Trong "vũng lầy" ma túy
Vũ điệu cuộc đời của Toản "bồ đà

Do giao thông cách trở nên ấp Bàu Cối, xã Xuân Bắc (huyện Xuân Lộc) gần như biệt lập với bên ngoài. Vì vậy, nhiều thanh niên nơi đây thiếu sân chơi lành mạnh nên thường tụ tập thành nhóm để uống rượu; một số người còn dính vào hút chích ma túy. Và cái tên Toản "bồ đà" - biệt danh của nguyên bí thư chi đoàn ấp Bàu Cối Trần Quốc Toản cũng nổi lên từ đó.

Do giao thông cách trở nên ấp Bàu Cối, xã Xuân Bắc (huyện Xuân Lộc) gần như biệt lập với bên ngoài. Vì vậy, nhiều thanh niên nơi đây thiếu sân chơi lành mạnh nên thường tụ tập thành nhóm để uống rượu; một số người còn dính vào hút chích ma túy. Và cái tên Toản "bồ đà" - biệt danh của nguyên bí thư chi đoàn ấp Bàu Cối Trần Quốc Toản cũng nổi lên từ đó.

* Vũ điệu "bồ đà"!

Khi say thuốc, Toản "bồ đà" cùng với nhóm bạn thả hồn trong sự kích động của vũ điệu âm nhạc cuồng loạn. Toản cho biết: "Khi thì tụi em chọn quán cà phê để "phê", lúc thì tụm thành nhóm ở ngoài đường đàn hát thâu đêm, hoặc nhảy múa cuồng loạn tại các đám cưới".

Để có tiền hút bồ đà, Toản liên tục "chôm" đồ nhà. Đến mùa thu hoạch nông sản thì thể nào gia đình cũng bị mất vài chục ký cà phê, mấy bao lúa, bao bắp với Toản. Túng quá thì con gà và ít tiền lẻ của ai đó trong nhà sơ ý, hoặc cái thau, nồi bán ve chai Toản cũng không chừa. Ông Trần Quốc Cường, bố của Toản, nói: "Trong nhà liên tục bị mất vặt. Tôi cũng nghi ngờ, nhưng khi hỏi đến thì nó chối bai bải. Tôi răn đe thì nó cộc cằn đáp không biết, không thấy, không có lấy".

Vợ chồng Toản thường xuyên có mặt ngoài đồng.

Toản "bồ đà" tâm sự: "Mỗi ngày em hút 1 gói bồ đà, được mua với giá từ 50-70 ngàn đồng. Một khi đã nghiện thì phải bằng mọi cách để có tiền mà hút, không làm ra tiền thì "chôm". Cái thứ bồ đà này khi đã nghiện rồi thì rất lười tắm và hay ngáp gió".

Liên tục trong nhiều năm làm bạn với khói bồ đà như vậy nên Toản bị mất chức bí thư chi đoàn ấp Bàu Cối. Có nghĩa là, trong quá khứ Trần Quốc Toản là một thanh niên ưu tú, thậm chí có đủ uy tín để được bầu làm thủ lĩnh thanh niên. Thế nhưng, "cái chết trắng" đã biến chàng trai ấy đi vào vũng lầy tăm tối. Toản bộc bạch: "Đã nghiện thuốc thì đâu còn biết gì phải trái. Gia đình, người thân góp ý em đều bỏ ngoài tai. Cái thứ bồ đà này khi đã nghiện thì mất hết lý trí. Cảm giác cuộc sống còn lại duy nhất là cuồng dại nhảy múa trong cơn say thuốc".

Vài người bạn trong nhóm nghiện bị công an bắt vì tội mua bán trái phép chất ma túy, Toản "bồ đà" vẫn điềm nhiên đi dự phiên tòa. Hay tin một người bạn nghiện nặng bồ đà chuyển sang chích và bị nhiễm HIV/AIDS nên tử vong, Toản vẫn có mặt trong đám tang. "Lúc đó, em cũng thấy sợ và biết rằng một ngày nào đó sẽ đến lượt mình. Nhưng cơn thèm thuốc trỗi dậy thì em quên hết nỗi sợ hãi, lập tức hút cho thỏa mãn cơn nghiện" - Toản lý giải vì sao không cai được khói thuốc.

