Bão Pipah sẽ đi về phía Nam?

Bão biển Peipah đang hướng vào biển Đông. Các vùng áp thấp khác sẽ kết hợp bão để “quần hùng tụ hội”? Những ngày này người dân miền Trung lại phập phồng chào mưa đón bão dù bao năm họ đã phập phồng...

Bão biển Peipah đang hướng vào biển Đông. Các vùng áp thấp khác sẽ kết hợp bão để “quần hùng tụ hội”? Những ngày này người dân miền Trung lại phập phồng chào mưa đón bão dù bao năm họ đã phập phồng...

Vòi rồng Peipah hướng vào biển Đông!

Hồi 4h sáng 4.11, cơ quan dự báo bão nhiệt đới JTWC (Hoa kỳ) phát đi thông báo số 3 về bão Peipah (loài cá kiểng được yêu thích ở Macao) bên ngoài lãnh hải Philippines. Đáng quan ngại, bản đồ biểu thị đường bão đi của JTWC chỉ rõ rằng bão sẽ vượt qua miền Bắc Philippines và hướng thẳng vào biển Đông từ ngày 6.11. Khác với 2 thông báo ban đầu, nay JTWC cho rằng gió bão sẽ rất mạnh, đạt cấp bão vòi rồng (typhoon) và ngày càng đi xuống phía cực Nam Trung bộ thay vì Trung trung bộ như dự báo hôm 3.11. Cũng theo JTWC, đến 1h sáng 8.11 khi bão bắt đầu ảnh hưởng VN, tâm bão gần 14,7 độ bắc, 114,1 độ đông. Gió tối đa duy trì ở mức 65 hải lý/h, giật 80 hải lý/h. Đến 1h sáng 9.11, bão theo hướng tây tây nam, tâm bão gần 12,4 độ bắc 111,6 độ đông. Gió mạnh 70 hải lý/h, giật đến 85 hải lý/h.  Sóng biển hiện nay cao đến 20 feet. (1 hải lý= 1dặm= 1.852m và 1 foot= 0,3048m). Theo dự báo của Philippines, bão Peipah (tên địa phương Kabayan/ 21W), rạng sáng 4.11, tâm bão gần 17,4 độ bắc 125,8 độ đông. Bão đi rất nhanh về hướng Tây, 28km/h.

So sánh các dự báo, thấy rằng, trong các ngày tới gió mùa Đông bắc thổi mạnh nên có thể bão sẽ thay đổi hướng đi. Một khi lọt vào biển Đông, bão có lúc đi ngoằn ngoèo do tranh chấp giữa gió Đông bắc và Tây nam, sau đó ổn định và có khuynh hướng đi dần xuống vùng biển ấm phía Nam để được tiếp thêm nhiệt lượng. Tại đó, bão có thể mạnh lên và cũng có thể suy yếu, gây mưa lớn toàn vùng. Chỉ chắc chắn một điều, bão hoàn toàn không có khả năng hướng lên phía Bắc do gió mùa Đông bắc đã hoạt động mạnh và gió mùa Tây nam không đáng kể. Như vậy, từ rạng sáng 9.11 không chỉ một số tỉnh thành miền Trung, từ Đà Nẵng trở đi, sẽ bắt đầu hứng bão mà không ít tỉnh thành miền Nam, bao gồm TP HCM,  sẽ tiếp tục chịu ảnh hưởng sau gần một tuần bị áp lực nặng nề của áp thấp nhiệt đới đến từ phía biển cực Nam. Mưa sẽ diễn ra trên diện rộng là điều chắc chắn. Lũ lụt sẽ cao hơn hiện nay, cũng là điều chắc chắn.

Lũ lịch sử 1999 tái diễn?

