Doanh nhân Phạm Đình Nguyên: Sứ mệnh làm rạng danh cà phê Việt trên đất Mỹ

Năm nay, Việt Nam - Hoa Kỳ kỷ niệm 20 năm bình thường hóa quan hệ thương mại (1994-2014). Rất nhiều doanh nhân Hoa Kỳ đã đến Việt Nam làm ăn, ngược lại, cũng có nhiều doanh nhân Việt đang khẳng định mình trên đất Mỹ.

Năm nay, Việt Nam - Hoa Kỳ kỷ niệm 20 năm bình thường hóa quan hệ thương mại (1994-2014). Rất nhiều doanh nhân Hoa Kỳ đã đến Việt Nam làm ăn, ngược lại, cũng có nhiều doanh nhân Việt đang khẳng định mình trên đất Mỹ. Cách nay gần 2 năm, truyền thông trong nước và nước ngoài, trong đó có Hoa Kỳ đã rộ lên thông tin về một nhà đầu tư Việt Nam đã mua lại một thị trấn nhỏ nhất của nước Mỹ và trở thành Thị trưởng của thị trấn Buford (sau đổi tên là PhinDeli) - bang Wyoming chỉ có 1 công dân. Rất thú vị là doanh nhân - Thị trưởng Phạm Đình Nguyên sinh năm 1975, thế hệ lớn lên sau ngày đất nước thống nhất, hiện đang sinh sống tại TP. Hồ Chí Minh với vợ và hai con.

* Xin chào ông Thị trưởng PhinDeli, có lẽ bây giờ cụm từ “Ông Thị trưởng” đã quen tai với doanh nhân Phạm Đình Nguyên?

- Trên facebook của tôi, bạn bè, người quen cũng hay gọi như vậy. Nhớ có lần tôi xuống miền Tây Nam bộ họp với nhà phân phối tại một nhà hàng nhỏ, có một người khách bàn kế bên đem ly đến xin cụng với “Ông Thị trưởng thị trấn Mỹ PhinDeli”. Lúc đó tôi hơi ngượng nhưng giờ nghe cũng quen tai rồi.

* Gần tròn 2 năm kể từ khi ông quyết định mua lại thị trấn 1 công dân của Wyoming, kể từ đó đến nay thị trấn đó với thị trưởng mới đã có gì mới?

- Chúng tôi đã chính thức giới thiệu thương hiệu cà phê Việt PhinDeli, đồng thời với việc đổi tên thị trấn Buford thành PhinDeli. Sự kiện này đã tạo một cơn địa chấn lớn, lần đầu tiên nước Mỹ có thị trấn cà phê Việt, do người Việt làm chủ. Các sản phẩm của PhinDeli hiện đang bán trên trang mạng mua sắm trực tuyến Amazon. Rất nhiều “comment” tích cực từ người Mỹ và người Mỹ gốc Việt. Tại Việt Nam, chúng tôi khẩn trương phát triển thêm những sản phẩm mới, đáp ứng nhu cầu tiện lợi của cuộc sống bận rộn.

* Quay lại một chút, không ít người tò mò là trong lúc khủng hoảng kinh tế làm cho hàng chục ngàn doanh nghiệp Việt Nam bị phá sản, giải thể, vậy mà ông lại đem tiền qua Mỹ mua thị trấn. Quyết định này bao nhiêu phần trăm là sự tính toán một cách tỉnh táo, bao nhiêu phần trăm là sự mạo hiểm của tuổi trẻ?

- Đúng là trong 2-3 năm qua, kinh tế trong nước thật sự khó khăn mà nhiều người gọi là khủng hoảng. Nhưng tôi nghĩ, trong những lúc khủng hoảng luôn có những cơ hội nếu mà chúng ta dám nắm bắt.

Việc mua thị trấn Buford năm 2012, nói thật cũng có chút nông nổi, mạo hiểm của tuổi trẻ. Tuy nhiên, tôi cũng phải suy tính kỹ trước khi ra quyết định. Kinh doanh nó cũng phải có những giây phút quyết đoán và “điên điên”. Có những cơ hội nó đến rất nhanh, đòi hỏi mình phải quyết đoán.

* Chọn cà phê và một số mặt hàng nông sản khác để giới thiệu tại thị trường Mỹ thông qua thị trấn PhinDeli, ông có nghĩ bước đi này có nhiều điều kiện để phát triển?

- Nước Mỹ là thị trường đa sắc tộc, sẵn sàng thử và chấp nhận những cái mới. Thị trường cà phê ở Mỹ được xem là lớn nhất thế giới, và người Mỹ lại uống nhiều cà phê hơn Coca-Cola.

Việt Nam mình có nhiều sản phẩm thuộc hàng quốc hồn quốc túy, cụ thể là cà phê. Việt Nam lại là quốc gia xuất khẩu cà phê đứng hàng thứ 2 trên thế giới. Tôi nghĩ, cà phê là lựa chọn đúng đắn nhất.

* Làm ăn thì phải cần vốn, làm ăn xa mà lại ở nước có những quy định ngặt nghèo về phẩm chất sản phẩm, dịch vụ thì có lẽ vốn để đầu tư cho việc quảng bá sản phẩm, dịch vụ đòi hỏi phải lớn hơn. PhinDeli đã chuẩn bị như thế nào?