Cho đến khi bị phát hiện, Toản bị chính quyền xã Xuân Bắc ra quyết định bắt buộc cai nghiện 6 tháng tại nhà. Tháng thứ 7, Công an huyện Xuân Lộc cử người về địa phương kiểm tra thì kết quả cho thấy, trong người Toản "bồ đà" vẫn còn chất ma túy. 10 ngày sau, Toản "bồ đà" được đưa đi cai nghiện tập trung 18 tháng tại Trung tâm Xuân Phú.

* Làm lại cuộc đời

Ngày 31-1-2008, Toản ra trại và cái tên Toản "bồ đà" cũng tạm biến mất. Hàng ngày, người ta thấy Trần Quốc Toản đã có mặt ngoài đồng từ sáng sớm, chí thú với công việc đồng áng. Chiều tối mịt anh mới lững thững vác cuốc trở về. Nhiều tháng liền, Toản "tự giam mình" ngoài đồng ruộng, làm bạn với đất, với cây cỏ. Khi đã quen với lao động và tránh xa được nhóm bạn xấu, Toản mới đủ can đảm đến nhà người bạn thân chơi và làm quen với cô thôn nữ Đỗ Thị Nhật Nguyệt. Sau đó, cả hai nên vợ chồng. Ông Cường, bố Toản cho biết: "Sau khi đi cai nghiện về, con tôi thay đổi hẳn tính nết, chí thú lao động. Tôi mừng lắm, nay công việc đồng áng tôi đều giao hết cho vợ chồng nó".

Toản (phải) giới thiệu phương án sản xuất với cán bộ xã.

Toản bộc bạch: "Càng lao động em càng thức tỉnh. Cho nên, cứ quần quật làm mà vẫn không thấy mệt". Chính vì không biết mệt nên khi Toản bàn với gia đình thiết kế lại cơ cấu cây trồng cho phù hợp, nhằm tăng giá trị sử dụng thì mọi người đều ủng hộ. Toản nói: "Vùng đất cao đang trồng cà phê, tiêu em giữ lại và tập trung chăm sóc, đồng thời xen cà pháo, thuốc lá vào. Vùng đất thấp thì trồng bầu bí và lúa. Hàng ngày đi rẫy, em không quên dắt theo đôi bò để "thúc" cỏ tươi cho nhanh lớn". Toản còn tự tin nói về mình: "Em sẽ không cho đất nghỉ, lười biếng như chính bản thân mình khi bị bồ đà làm u mê. Đất trồng cà phê, tiêu còn trống thì em xen cây ngắn ngày. Mùa nắng thì em bám trụ ngoài rẫy chăm sóc rau cải, bầu bí...".

"Dù bận rộn đồng áng, tham công tiếc việc, nhưng Toản không từ chối lời mời của chúng tôi đi tuyên truyền, nói chuyện tác hại về ma túy với thanh niên" - anh Tống Trần Hòa, Phó bí thư xã Đoàn Xuân Bắc cho biết. Chị Nhật Nguyệt, vợ Toản thì chia sẻ với chúng tôi: "Cha mẹ em không ngăn cản khi em nhận lời lấy anh ấy. Vì mọi người đã nhìn thấy sự quyết tâm cai nghiện của chồng em".

Ông Phạm Xuân Hà, ấp đội trưởng ấp Bàu Cối, người thường động viên, khuyên nhủ Toàn "bồ đà" phấn đấu hoàn lương, tâm sự với chúng tôi: "Vũ điệu bồ đà giờ chỉ còn là quá khứ đối với Toản mà thôi. Trần Quốc Toản giờ đây đang say mê với niềm vui lao động, xây dựng hạnh phúc gia đình và giấc mơ làm giàu. Đồng thời, từ bài học của Toản mà ở ấp Bàu Cối này giờ đây trở nên hiền hòa, không còn khói thuốc bồ đà làm kiệt quệ ý chí của một số thanh niên như trước nữa".

Đoàn Phú