Trung tâm dự báo khí tượng thủy văn trung ương (NCHMF) nhận định, do ảnh hưởng của áp thấp nhiệt đới (vừa xuống cấp, không phải bão Pipah) kết hợp với không khí lạnh, ngày và đêm 4. 11, ở các tỉnh từ Thừa Thiên Huế đến Khánh Hòa và Tây Nguyên sẽ có mưa vừa, mưa to đến rất to. Lượng mưa trong 12 giờ tới ở khu vực từ Thừa Thiên Huế đến Khánh Hòa và khu vực Tây Nguyên phổ biến từ 70- 120mm, có nơi mưa tới 150mm. Lũ các sông từ Thừa Thiên Huế đến Khánh Hòa và Bắc Tây Nguyên tiếp tục lên, riêng các sông từ Quảng Ngãi đến bắc Khánh Hòa sẽ lên mức rất cao.
Cạnh đó, mô hình dự báo mưa MM5 tại website vnbaolut.com của TS Khí tượng và môi trường Trần Tiễn Khanh cho biết, từ ngày 3 đến 5.11, các tỉnh thành miền Trung từ Đà Nẵng đến Phan Thiết đều có mưa. Trong đó, Đà Nẵng 21mm/ 4.11, Hội An 28mm/ 4.11, Tam Kỳ đêm 3.11/ 34mm, Quảng Ngãi 47mm/ 4.11, Tam Quan 49mm/ đêm 3.11, Qui Nhơn 36mm/ đêm 3.11, Tuy Hòa 52mm/ 4.11, Nha Trang 46mm/ đêm 4.11, Cam Ranh 71mm/ 5.11. các tỉnh thành còn lại từ Cao bằng đến Cà Mau cũng có mưa nhưng không to bằng. Theo TS Trần Tiễn Khanh, bão Peipah sẽ mang đến những trận mưa lớn làm trầm trọng thêm nạn lụt trên các sông ở miền Trung hiện nay.

Nhìn chung, chưa ai có thể khẳng định lũ lịch sử 1999, tức cao hơn mực nước hôm 3.11 ở Câu Lâu (Quảng Nam) hơn 2m, sẽ tái diễn hay không nhưng rõ là mưa vừa đến mưa to và rất to sẽ tiếp tục, lũ lại lên nhanh trên tất cả các dòng sông. Có thể, chúng sẽ là giọt nước tràn ly lũ đã ươm đầy.

Mưa bão không ngoài ảnh hưởng La Nina.

Theo nghiên cứu của JTWC, hằng năm trên thế giới có khoảng 80 đến 100 bão biển trong đó khoảng 30 cơn xuất hiện tại vùng Tây bắc Thái Bình Dương. Mùa bão ở VN thường bắt đầu vào tháng 5, tháng 6 và chúng thường di chuyển từ Bắc xuống Nam cho đến hết tháng 12. Thống kê của Cơ quan Quản lý thảm họa LHQ (United Nations Diaster Management Unit- UNDMU) chỉ rõ: Các tháng 9, 10 và 11 là "đỉnh điểm" của hầu hết các cơn bão ven bờ. Trung bình, mỗi năm VN có từ 4 đến 6 cơn tiêu biểu. Năm nay theo ông Bùi Minh Tăng, giám đốc NCHMF, có thể diễn ra 10 bão. Mà bão luôn mang theo mưa. TS Trần Tiễn Khanh từng nhận định, những năm gần đây, do ảnh hưởng của biến động thời tiết trên toàn thế giới nên những trận bão biển và mưa lớn xảy ra ngày càng dữ dội hơn. Đặc biệt vào năm 1999, những trận mưa liên tục từ 18.10- 6.11 đã nâng mực nước các sông ở miền Trung lên cao chưa từng thấy. Riêng lượng nước mưa vào ngày 2.11 tại Huế lớn thứ nhì thế giới, chỉ sau kỷ lục 1.870mm đo được tại Cilaos, đảo Réunion vào 16.3.1952. Năm nay mùa mưa bão lại gần trùng thời gian ấy, vậy có thể nghĩ: Không trùng sinh cũng trùng lai, sau 6 năm, lũ lịch sử 1999 đang quay lại?

Theo TS Trần Tiễn Khanh, diễn biến bão Peipah sẽ phức tạp tương tự bão Durain hồi năm 2006. Gió Đông bắc thổi mạnh sẽ đẩy bão xuống tận Nha Trang vì biển ở đó còn ấm. Trong những ngày tới, bão sẽ có nhiều thay đổi. Các cơ quan chức năng và người dân cần theo dõi chặt chẽ sau mỗi 6 giờ dự báo để có biện pháp phòng tránh kịp thời.

 

Đặng Ngọc Khoa