Sẽ kiên quyết chấm dứt dịch vụ cho thuê lao động
* Chỉ có hai dịch vụ vệ sĩ và giúp việc nhà là được hoạt động dưới dạng cho thuê mướn lao động

Người lao động tìm cơ hội việc làm tại “Ngày hội việc làm tỉnh Đồng Nai lần thứ VII” năm 2006.

Trước thực trạng nhiều dịch vụ việc làm “tiếp tay” cho một số doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh né tránh các nghĩa vụ với người lao động bằng cách đứng ra ký hợp đồng trực tiếp với người lao động, sau đó cho doanh nghiệp thuê lại, Sở Lao động - thương binh và xã hội (LĐ-TBXH) tỉnh vừa có văn bản gởi các doanh nghiệp yêu cầu chấm dứt dịch vụ trái pháp luật này trước ngày 10-5-2007. Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với bà Lê Thị Mỹ Phượng, Giám đốc Sở LĐ-TBXH xung quanh vấn đề này.

* Bà có thể cho biết về hoạt động của “cò” lao động?

- Khi tham gia giải quyết một số vụ đình công, chúng tôi phát hiện có tình trạng doanh nghiệp sử dụng lao động bằng cách thuê mướn qua trung gian là các đơn vị cung ứng lao động. Việc này góp phần tạo ra sự không công bằng trong thực hiện chính sách cho người lao động tại doanh nghiệp. Ví dụ, nếu người lao động được ký hợp đồng trực tiếp với chủ doanh nghiệp thì sẽ không phải trả cho “cò” về lao động một khoản phí. Theo luật thì việc này hoàn toàn không được phép. Các đơn vị cung ứng lao động chỉ có quyền giới thiệu lao động cho doanh nghiệp. Luật đã quy định rõ doanh nghiệp phải giao kết hợp đồng trực tiếp với người lao động, chứ không phải ký qua trung gian là đơn vị cung ứng.

* Vậy Sở đã làm gì để chấm dứt kiểu làm dịch vụ trái luật này?

- Chúng tôi đã có hai động thái. Thứ nhất, thông báo cho tất cả các Tổng giám đốc có hoạt động sử dụng lao động cho thuê yêu cầu chấm dứt ngay việc này. Cụ thể là phải thanh lý hợp đồng thuê mướn lao động được ký kết với các dịch vụ việc làm và đứng ra ký hợp đồng lao động trực tiếp với người lao động. Chúng tôi cũng khuyến cáo là cho phép các doanh nghiệp trong một tháng để tự chấn chỉnh việc này, nếu tiếp tục tái diễn, chúng tôi sẽ cho thanh tra sở tiến hành kiểm tra và xử phạt theo quy định của pháp luật nếu phát hiện. Động thái thứ hai của sở là thông báo cho tất cả các doanh nghiệp có giấy phép về cung ứng lao động. Trước đây, toàn tỉnh có khoảng 34 doanh nghiệp được cấp phép cung ứng lao động. Nhưng qua quá trình hoạt động, các doanh nghiệp này thường hoạt động không đúng quy định, như thu phí giới thiệu việc làm quá quy định, giới thiệu đến các doanh nghiệp thì công việc lại không ổn định. Do đó, qua quá trình thanh tra, xử phạt, đến nay chỉ còn 8 doanh nghiệp được phép hoạt động. Tuy nhiên, thực tế vẫn còn một số doanh nghiệp đã bị rút phép nhưng vẫn lén lút hoạt động. Chúng tôi đã phối hợp với các địa phương, các phương tiện truyền thông đại chúng trong tỉnh đưa những thông tin địa chỉ này đến người lao động. Và, sắp tới, chúng tôi sẽ phối hợp chặt hơn nữa với các địa phương để thông báo kịp thời cho người lao động, không để xảy ra tình trạng người lao động bị lừa, tiền mất tật mang. Còn đối với 8 doanh nghiệp hiện đang được cấp phép hoạt động trên lĩnh vực này, chúng tôi thông báo rõ: Chỉ có hai dịch vụ vệ sĩ và giúp việc nhà là được hoạt động dưới dạng cho thuê mướn lao động, còn tất cả những lĩnh vực khác, các doanh nghiệp cung ứng lao động cần chấm dứt ngay việc cho thuê lao động và thông báo việc này cho người lao động đang được thuê mướn biết. Nếu còn tái diễn, sở sẽ có biện pháp rút giấy phép và xử phạt nghiêm.

* Tại sao hoạt động trái luật này lại có thể diễn ra trong thời gian khá dài?