- Đối với PhinDeli, chúng tôi không có nhiều ngân sách để quảng bá, tiếp thị theo kiểu truyền thống. Một trang quảng cáo trên The Wall Street Journal cũng đã lên đến gần nửa triệu đô la. Một spot quảng cáo tại các kênh truyền hình lớn ở Mỹ có lẽ bằng cả một tháng phát sóng trên VTV.

Chúng tôi sẽ đi chậm nhưng mà chắc. Chúng tôi sẽ tập trung phát triển sản phẩm, đáp ứng được tiêu chuẩn khắt khe của Cục Quản lý dược và thực phẩm Hoa Kỳ (FDA). Như các sản phẩm cà phê rang xay PhinDeli đã được FDA chấp nhận cho bán rộng rãi tại Mỹ. Đây là một thành công bước đầu của PhinDeli. Về lâu dài, chúng tôi tiếp tục sử dụng thị trấn cà phê Việt PhinDeli để tạo ra tin tức, truyền thông.

* Ngay cả người Việt bên Mỹ cũng chưa ai có ý định mua một thị trấn miền giá tuyết và không có người. Có lúc nào đó ông nghĩ là mình liều không? Ông nghĩ gì về vai trò truyền thông trong lúc này?

- Mỗi người nhìn Buford ở những góc độ khác nhau. Nhiều người xem xét ở góc độ bất động sản, thậm chí không ít người ở Mỹ cho biết là với 900 ngàn đô-la, họ có thể mua một căn nhà đẹp ở California. Còn ở Texas, thì chỉ cần 500 ngàn đô thôi là cũng đã hoành tráng rồi. Họ cho rằng tôi đã mua hớ. Một mảnh đất 4 hécta, chỉ có một người sống tại một nơi khỉ ho cò gáy ở bang Wyoming mà phải trả đến gần 1 triệu đô - theo họ, tôi đã bị cò Mỹ lừa!

Tôi thì tôi nghĩ khác. Tôi không quan tâm đến bất động sản. Tôi không tính mua căn nhà ở Mỹ để ở. Tôi cũng không có ý định sống ở Mỹ. Tôi chỉ xem xét Buford là một cơ hội kinh doanh mà lúc mua tôi chưa rõ là mình sẽ làm gì với Buford. Tôi chỉ nghĩ đơn thuần, một thị trấn “nhỏ nhất nước Mỹ” đã tạo cơn địa chấn truyền thông như vậy thì không lẽ mình không tận dụng được danh tiếng đó hay sao? Thực tế, kết quả truyền thông sau sự kiện đó đã có câu trả lời.

* Là chủ tịch HĐQT và CEO cho cả 2 công ty một lúc, ông phân bổ thời gian thế nào và  ê-kíp hỗ trợ nhiều hay ít?

- Tôi hiện đảm trách chính cho 2 công ty. Một là ở IDS, công ty chuyên phân phối các sản phẩm tiêu dùng cho một số thương hiệu lớn, như: Vissan, Castrol BP, X-Men, PhinDeli… Hai là ở Công ty PhinDeli. Công việc ở PhinDeli nhiều hơn vì đây là thương hiệu riêng và cũng là thương hiệu lớn. Thị trường cà phê cạnh tranh rất là khắc nghiệt cả ở Việt Nam và ở Mỹ. Cả 2 công ty đều có một ê-kíp riêng, không ban bệ hoành tráng như ở các công ty lớn. Mỗi ê-kíp rất thạo việc, đó là những “chiến binh” quả cảm, rất máu lửa với sứ mệnh “làm rạng danh cà phê Việt”. Thời gian chính của tôi là ở Việt Nam. Một năm khoảng vài lần tôi qua Mỹ, cụ thể là ở thị trấn PhinDeli - bang Wyoming,  cũng như một số bang khác mà chúng tôi đang thảo luận đưa hàng vào siêu thị.

* Tương lai của PhinDeli sẽ được ông chuẩn bị như thế nào?

- Chúng tôi cũng có nhiều việc để làm, cả ở Việt Nam và Mỹ. Tôi biết, con đường làm rạng danh cà phê Việt hoàn toàn không hề bằng phẳng. Nhưng tôi tin là tôi sẽ đi đến đích, chỉ còn là vấn đề thời gian. Một điều chắc chắn rằng: PhinDeli sẽ mãi mãi là thị trấn cà phê Việt trên đất Mỹ, luôn tỏa sáng một tinh thần “Không gì không thể”!

 Nghe thì cũng rất “máu lửa”, nhưng chưa nghe ông nói về khó khăn khi làm ăn tại thị trường Mỹ?

- Khó khăn làm ăn ở đâu cũng vậy, đặc biệt là ở thị trường nước ngoài. Tuy nhiên ở Mỹ, thuận lợi cho các doanh nghiệp là mọi quy định, luật lệ rất rõ ràng, chi tiết. Cái gì phải làm, cái gì không được làm.  Các sản phẩm, đặc biệt là thực phẩm, đồ uống muốn vào thị trường Mỹ rất là khó vì FDA đặt ra những quy định hết sức nghiêm ngặt về vệ sinh an toàn thực phẩm nhằm bảo đảm sức khỏe cho người sử dụng. Nguyên liệu cà phê dùng cho PhinDeli phải được chọn lọc kỹ lưỡng theo một tiêu chuẩn riêng, trước khi đưa vào giai đoạn sản xuất.

 Xin cảm ơn ông!

Kim Loan (thực hiện)