Nga nỗ lực thành lập một "OPEC khí đốt"

Các nước xuất khẩu khí đốt lớn nhất thế giới sẽ gặp gỡ tại Moscow vào ngày 18/11 để hoàn tất các kế hoạch thành lập một tổ chức nhằm kiểm soát giá khí đốt.

Bộ trưởng Dẩu mỏ Iran Gholamhossein Nozari (giữa), Bộ trưởng Năng lượng Qatar Abdullah al-Attiyad (trái) và Tổng Giám đốc Tập đoàn Gazprom Alexei Miller họp báo sau khi nhóm họp ở Tehran ngày 21/10.(Ảnh: Reuters)

Tuần trước ở Tehran, các đại diện của tập đoàn khí đốt Nga Gazprom đã gặp gỡ những người đồng nhiệm đến từ Iran và Qatar. Họ nhất trí tạo ra một "nhóm tam hùng gas".

Theo kế hoạch, cứ ba tháng một lần, nhóm này sẽ họp để bàn thảo về giá cả và các nguồn cung cấp khí đốt. Ba nước hiện nắm giữ khoảng 55% các mỏ dầu được biết đến trên toàn cầu. Khả năng thành lập một tổ chức xuất khẩu gas từ lâu đã bị Mỹ cùng nhiều nước châu Âu phản đối.

Kế hoạch thành lập "OPEC Gas" mới có thể sẽ được hoàn tất vào ngày 18/10, khi Nga chủ trì một diễn đàn của các nước xuất khẩu khí đốt ở Moscow, bao gồm các nước có thể tham gia bổ sung như Algeria, Indonesia, Libya và Venezuela.

Đối với Nga - nước buộc tội Mỹ gây ra cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu và tình trạng tụt giảm giá dầu toàn cầu hiện nay, việc thiết lập các quan hệ quốc tế mới dựa trên năng lượng chứa đựng một sự hứa hẹn về chính trị.

"Có một khát vọng rất rõ ràng ở Moscow là hợp tác hướng tới phá vỡ những gì mà người Nga coi là sự chi phối của Mỹ đối với nền kinh tế thế giới. Tuy nhiên, còn quá sớm để dự đoán khủng hoảng toàn cầu sẽ đi đến đâu", trích lời Masha Lipman, một chuyên gia thuộc Trung tâm Carnegie ở Moscow. "Nếu Mỹ thực sự sẽ tụt dốc, tôi cho rằng chúng ta sẽ chứng kiến một nhóm nước mới, và những địch thủ mới, tiến lên".

Nga kiếm được nhiều khoản thu nhập khổng lồ trong những năm gần đây khi giá những mặt hàng xuất khẩu chính của nước này, chủ yếu là dầu và gas, leo thang. Nhờ vậy, Moscow đã tích lũy được một lượng ngân sách lớn, hiện ở mức 530 tỷ USD.

Nga là một trong những nước xuất khẩu dầu lửa lớn nhất thế giới, chiếm khoảng 12% tổng cung toàn cầu và Kremlin tuyên bố Nga sẽ trở thành một "siêu cường năng lượng".

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng, ngay cả khi Nga tạo dựng thành công một OPEC khí đốt, thì thị trường này vẫn khác xa dầu lửa. Hầu hết các mối quan hệ người bán - kẻ mua bị bao bọc bởi cơ sở hạ tầng đường ống dẫn đắt đỏ và các hợp đồng dài hạn.

Nga hiện cung cấp khoảng 20% lượng gas cho châu Âu và đang tập trung đầu tư vào hai tuyến ống dẫn mới: Nordstream nối Nga với Đức qua biển Baltic và South Stream - chạy từ bờ Biển Đen của Nga tới Bulgaria và miền nam châu Âu.

(Theo The CSM)