Nghiêm cấm trường học thu tiền hoạt động giáo dục tăng cường

Theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT), tới đây hoạt động giáo dục tăng cường không được thu tiền, không dạy trước, dạy lại nội dung chương trình các môn học, không ôn tập, luyện thi hoặc tổ chức như hoạt động dạy thêm, học thêm…

Những nội dung trên được quy định tại Thông tư số 85/2026/TT-BGDĐT, ngày 30-9-2026  của Bộ GDĐT quy định về tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường và hoạt động giáo dục theo nhu cầu người học tại các cơ sở giáo dục phổ thông (gọi tắt là Thông tư số 85) sẽ có hiệu lực từ ngày 15-11 tới.

Học sinh Trường tiểu học Nguyễn Khắc Hiếu, nay là phân hiệu Trường tiểu học Quang Vinh (phường Trấn Biên) trong giờ học. Ảnh tư liệu

Phân định rõ trách nhiệm của nhà trường

Theo Thông tư số 85, hoạt động giáo dục tăng cường là hoạt động do cơ sở giáo dục tổ chức, ngoài thời lượng giáo dục chính khóa, nhằm bổ sung nội dung giáo dục cần thiết, tăng cường thực hành, trải nghiệm, vận dụng kiến thức, phát triển phẩm chất và năng lực người học theo mục tiêu Chương trình giáo dục phổ thông 2018. Mục tiêu nhằm hướng đến giáo dục toàn diện, giúp học sinh có cơ hội thực hành, trải nghiệm và vận dụng kiến thức vào thực tiễn.

Tuy nhiên, đây không phải là hình thức tổ chức dạy học có thu tiền ngoài chương trình. Khoản 2, Điều 4 Thông tư số 85 quy định hoạt động này phải bảo đảm cho mọi người học được tiếp cận nội dung giáo dục tăng cường trong thời gian dạy học 2 buổi/ngày hoặc theo lộ trình tương ứng; đồng thời, cơ sở giáo dục phải bảo đảm bình đẳng về cơ hội tiếp cận, lựa chọn và tham gia phù hợp với nội dung, điều kiện tổ chức.

Đáng chú ý, Thông tư số 85 quy định hoạt động giáo dục tăng cường không được thu tiền của người học; không dạy trước, dạy lại nội dung chương trình các môn học; không ôn tập, luyện thi hoặc tổ chức như hoạt động dạy thêm, học thêm. Đây là những yêu cầu quan trọng nhằm tránh việc sử dụng hoạt động giáo dục tăng cường để tổ chức các lớp học không đúng mục tiêu đã xác định.

Kinh phí thực hiện những hoạt động này được bảo đảm từ dự toán chi thường xuyên, nguồn học liệu dùng chung do cơ quan quản lý giáo dục cung cấp và các nguồn kinh phí hợp pháp khác theo quy định. Nhà trường không được thu tiền bình quân theo đầu học sinh, đặt điều kiện đóng góp để tham gia hoặc chuyển nội dung giáo dục tăng cường sang hoạt động theo nhu cầu để thu phí.

Bày tỏ đồng tình với quy định trên, chị Nguyễn Thị Bích Huyền (ở xã Gia Kiệm) bộc bạch: Phụ huynh luôn mong muốn con được học tập đầy đủ, có thêm cơ hội thực hành, trải nghiệm và vận dụng kiến thức. Tuy nhiên, cần phân biệt rõ những nội dung giáo dục nhà trường có trách nhiệm tổ chức với các chương trình mở rộng mà gia đình có thể lựa chọn thêm cho con.

Theo luật sư Phạm Văn Nghĩa, Đoàn Luật sư thành phố, việc phân định rõ hoạt động giáo dục tăng cường với hoạt động dạy thêm, học thêm có ý nghĩa quan trọng trong quản lý giáo dục, nhất là khi các trường triển khai nhiều hoạt động ngoài giờ học chính khóa. Thông tư đã xác định rõ mục tiêu, nội dung và nguyên tắc tổ chức hoạt động giáo dục tăng cường. Đây là cơ sở để nhà trường xây dựng kế hoạch phù hợp; đồng thời giúp phụ huynh và cơ quan quản lý có căn cứ theo dõi, giám sát quá trình thực hiện.

