Huyện Tân Phú: Lãng phí ở một khu tái định cư tránh lũ

Hàng năm vào mùa mưa lũ, hàng trăm hộ dân nằm trong vùng thấp trũng ven sông Đồng Nai ở các xã Đắk Lua, Nam Cát Tiên, Núi Tượng thuộc huyện Tân Phú luôn phải sống trong cảnh phập phồng lo sợ trước "lưỡi hái thủy thần". Do vậy, tỉnh đã đầu tư xây dựng các khu tái định cư tránh lũ, trong đó, có khu tái định cư xã Nam Cát Tiên được tỉnh đầu tư trên 2 tỷ đồng. Thế nhưng đã nhiều năm, qua khu tái định cư này vẫn để hoang cỏ mọc, chỉ có rất ít hộ dân chuyển đến sinh sống.

Một góc khu tái định cư tránh lũ.

Nhìn vào bãi đất hoang vu cỏ cây mọc um tùm ở khu vực Chuồng Bò thuộc ấp 2 xã Nam Cát Tiên, ít ai nghĩ đó lại là khu tái định cư vùng lũ cho 64 hộ dân nằm trong vùng ngập lụt ở xã Nam Cát Tiên. Để xây dựng khu tái định cư có diện tích hơn 2,3 hécta này, Nhà nước đã phải bỏ ra hơn 2 tỷ đồng cho việc san lấp mặt bằng và xây dựng hệ thống cơ sở hạ tầng gồm hạ thế lưới điện, đường giao thông, nước sạch sinh hoạt và hệ thống thoát nước... Công trình dù đã hoàn thành từ gần 4 năm nay, nhưng đến nay chỉ mới có 3 hộ dân đến đây sinh sống. Số hộ còn lại đến nay chưa di dời lên ở dù trước đó nhiều hộ đã cam kết di dời. Anh Nguyễn Văn Thạch, ở ấp 8 - một người dân thuộc đối tượng di dân vùng lũ cho biết: "Gia đình được xã đưa vào diện di dời tránh lũ, nhưng lên đó lại xa ruộng, xa vườn, mỗi ngày đi về mất gần hai chục cây số. Đường đi đã xa lại còn sình lầy khi vào mùa mưa, bụi mù mịt vào mùa khô. Gia đình chấp nhận tôn cao nền lên ở đây để sống chung với lũ. Hơn nữa ở trên khu tái định cư Chuồng Bò, đất nhà nước phân mỗi lô 5 mét chiều rộng là chỉ để ở chứ không thể chăn nuôi được một con gì. Với một hộ thuần túy làm nông nghiệp như gia đình tôi thì không thể nào sống được ở đó". Quả thật vậy, người dân di dời đến nơi ở mới trong khu tái định cư thì sẽ rất khó khăn trong sản xuất. Vì để đến được đồng ruộng và rẫy đang canh tác, người dân trong khu tái định cư phải mất quãng đường từ 8 đến 10 km, đó là chưa kể đến khó khăn trong việc bảo vệ và giữ gìn hoa màu khi vào vụ thu hoạch. Còn với những hộ đã di dời lên khu tái định cư thì lại đang ở trong tâm trạng nửa muốn quay về, nửa muốn ở lại. Bởi hiện tại ở khu tái định cư này, các hộ không có điện thắp sáng, không có nước sinh hoạt, cho dù hệ thống này đã được đầu tư hoàn chỉnh. Ngoài ra, với diện tích được phân lô từ 200 đến 250m2 cho mỗi hộ thì không đủ cho một hộ gia đình sống bằng nghề nông. Vì ngoài việc sinh hoạt gia đình, họ còn phải xây dựng chuồng trại để chăn nuôi gia súc gia cầm. Đến ở tại khu tái định cư từ những ngày đầu chị Lâm Thị Ngọc Ánh và chị Lưu Thị Bình An bức xúc nói: "Gia đình sống ở giữa vùng lũ đã khổ lắm rồi, khi được nhà nước vận động đến đây ở để tránh lũ, gia đình ai cũng mừng, nhưng khi lên đây, đường dây điện thì có, nhưng do ít hộ ở quá nên xã không cho móc. Vì điện chẳng có nên nước cũng không bơm được, hàng ngày phải xách từng xô nước ở trong rẫy ra để xài. Cuộc sống lại còn khổ hơn ở chổ cũ hồi trước nữa. Tình trạng này kéo dài thì chúng tôi phải quay về trở lại, vì ở đây cực quá nên cũng đã có một hộ dỡ nhà đi về rồi".

Mặc dù xã đã nhiều lần vận động nhưng nhiều người dân lại cho rằng ở đồng bằng sông Cửu Long lũ lụt quanh năm mà người ta còn sống được thì ở đây cũng sống được. Ông Đỗ Thành Bổn, Chủ tịch UBND xã Nam Cát Tiên cho biết: "Chính quyền xã chỉ biết đến từng nhà vận động mà người dân không lên thì đành chịu, chứ xã không có một chế tài gì để đưa người dân lên đây cả. Còn đất tái định cư nếu người dân không đến ở, xã sẽ kiến nghị cấp trên thu hồi lại sử dụng vào mục đích khác để tránh bị lãng phí".

Với việc chủ quan của người dân trong việc "sống chung với lũ" thì không lường được, một ngày nào đó có những trận "đại hồng thủy" xảy ra thì số phận của hàng trăm hộ dân trong vùng lũ sẽ như thế nào. Hơn nữa, hàng tỷ đồng của nhà nước đầu tư để xây dựng khu tái định cư này sẽ rất lãng phí.

Tiến Khang