Chất lượng giáo dục phổ thông: Nhìn từ các con số

Sở GD-ĐT vừa hoàn tất báo cáo tổng kết năm học 2008-2009, trong đó có báo thống kê kết quả, tỉ lệ tốt nghiệp THCS, THPT của các địa phương và các trường. Kết quả này chắc chắn sẽ gây bất ngờ với phụ huynh, học sinh.

Sở GD-ĐT vừa hoàn tất báo cáo tổng kết năm học 2008-2009, trong đó có báo thống kê kết quả, tỉ lệ tốt nghiệp THCS, THPT của các địa phương và các trường. Kết quả này chắc chắn sẽ gây bất ngờ với phụ huynh, học sinh.

Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2009, toàn tỉnh có 24.089 thí sinh (TS) dự thi, trong đó có 19.164 TS thi đậu (đạt tỷ lệ 81,3%). Kết quả thống kê 143.911 bài thi mà Phòng khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục Sở GD-ĐT công bố cho biết, có đến 45.829 bài thi có điểm thi dưới trung bình, chiếm 32% (năm 2008 là 26,65%, năm 2007 là 37%). Trong đó có 131 bài bị điểm 0, 405 bài đạt 0,5 điểm, 527 bài đạt 1 điểm, 818 bài đạt 1,5 điểm và 1.790 bài đạt 2 điểm. Những bài thi đạt 0, 0,5 hay 1 điểm phần đông rơi vào những môn thi viết, gồm: Văn, Địa lý, Toán. Cụ thể như ở môn Toán có đến 128 bài đạt 0 điểm, 373 bài 0,5 điểm và 402 bài đạt 1 điểm.

Học sinh ở các trường THPT tại Long Khánh (ảnh mang tính minh họa).

Trong 32% bài thi có điểm dưới trung bình, môn Anh văn dẫn đầu với 11.506 bài (chiếm 47,%), kế đến là Địa lý: 10.988 bài (45,82%), Văn: 9.887 bài (41,1%), Toán: 7.243 bài (30,2%), Vật lý: 4.103 bài (17,1%) và Sinh: 2.102 bài (8,7%). Trong khi đó, năm 2008, môn Vật lý dẫn đầu với 13.255 bài thi có điểm dưới trung bình (chiếm 51,06%); Anh văn: 12.140 bài (46, 81%); Toán: 9.287 bài (35,5%); Văn: 9.194 bài (35,41%); Sử: 6.199 bài (23,88%); Sinh: 3.530 bài (13,53%).

Kết quả thống kê tỉ lệ tốt nghiệp của 55 trường THPT cho thấy đã có sự chênh lệch rất lớn giữa các trường, đặc biệt là giữa các trường công lập và ngoài công lập. Hầu hết các trường công lập có tổ chức tuyển sinh đầu vào đều có tỷ lệ tốt nghiệp cao, như: Lương Thế Vinh (100%), Ngô Quyền (99,38%), Long Khánh ( 98,6%), Nguyễn Trãi (97,69%), Trấn Biên (96,7%), Tân Phú (94,23%), Thống Nhất A (93,08%), Long Thành (91,25%). Một số trường công không thi đầu vào lớp 10 nhưng cũng có tỷ lệ tốt nghiệp THPT trên 90%, như: Xuân Lộc (96,22%), Đoàn Kết (93%), Nguyễn Hữu Cảnh (92,57%), Thanh Bình (92,45%).

Trưởng phòng Khảo thí và kiểm định chất lượng giáo dục Sở GD-ĐT Nguyễn Văn Hải cho biết: "Một số trường ngoài công lập đã lọt vào top các trường có tỉ lệ tốt nghiệp trên 90%, ổn định trong nhiều năm liền. Trong đó đáng chú ý là sự vượt trội của các trường ngoài công lập như: Tư thục Lê Quý Đôn, tư thục Bùi Thị Xuân, dân lập Văn Hiến, tư thục Trương Vĩnh Ký, bán công Ngô Sĩ Liên, BC Lê Hồng Phong". Dẫn đầu trong khối các trường ngoài công lập năm nay là tư thục Lê Quý Đôn (96,2%), kế đến là bán công Ngô Sĩ Liên (96,18%), dân lập Văn Hiến (94,49%), tư thục Bùi Thị Xuân (92,96%), tư thục Trương Vĩnh Ký (92,42%), bán công Lê Hồng Phong (87,41%).