“Không thể chỉ căn cứ vào tên gọi để xác định bản chất của một hoạt động giáo dục. Cần xem xét mục tiêu, nội dung và cách thức tổ chức trên thực tế. Nếu lấy danh nghĩa giáo dục tăng cường nhưng thực chất là dạy trước chương trình, ôn tập, luyện thi hoặc tổ chức dạy thêm, học thêm thì không phù hợp với quy định của thông tư” - luật sư Phạm Văn Nghĩa phân tích.

Theo Luật sư PHẠM VĂN NGHĨA, Đoàn Luật sư thành phố Đồng Nai, quy định không thu tiền hoạt động giáo dục tăng cường góp phần bảo vệ quyền tiếp cận giáo dục của học sinh, hạn chế nguy cơ phát sinh các khoản thu không phù hợp. Để quy định được thực hiện hiệu quả, nhà trường cần công khai kế hoạch, xác định rõ mục tiêu và nội dung từng hoạt động; cơ quan quản lý giáo dục cần tăng cường hướng dẫn, kiểm tra, kịp thời phát hiện những trường hợp tổ chức sai mục đích.

Bảo đảm quyền lựa chọn của phụ huynh

Thông tư số 85 quy định hoạt động giáo dục theo nhu cầu được tổ chức ngoài giờ chính khóa và hoạt động giáo dục tăng cường, nhằm đáp ứng năng khiếu, sở thích, định hướng phát triển cá nhân của học sinh. Nội dung gồm các hoạt động mở rộng về văn hóa, nghệ thuật, thể thao, hướng nghiệp, tài chính, năng lực số, trí tuệ nhân tạo (AI), ngoại ngữ và kỹ năng phù hợp khác.

Đáng chú ý, việc tham gia hoàn toàn dựa trên sự tự nguyện của học sinh và cha mẹ hoặc người giám hộ. Nhà trường không được ép buộc, vận động mang tính áp đặt hoặc tạo áp lực; không sử dụng việc tham gia hay không tham gia làm căn cứ đánh giá kết quả học tập, rèn luyện, xét thi đua, khen thưởng hoặc phân loại học sinh.

Kế hoạch tổ chức phải được phê duyệt và công khai các thông tin về mục tiêu, nội dung, chương trình, hình thức, thời lượng, địa điểm, đội ngũ thực hiện và kinh phí. Theo khoản 1, Điều 14 Thông tư số 85, kinh phí được thu trên cơ sở tự nguyện đăng ký, bảo đảm công khai, minh bạch. Đối với trường công lập, mức thu phải theo danh mục và không vượt mức do UBND cấp tỉnh quyết định; trường ngoài công lập thực hiện theo quy định pháp luật.

Chị Trần Kim Oanh (ở phường Dầu Giây) đồng tình với yêu cầu minh bạch các khoản thu, chi. Theo bà Oanh, những hoạt động như: học ngoại ngữ, rèn luyện kỹ năng, thể thao, nghệ thuật hay tiếp cận công nghệ mới có thể giúp học sinh phát triển năng lực, sở trường. Tuy nhiên, phụ huynh cần được thông tin rõ trước khi quyết định cho con tham gia.

Đồng quan điểm, chị Nguyễn Thanh Loan (ở phường Trảng Dài) cho rằng: Việc tự nguyện phải đi đôi với công khai, minh bạch về tài chính. Việc quy định rõ sẽ giúp hạn chế những khoản thu không phù hợp, đồng thời tạo điều kiện để phụ huynh giám sát. Thông tư số 85 của Bộ GDĐT rất thiết thực, góp phần bảo vệ quyền lợi học sinh, bảo đảm quyền lựa chọn của phụ huynh và nâng cao trách nhiệm của nhà trường trong tổ chức các hoạt động giáo dục.

Kim Liễu