức an toàn lao động, văn hóa ứng xử được triển khai thường xuyên. Không ít đơn vị còn tận dụng mạng xã hội nội bộ để kết nối CNLĐ, lan tỏa thông tin tích cực và xây dựng cộng đồng công nhân đoàn kết, trách nhiệm.

Song song đó, các tổ chức Công đoàn cũng đang đổi mới phương thức hoạt động, ứng dụng công nghệ trong các hoạt động chăm lo đời sống tinh thần cho người lao động. Từ việc tổ chức các cuộc thi trực tuyến, diễn đàn trao đổi kinh nghiệm đến cung cấp kiến thức pháp luật qua nền tảng số, tất cả đều góp phần làm phong phú đời sống văn hóa và nâng cao nhận thức cho công nhân.

Dù đạt nhiều kết quả tích cực, song quá trình nâng tầm văn hóa công nhân trong thời kỳ chuyển đổi số vẫn còn không ít thách thức. Một bộ phận người lao động còn hạn chế về kỹ năng công nghệ, dễ bị tác động bởi thông tin xấu, độc trên không gian mạng. Điều kiện làm việc, sinh hoạt tại một số khu công nghiệp còn thiếu, chưa đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng cao của NLĐ. Một bộ phận công nhân phải đối mặt với áp lực công việc, thu nhập, nhà ở dẫn đến ít có điều kiện tham gia các hoạt động văn hóa tinh thần.

Theo ông Lê Mộng Hoàng, Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty TNHH Freewell Việt Nam, quá trình số hóa đã tác động sâu sắc đến môi trường làm việc của công nhân. Từ dây chuyền sản xuất thông minh, tự động hóa đến các nền tảng quản lý trực tuyến, tất cả đều đòi hỏi CNLĐ không ngừng học hỏi, thích nghi. Trong bối cảnh đó, văn hóa công nhân không chỉ dừng lại ở tác phong công nghiệp, ý thức kỷ luật mà còn mở rộng học tập nâng cao tay nghề và khả năng ứng xử trong môi trường làm việc hiện đại.

Để việc phát huy giá trị văn hóa trong đội ngũ công nhân đạt hiệu quả bền vững, cần có sự chung tay của nhiều phía, từ Nhà nước, doanh nghiệp và tổ chức Công đoàn. Quan trọng hơn, mỗi CNLĐ cần chủ động nâng cao ý thức, tích cực tham gia các hoạt động văn hóa, rèn luyện kỹ năng, xây dựng lối sống lành mạnh, kỷ luật và trách nhiệm. Khi văn hóa trở thành nền tảng, động lực, đội ngũ CNLĐ sẽ không chỉ giỏi về chuyên môn mà còn góp phần xây dựng xã hội tiến bộ, văn minh.

Nguyễn Hòa