Tạo thuận lợi cho doanh nghiệp khoa học, công nghệ phát triển

Tự động hóa và chuyển đổi số đang trở thành đòn bẩy giúp nhiều doanh nghiệp (DN) tại Đồng Nai bứt phá doanh thu, mở rộng thị trường và nâng cao sức cạnh tranh. Trước yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, việc phát triển DN khoa học, công nghệ (KHCN) đang được Đồng Nai đặc biệt quan tâm.

Tự động hóa và chuyển đổi số đã giúp Công ty cổ phần sản xuất máy móc tự động hóa Đại Hoàng Kim tiết kiệm 50% nhân sự.

Thành phố đã ban hành nhiều cơ chế, chính sách hỗ trợ nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để các cơ sở sản xuất phát triển theo hướng công nghệ cao và bền vững.

Đột phá doanh thu nhờ ứng dụng công nghệ trong sản xuất

Công ty cổ phần Sản xuất máy móc tự động hóa Đại Hoàng Kim (xã Bình Tân) là một trong số ít DN của Việt Nam tự thiết kế, sản xuất và phân phối hệ thống máy chế biến hạt điều. Để trở thành DN KHCN, công ty đã chuyển đổi số trong dây chuyền vận hành và sản xuất để cung cấp giải pháp về thiết bị, linh kiện cơ khí tự động hóa gần như hoàn toàn cho các DN chế biến hạt điều trên cả nước. Trong đó, nổi bật là hệ thống thiết bị tách vỏ cứng hạt điều được thiết kế với công suất từ 1-1,2 tấn nguyên liệu/giờ hoạt động, giúp các cơ sở chế biến hạt điều tiết giảm từ 100 nhân công lao động xuống chỉ còn vài nhân công, chi phí sản xuất chỉ bằng 1/10 so với làm thủ công trước đây.

Ông Vũ Văn Bính, Giám đốc Kỹ thuật, Công ty Đại Hoàng Kim cho biết: Chuyển đổi số trong từng công đoạn, quy trình đã giúp công ty tiết giảm chi phí vận hành. Trước đây phải sử dụng 50 nhân công trong một ca máy, nay chỉ cần 2 nhân công nhưng vẫn duy trì sản lượng tương đương.

Sở hữu bằng sáng chế giải pháp hữu ích cho hệ thống chế biến hạt điều từ năm 2019, Đại Hoàng Kim đang liên tục đầu tư công nghệ tự động hóa quy trình sản xuất, đồng thời mở rộng quy mô nhà máy với số vốn lên tới hàng trăm tỷ đồng. Cùng với đó, nghiên cứu phát triển thêm những sản phẩm công nghệ tiên tiến, độc quyền phục vụ ngành chế biến hạt điều của Đồng Nai và cả nước.

Anh Văn Viết Đức, Phó Tổng giám đốc Công ty Đại Hoàng Kim chia sẻ: Tự động hóa và chuyển đổi số đã giúp công ty đạt doanh thu 150 tỷ đồng trong năm 2025. Công ty xác định tiếp tục phát huy tiềm năng và thế mạnh trong lĩnh vực cơ khí chế tạo máy, tập trung nghiên cứu, thiết kế và chế tạo các dòng sản phẩm mới, đáp ứng yêu cầu của ngành điều Đồng Nai và cả nước.

Tại Công ty TNHH Xuất nhập khẩu KINOKO Long Khánh, những cánh tay robot đang thay thế phần lớn công việc thủ công trong các khâu đóng lọ, cấy giống hay xử lý bề mặt. Nếu trước đây cần tới 10 lao động để sản xuất khoảng 20 ngàn lọ nấm mỗi buổi sáng, thì nay chỉ với 2 người vận hành hệ thống máy móc tự động.

Bà Nguyễn Diệu Linh, Giám đốc kinh doanh Công ty TNHH Xuất nhập khẩu KINOKO Long Khánh cho biết: Xưởng nấm của công ty gồm nhiều khu vực như: phòng cấy giống, phòng ươm, phòng đóng gói và thu hoạch. Tùy loại nấm mà có nhiệt độ phòng nuôi khác nhau. Các khâu sản xuất đều có robot, máy móc thay thế sức lao động của con người. Sử dụng robot công nghệ cao còn giúp DN tạo ra những sản phẩm nấm đạt tiêu chuẩn và chất lượng đồng đều. Ngoài ra, còn tối ưu chi phí về nhân công trong bối cảnh khan hiếm nhân sự như hiện nay.