- Về trách nhiệm của Sở, chúng tôi nhận thấy thời gian qua đã có một số buông lỏng, quản lý chưa chặt chẽ, để các doanh nghiệp hoạt động sai quy định. Việc kiểm ra, xử lý có tiến hành nhưng lại chưa tới nơi tới chốn và thiếu kiên quyết. Cũng như các địa phương khác, Đồng Nai sẽ kiên quyết chấm dứt hoạt động này. Đây cũng là một biện pháp nhằm tăng cường quản lý nhà nước trên lĩnh vực lao động. Trước tiên, chúng tôi sẽ kiểm điểm trong nội bộ sở và việc này sẽ được công khai trong các cuộc họp giao ban lãnh đạo sở. Tôi cho rằng, việc cấp phép cho các dịch vụ việc làm hoạt động trên lĩnh vực cung ứng lao động thời gian qua là đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên, các doanh nghiệp hoạt động sai mục đích được cấp phép thì phải bị xử phạt và chịu trách nhiệm về việc làm này.

*  Khi chấm dứt hoạt động này, Sở có dự trù tình huống hàng ngàn lao động đang làm viêc dưới dạng được cho thuê sẽ bị mất việc nếu doanh nghiệp sử dụng không tiếp nhận?

- Tôi cho rằng, tình huống này sẽ rất khó xảy ra, vì trên thị trường lao động hiện nay, cung cầu về lao động đang mất cân bằng. Nhu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp hiện rất lớn nhưng lại rất khó tuyển lao động. Do đó, việc chấm dứt lao động hàng loạt là điều rất khó xảy ra. Khi thanh lý hợp đồng với đơn vị cung ứng, doanh nghiệp cũng sẽ bảo đảm được công bằng giữa các công nhân trong chính một dây chuyền. Bởi, trong chính một dây chuyền, nếu người lao động được doanh nghiệp trực tiếp ký hợp đồng được hưởng 100% các chính sách, thì các công nhân làm việc ký hợp đồng gián tiếp được hưởng các chính sách ít hơn. Nếu doanh nghiệp thực hiện đúng quan điểm chỉ đạo của sở thì lao động tại doanh nghiệp đảm bảo đúng được sự công bằng ngay tại doanh nghiệp. Luật đã quy định các doanh nghiệp sử dụng lao động thì phải chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật trong việc giải quyết các chế độ, chính sách theo luật định đối với lao động. Như vậy, doanh nghiệp A thuê và sử dụng lao động thông qua một công ty cung ứng thì doanh nghiệp A phải đảm bảo quyền lợi cho lao động.

* Nhiều trường hợp lao động làm việc đã nhiều năm cho một doanh nghiệp nhưng hợp đồng lao động lại được ký qua trung gian đơn vị cung ứng. Như vậy, những lao động này sẽ được giải quyết chế độ thâm niên như thế nào trong hợp đồng mới được ký trực tiếp với công ty?

- Tôi cho rằng, đây chỉ là chuyện chuyển hợp đồng từ đơn vị cung ứng sang doanh nghiệp đang sử dụng lao động, do vậy quá trình làm việc liên tục của lao động được thể hiện qua sổ bảo hiểm xã hội. Vả lại, khi được ký hợp đồng trực tiếp, người lao động chắc chắn sẽ được thụ hưởng một chính sách lao động tốt hơn so với thời gian phải ký qua một đơn vị cung ứng. Bởi, khi ký qua trung gian, thì đơn vị trung gian này đã thu một tỷ lệ phí nhất định trên mức thu nhập của người lao động.

* Bà có ý kiến gì khi các doanh nghiệp sử dụng lao động cho thuê lẫn đơn vị cung ứng lao động cho rằng, Sở ra hạn trong vòng một tháng phải chấm dứt các hoạt động này là quá gắt, gây khó cho doanh nghiệp?

- Hiện chúng tôi đang tổng hợp tình hình sử dụng lao động cho thuê tại các doanh nghiệp. Chúng tôi cũng sẽ ghi nhận những trường hợp doanh nghiệp phản ảnh là quá khó khăn nếu phải chấm dứt hoạt động này trong vòng một tháng. Chúng tôi sẽ tham gia hướng dẫn về mặt nghiệp vụ để doanh nghiệp có thể giải quyết được vấn đề. Việc ra hạn một tháng cũng khẳng định sự quyết liệt của sở trong việc chấm dứt hoạt động này, chứ không phải gây khó cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp làm sai thì phải chấn chỉnh, do vậy đây không phải là cuộc vận động hay thuyết phục. Tôi nghĩ thời hạn này cũng là khả thi, không phải quá khó khăn đối với doanh nghiệp.

* Xin cảm ơn bà!

Minh Chánh (thực hiện)