Xung quanh dư luận về việc có hài cốt liệt sĩ ở khu vực Nhà lao Tân Hiệp
Kỳ 4: Sự thật vẫn mãi là sự thật

* Ông NGUYỄN VĂN THÔNG (Hai Thông), nguyên Trưởng ban liên lạc tù chính trị Đồng Nai: Tất cả đều đã xác định không có hài cốt trong nhà lao

Trước đây, khi lãnh đạo tỉnh chấp thuận kiến nghị của Ban liên lạc tù chính trị, lúc chuyển nhượng trại giam B5 cũ đã để lại 1.900m2 để xây dựng, tôn tạo di tích Nhà lao Tân Hiệp, tôi đã cảm thấy hài lòng. Mới đây, khi biết UBND tỉnh quyết định mở rộng diện tích Nhà lao Tân Hiệp lên đến 6.000m2, tôi rất phấn khởi. Các đồng chí trong Ban Thường vụ Tỉnh ủy, lãnh đạo UBND tỉnh đã có sự quan tâm đến tâm tư, nguyện vọng của các cựu chiến binh và cựu tù chính trị, quan tâm đến công tác tôn tạo di tích để giáo dục truyền thống cho thế hệ trẻ. Phần đất đã chuyển nhượng cho Ngân hàng Công thương Việt Nam để xây dựng trường học là mục đích tốt đẹp, tôi cũng như mọi người - rất hoan nghênh, không hề có ý kiến gì khác. Có chăng, là trước kia tôi có băn khoăn lo ngại không biết mình đã rà soát xem trên phần đất đó có còn hài cốt anh em tù chính trị hay chưa. Nay, tất cả các hồ sơ, nhân chứng đều đã xác định không có hài cốt trong nhà lao, mà đã quy tập về Nghĩa trang liệt sĩ tỉnh rồi, tôi thật không có gì vui mừng bằng. Tôi xin lỗi tất cả mọi người. Tám năm làm Trưởng ban liên lạc tù chính trị, tôi đã không làm được điều này.

Về bức ảnh chụp hai bia mộ, tôi xin thú thật: tôi chụp khoảng năm 1994, và lúc ấy tôi chụp riêng từng bia mộ rồi ghép hai ảnh lại làm một nhưng hai mộ bia này nằm ở đâu, địa điểm nào thì tôi cũng không còn nhớ. Có thể tôi đã chụp bên ngoài khu vực nhà lao mà không nhớ. Mong các đồng chí và mọi người thông cảm.

* Bà TRẦN THỊ HÒA, Trưởng ban liên lạc tù chính trị Đồng Nai: Cần công bố rộng rãi kết quả xác minh về hài cốt tù chính trị Nhà lao Tân Hiệp

 

Ngay từ đầu, anh em trong Ban liên lạc tù chính trị của chúng tôi đã khẳng định không có chuyện địch chôn hài cốt tù nhân trong Nhà lao Tân Hiệp. Nhưng thời gian vừa qua, những dư luận, thông tin sai lệch về việc này đã gây ra không ít hoang mang trong xã hội, thậm chí gây tác động xấu trong tư tưởng nhiều người. Mới đây, chi bộ 74 thuộc Đảng bộ phường Tân Phong, nơi tôi cư ngụ, đã mời tôi nói chuyện về những vấn đề ở Nhà lao Tân Hiệp. Tôi đã giải thích về chủ trương, chính sách và sự quan tâm của lãnh đạo tỉnh đối với di tích Nhà lao Tân Hiệp, cũng như đối với các liệt sĩ là tù chính trị hy sinh tại nhà lao. Lúc đó, mọi người mới hiểu ra vấn đề. Vì vậy, tôi đề nghị nên công bố rộng rãi kết quả xác minh về hài cốt tù chính trị Nhà lao Tân Hiệp trong cán bộ, đảng viên và nhân dân để mọi người hiểu đúng sự thật, đồng thời nên có biện pháp xử lý đối với những kẻ đã cố tình đưa những thông tin không đúng, sai lệch làm rối xã hội.