Trong lĩnh vực sản xuất, chế biến điều, Công ty cổ phần Tập đoàn Gia Bảo, phường Bình Phước xác định chuyển đổi số là trụ cột chiến lược tạo năng suất và giá trị gia tăng cho ngành điều. Để đáp ứng yêu cầu phát triển DN trong thời đại số, công ty tập trung đầu tư máy móc hiện đại, đưa sản phẩm điều từ quy trình rang thủ công sang chế biến sâu, rang không dầu, đa dạng hóa sản phẩm dinh dưỡng với quy trình sản xuất khép kín. Đồng thời phát triển nguồn nhân lực trẻ, thành thạo công nghệ và trí tuệ nhân tạo để vận hành và quảng bá sản phẩm trên nền tảng số.

Ông Trần Văn Sơn, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Tập đoàn Gia Bảo cho biết: “Các sản phẩm điều của công ty đã có mặt tại một số quốc gia và hệ thống chuỗi siêu thị trong toàn quốc. Mới đây, công ty đã đầu tư 6,5 triệu USD để xây dựng thêm nhà máy chế biến nông sản và thực phẩm Bà Tư Bình Phước. Chúng tôi mong muốn xây dựng thương hiệu điều đặc sản của thành phố Đồng Nai. Vì vậy, việc làm chủ công nghệ, tự chủ sản xuất và chiến lược phát triển bền vững với hệ sinh thái farm - factory - food là chiến lược mà DN đang xây dựng”.

Công ty cổ phần Tập đoàn Gia Bảo xây dựng quy trình sản xuất farm - factory - food dựa vào đổi mới công nghệ.

Chính sách cần thiết thực và kịp thời

Từ câu chuyện của các DN nêu trên có thể thấy, KHCN và chuyển đổi số đang trở thành động lực tăng trưởng mới. Không chỉ các DN lớn đẩy mạnh chuyển đổi số mà DN nhỏ và vừa, DN khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo cũng coi chuyển đổi số là nội lực bứt phá.

Đồng Nai đang tăng cường kết nối DN, chủ động rà soát, mời các DN có tiềm năng tham gia các chương trình hướng dẫn trực tiếp; tăng cường kết nối DN với các viện, trường và tổ chức KHCN nhằm hỗ trợ nghiên cứu, chuyển giao công nghệ và phát triển sản phẩm. Cùng với đó, đưa ra nhiều cơ chế hỗ trợ nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để các cơ sở sản xuất phát triển theo hướng công nghệ cao và bền vững.

Tuy nhiên, với nhiều DN nhỏ và vừa, việc tiếp cận với các gói hỗ trợ vẫn chưa nhiều. Bà Nguyễn Thị Bích Chi, chủ cơ sở yến sào Viết Trung, phường Bình Phước mong muốn các chính sách của Nhà nước cần đi sâu, thiết thực, dễ tiếp cận và phù hợp với từng cơ sở kinh doanh hơn nữa. Đặc biệt, hỗ trợ chuyển đổi số và kết nối đưa sản phẩm vươn xa. Có như vậy mới tạo động lực để hỗ trợ DN đổi mới sáng tạo và tạo thêm niềm tin cho DN khi đầu tư nghiên cứu, chuyển giao và ứng dụng KHCN vào sản xuất, kinh doanh.

“Tháo gỡ rào cản cho DN KHCN phát triển được xem là yêu cầu quan trọng để củng cố hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Sở đang có nhiều chính sách để phát triển thêm nhiều DN KHCN. Sau khi trở thành DN KHCN, chúng tôi có những cơ chế để ưu đãi thêm cho DN như: ưu đãi về đất, thuế và kinh phí hỗ trợ cho DN KHCN hoạt động”.

Ông NGUYỄN THANH PHONG, Phó Giám đốc Sở KHCN

Ông Trần Văn Sơn cho rằng: Thời gian qua, đã có nhiều chính sách hỗ trợ từ Trung ương đến địa phương, tuy nhiên, DN vừa và nhỏ vẫn chưa tiếp cận được nhiều. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng lớn, khách hàng cũng đặt ra nhiều yêu cầu khắt khe hơn về chất lượng và hiệu quả sản phẩm, DN muốn sản xuất công nghiệp được phải đưa công nghệ hiện đại vào. Vì vậy, ngoài tiềm lực của DN rất cần các chính sách hỗ trợ, đồng hành của cơ quan nhà nước.

Trước yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng và nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, phát triển DN KHCN là yêu cầu tất yếu. Đây cũng là giải pháp quan trọng để hình thành hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, tạo động lực cho phát triển kinh tế - xã hội nhanh và bền vững trong giai đoạn 2026-2030 của Đồng Nai. Tuy nhiên, toàn thành phố hiện có 17 DN KHCN, chưa tương xứng với tiềm năng phát triển của địa phương cũng như nhu cầu đổi mới công nghệ trong sản xuất, kinh doanh. Vì vậy, đến năm 2030, Đồng Nai đặt mục tiêu phát triển trên 70 DN KHCN.

Ngân Hà