Kết quả thống kê cũng cho thấy, nhóm các trường có tỉ lệ tốt nghiệp thấp phần đông rơi vào các trường THPT công lập ở vùng sâu, vùng xa và các trường bán công, tư thục còn lại. Tỷ lệ tốt nghiệp năm nào cũng luôn dừng ở mức dưới 60% rơi vào các trường: Nhơn Trạch: 59,19% (năm 2008 là 50,31%), Chu Văn An: 56,1% (55,19%), dân lập Ngọc Lâm: 52,33% (50%), tư thục Đức Trí: 48,65% (51,59%), bán công Nguyễn Đình Chiểu: 32,39 (38,1%). Đặc biệt, Trường bán công Kiệm Tân năm 2008 có tỉ lệ tốt nghiệp đạt 73,5%, xếp thứ 43/55 thì năm nay chỉ có 50,09%, xếp thứ 53/55.

* Tốt nghiệp THCS đứng top đầu, THPT đứng top cuối!

Kết quả thống kê cũng đã chỉ ra sự khác biệt về chất lượng giáo dục không chỉ giữa các trường mà còn giữa các vùng. Nếu so kết quả tốt nghiệp THCS, tốt nghiệp THPT và học lực của học sinh sẽ thấy sự khác biệt rất lớn trong cách đánh giá, cho điểm của hai bậc học này.

Tỉ lệ tốt nghiệp THCS năm 2009 ở các địa phương được thống kê cho thấy huyện Nhơn Trạch dẫn đầu với 99,12%, kế đến là Tân Phú: 98,12, Vĩnh Cửu: 97,57%, Xuân Lộc: 97,8%, Biên Hòa: 97,44%, Định Quán: 95,83%, Cẩm Mỹ: 95,75%, Thống Nhất: 95,01%, Long Thành: 94,8%, Long Khánh: 92,44%. Trong khi đó, kết quả tốt nghiệp THPT của 55 trường cũng được thống kê theo địa bàn đã có sự đảo lộn vị trí rất rõ ràng: dẫn đầu là Long Khánh: 90,8%, kế đến là Biên Hòa: 87,%, Tân Phú: 83%, Xuân Lộc: 82,6%, Định Quán: 82,2%, Cẩm Mỹ: 81,1%, Trảng Bom: 79,3%, Thống Nhất: 77,3%, Long Thành: 73,8%, Vĩnh Cửu: 73%, Nhơn Trạch: 60,2%.

Nhìn vào kết quả này, nhiều người sẽ không khỏi đặt vấn đề về tỷ lệ tốt nghiệp THCS của nhiều địa phương vì sao lại cao trong khi điều kiện cơ sở vật chất còn khó khăn, đội ngũ giáo viên giỏi không vượt trội, tỷ lệ học sinh yếu kém vẫn cao so với các địa bàn khác. Điều đáng chú ý là Nhơn Trạch vốn có tỉ lệ tốt nghiệp đạt 99,12%, đứng thứ nhất, nhưng chỉ có 60,2% học sinh tốt nghiệp THPT, xếp thứ 11 trong số 11 huyện, thị thành trong tỉnh. Tương tự, Long Thành, Vĩnh Cửu, Thống Nhất đều có tỉ lệ học sinh tốt nghiệp THCS trên 95% nhưng tỉ lệ tốt nghiệp THPT chưa đạt so với mặt bằng chung của tỉnh. Những điều này khiến xã hội sẽ phải đặt câu hỏi liệu căn bệnh thành tích có còn tồn tại không và tỉ lệ tốt nghiệp có đúng thực chất giáo dục hay không?