 

* Bà HUỲNH LANG ANH, cựu tù chính trị Nhà lao Tân Hiệp: Tôi vui mừng và cảm thấy nhẹ lòng

Là cựu tù chính trị bị địch giam cầm tại Nhà lao Tân Hiệp từ năm 1972 đến tháng 2-1975, lại tận mắt chứng kiến cảnh các chị em tù chính trị bị tử nạn, đối với tôi là một dấu ấn không thể nào quên. 18 chị em ấy đã hòa chung xương thịt cùng nhau. Bao nhiêu năm nay tôi cứ canh cánh trong lòng việc đi tìm hài cốt của các chị em, nhất là đối với chị Nguyễn Thị Hoa, người mà tôi rất thân thiết và quý mến. Vì vậy, tôi thật vui mừng và cảm thấy nhẹ lòng khi biết hài cốt các chị em đã được quy tập về Nghĩa trang liệt sĩ, một số chị còn được Nhà nước truy tặng các danh hiệu xứng đáng.

* Bà VƯƠNG THỊ QUYÊN, Phó giám đốc Sở Lao động - thương binh và xã hội: Làm rõ một vấn đề của lịch sử

Từ nhiều năm nay, thực hiện chính sách đền ơn đáp nghĩa, ngành lao động - thương binh và xã hội đã phát động phong trào trong nhân dân để phát hiện mộ liệt sĩ. Đến nay, toàn tỉnh đã phát hiện hàng ngàn mộ liệt sĩ, tất cả đều được quy tập về các nghĩa trang liệt trong tỉnh với quy trình thực hiện chặt chẽ, chu đáo, có hồ sơ lưu trữ rất đầy đủ.

Ngay khi có những dư luận về vấn đề hài cốt các liệt sĩ ở Nhà lao Tân Hiệp, chúng tôi đã cho rà soát lại toàn bộ hồ sơ để hình dung lại diễn biến của vụ quy tập hài cốt của các chị tù chính trị của Nhà lao Tân Hiệp và khẳng định 18 hài cốt liệt sĩ trên đều đã được đưa về Nghĩa trang liệt sĩ. Những người có tên tuổi, quê quán đều được làm các chế độ chính sách theo quy định, những người chưa biết tung tích thì đưa vào khu vực chưa biết tên, có đánh số cẩn thận để sau này nếu có phát hiện mới sẽ căn cứ vào đó để làm thủ tục. Chúng tôi đã có sự kiện là việc quy tập hài cốt, đã có con người cụ thể là 18 nữ tù chính trị, nhưng loạt bài của Báo Đồng Nai nêu quả là đã kết nối được giữa sự kiện và con người, làm rõ ra một vấn đề của lịch sử.

* Ông TRẦN QUANG TOẠI, Giám đốc Bảo tàng Đồng Nai: Một khoảng trống của lịch sử đã được lấp đầy

Là tác giả của quyển sách tư liệu lịch sử "Cuộc nổi dậy phá khám Tân Hiệp", nhưng trước đây tôi cũng chỉ mới dừng lại ở các sự kiện, như: mô tả sơ đồ cấu trúc nhà lao, những diễn biến trước, trong, sau cuộc nổi dậy và ý nghĩa lịch của cuộc nổi dậy này. Loạt bài điều tra của Báo Đồng Nai đã khẳng định được 2 điều rất quan trọng: hài cốt của 22 liệt sĩ hy sinh trong cuộc nổi dậy phá khám Tân Hiệp 2-12-1956, cũng như các tù nhân khác không bị chôn vùi trong khu vực nhà lao, và hài cốt 18 liệt sĩ nữ tù chính trị đã được quy tập về Nghĩa trang liệt sĩ tỉnh. Sự việc này có ý nghĩa rất lớn, một khoảng trống của lịch sử đã được lấp đầy, đồng thời giải tỏa được băn khoăn, trăn trở của mọi người.

* NGUYỄN THỊ THU HIỀN, người dân khu phố 9, phường Tân Phong, TP. Biên Hòa: Củng cố thêm niềm tin