Siết chặt cấp giấy nghỉ ốm, bảo đảm quyền lợi người lao động

Giấy chứng nhận nghỉ ốm hưởng bảo hiểm xã hội (BHXH) là căn cứ quan trọng để người lao động (NLĐ) được giải quyết chế độ ốm đau.

Vì thế, việc chậm ký số, chậm chuyển dữ liệu hoặc cấp giấy chưa đúng thẩm quyền… đang đặt ra yêu cầu phải siết chặt hơn nữa quy trình cấp và quản lý loại giấy tờ này.

Hơn 1 triệu giấy nghỉ ốm được cấp trong 8 tháng

Bà Võ Thị Thanh Trang, Phó trưởng Phòng Chế độ BHXH (BHXH Đồng Nai) thông tin về tình hình cấp giấy nghỉ ốm trong 8 tháng của năm 2026 trên địa bàn thành phố Đồng Nai. Ảnh: Hạnh Dung

Thông tin từ BHXH Đồng Nai, trong 8 tháng của năm 2026, các cơ sở khám, chữa bệnh (KCB) trên địa bàn thành phố đã cấp hơn 1 triệu giấy chứng nhận nghỉ ốm hưởng BHXH cho NLĐ. Tuy nhiên, trong tổng số 215 cơ sở KCB thực hiện cấp giấy chứng nhận nghỉ ốm hưởng BHXH mới có 130 cơ sở thực hiện ký số trên Cổng giám định BHYT, còn 85 cơ sở chưa thực hiện.

Bà Võ Thị Thanh Trang, Phó trưởng Phòng Chế độ BHXH (BHXH Đồng Nai) cho hay: Việc chậm ký số, chậm chuyển dữ liệu lên hệ thống khiến cơ quan BHXH gặp khó khăn trong khâu tiếp nhận, kiểm soát hồ sơ và giải quyết chế độ cho NLĐ. Khi doanh nghiệp lập danh sách đề nghị giải quyết chế độ nhưng dữ liệu giấy chứng nhận nghỉ ốm chưa được cập nhật trên hệ thống, cơ quan BHXH không có đủ căn cứ để đối chiếu, giải quyết. Trong trường hợp dữ liệu không có hoặc không đầy đủ, hồ sơ có thể phải xuất toán, dẫn đến NLĐ chưa được giải quyết chế độ. Vì vậy, việc các cơ sở KCB thực hiện ký số và đẩy dữ liệu đầy đủ, kịp thời không chỉ là yêu cầu về chuyển đổi số mà còn liên quan trực tiếp đến quyền lợi của NLĐ.

“Những trường hợp cấp giấy nghỉ ốm sai quy định, không đúng thẩm quyền hoặc cố tình vi phạm sẽ bị xử lý theo quy định của pháp luật” – Giám đốc BHXH Đồng Nai Phạm Minh Thành nhấn mạnh.

Theo quy định tại Thông tư số 25/2025 của Bộ Y tế, có hiệu lực từ ngày 1-7-2025, dữ liệu giấy chứng nhận nghỉ ốm hưởng BHXH phải được thực hiện theo quy định về kết nối, liên thông. Tuy nhiên, sau hơn một năm triển khai, vẫn còn cơ sở chưa thực hiện đầy đủ việc chuyển dữ liệu.

Không chỉ vướng ở khâu chuyển dữ liệu, quá trình giải quyết chế độ BHXH còn phát sinh một số trường hợp giấy chứng nhận nghỉ ốm chưa phù hợp quy định chuyên môn.

Theo cơ quan BHXH Đồng Nai, có trường hợp phòng khám cấp giấy nghỉ ốm để điều trị bệnh dài ngày như ung thư, trong khi cơ sở không có chức năng điều trị chuyên khoa này. Bên cạnh đó, có trường hợp cấp giấy nghỉ ốm vượt quá 30 ngày hoặc một giấy chứng nhận ghi quá nhiều mã bệnh. Có trường hợp ghi cùng lúc 6-7 mã bệnh, khiến cơ quan BHXH gặp khó khăn trong xác định bệnh nào là căn cứ để giải quyết chế độ cho NLĐ.

BHXH Đồng Nai đề nghị các cơ sở KCB cần ghi rõ chẩn đoán, phương pháp điều trị; tên bệnh và mã bệnh phải thống nhất, phù hợp với bệnh cần điều trị. Đối với bệnh dài ngày, việc xác định mã bệnh phải thực hiện theo hướng dẫn của Bộ Y tế.

Nếu vi phạm sẽ bị xử lý theo đúng quy định

Bác sĩ cấp giấy nghỉ ốm hưởng BHXH cho người lao động. Ảnh minh họa: AI

Một vấn đề khác được cơ quan BHXH lưu ý là việc ủy quyền ký giấy chứng nhận nghỉ ốm.

Qua kiểm tra, có trường hợp người được ủy quyền tiếp tục ủy quyền cho người khác ký giấy chứng nhận. Việc này không đúng quy định. Một số trường hợp khác có thời hạn ủy quyền đã hết nhưng bác sĩ vẫn tiếp tục ký giấy nghỉ ốm. Những giấy chứng nhận này không đủ điều kiện giải quyết và có thể bị xuất toán.

Vì thế, các cơ sở KCB cần thường xuyên rà soát thời hạn ủy quyền, phân công người ký và cập nhật kịp thời biến động nhân sự. Khi bác sĩ nghỉ việc, thay đổi vị trí công tác hoặc không còn thực hiện nhiệm vụ được ủy quyền, cơ sở cần thông báo cho cơ quan BHXH.

Đối với việc đẩy dữ liệu, liên thông dữ liệu lên hệ thống, BHXH Đồng Nai đề nghị 85 cơ sở KCB chưa thực hiện ký số cần khẩn trương hoàn thiện việc này. Đồng thời, những cơ sở đã ký số cũng cần bảo đảm dữ liệu được chuyển lên hệ thống đầy đủ, chính xác và kịp thời.

Trong quá trình triển khai, nếu gặp vướng mắc về chữ ký số, cơ sở có thể liên hệ đơn vị cung cấp dịch vụ để được hỗ trợ. Những vấn đề liên quan đến nghiệp vụ có thể trao đổi với bộ phận chế độ BHXH; các vướng mắc về phần mềm, kỹ thuật đẩy dữ liệu được hỗ trợ qua bộ phận công nghệ thông tin. Trường hợp vượt thẩm quyền, cơ quan BHXH sẽ tổng hợp để kiến nghị BHXH Việt Nam xử lý.

Giám đốc BHXH Đồng Nai Phạm Minh Thành cho hay: Việc cấp giấy chứng nhận nghỉ ốm hưởng BHXH không chỉ dừng ở việc hoàn thành một thủ tục cho người bệnh. Từ khâu khám, chẩn đoán, xác định thời gian nghỉ, ký giấy đến chuyển dữ liệu điện tử đều cần được thực hiện chính xác, đúng thẩm quyền. Khi các cơ sở KCB thực hiện nghiêm quy định, dữ liệu được liên thông đầy đủ và cơ quan BHXH có đủ căn cứ đối chiếu, việc giải quyết chế độ cho NLĐ sẽ thuận lợi hơn.

Hạnh Dung