Định hình trung tâm đào tạo nhân lực chất lượng cao

Đồng Nai đang bước vào giai đoạn thu hút đầu tư mới, trong đó doanh nghiệp (DN) công nghệ cao là ưu tiên hàng đầu của thành phố bởi hoạt động của những DN này không chỉ giúp tạo ra giá trị gia tăng cho nền kinh tế mà còn tác động đến sự phát triển bền vững.

Sinh viên Trường đại học Công nghệ Đồng Nai thực tập tại doanh nghiệp.

Theo các chuyên gia trong và ngoài nước, việc đẩy mạnh thu hút đầu tư từ các DN công nghệ cao không hề đơn giản. Bên cạnh hạ tầng được đầu tư đồng bộ, cơ chế, chính sách thông thoáng, một yếu tố không thể thiếu chính là sự sẵn sàng về số lượng và chất lượng nguồn nhân lực.

Ðồng bộ số lượng và chất lượng

Đến nay, thành phố Đồng Nai có 4 trường đại học đào tạo đa ngành, gồm: Trường đại học Đồng Nai, Trường đại học Lạc Hồng, Trường đại học Công nghệ Đồng Nai, Trường đại học Công nghệ Miền Đông. Chỉ trong vòng hơn 1 năm trở lại đây, đã có thêm 3 trường đại học thành lập phân hiệu đào tạo tại Đồng Nai gồm: Phân hiệu Trường đại học Công nghệ - Kỹ thuật (phường Bình Phước), Phân hiệu Trường đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh (phường Long Hưng), Phân hiệu Trường đại học Tài chính - Marketing (phường Tam Hiệp).

Trong khi đó, sau nhiều lần sắp xếp, tinh gọn, đến nay thành phố Đồng Nai đang có 8 trường cao đẳng, trong đó có 3 trường cao đẳng ngoài công lập. Đối với hệ thống các trường cao đẳng công lập, tuy có số lượng lớn nhưng chất lượng vẫn còn là một khoảng trống. Nhiều trường cao đẳng trong số này đang sở hữu diện tích và vị trí đất đắc địa. Do đó, việc nâng cao chất lượng đào tạo của các trường cao đẳng, nhất là các trường được hỗ trợ từ ngân sách là điều rất cần thiết.

Theo đại diện nhiều DN, số lượng và chất lượng nguồn nhân lực của các trường đại học, cao đẳng tại Đồng Nai chưa thực sự đồng đều, đặc biệt là còn thiếu những cơ sở đào tạo thực sự đột phá về chất lượng. Hiện nhiều DN đang phải tốn thời gian và chi phí cho công tác tuyển dụng, đào tạo bổ sung nhân lực sau tuyển dụng. Khó khăn lớn nhất của các DN tại Đồng Nai hiện nay là tuyển dụng lao động tại chỗ có trình độ ở các ngành công nghệ, kỹ thuật. Do đó, ngoài việc tìm kiếm nhân sự tại Đồng Nai, các DN phải mở rộng tuyển dụng và thu hút sinh viên tốt nghiệp từ các trường đại học tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Thời gian tới, số lượng lao động trình độ cao sẽ tiếp tục thiếu hụt khi Cảng hàng không quốc tế Long Thành và các khu công nghiệp thế hệ mới đi vào hoạt động. Theo đại diện Cảng hàng không quốc tế Long Thành, để vận hành thử nghiệm sân bay trong thời gian tới, đơn vị đang ráo riết đẩy mạnh công tác tuyển dụng. Đơn vị ưu tiên cho con em người địa phương, nhất là con em của các hộ gia đình trước đây đã nhường đất xây dựng sân bay, tuy nhiên số lao động phù hợp với trình độ, chuyên môn cần tuyển dụng lại rất ít.

Đại diện Tập đoàn KN Holdings tại Đồng Nai cho biết: Trong những năm tới, 3 khu công nghiệp thế hệ mới của KN Holdings đi vào hoạt động, trong đó có 2 khu công nghiệp nằm gần Cảng hàng không quốc tế Long Thành là Khu công nghiệp Bàu Cạn - Tân Hiệp và Khu công nghiệp Xuân Quế - Sông Nhạn. Do đó, tập đoàn đang đẩy mạnh hợp các với các trường đại học, cao đẳng để chuẩn bị sẵn nguồn nhân lực chất lượng cao cung ứng cho các nhà đầu tư xây dựng nhà máy và hoạt động sản xuất tại các khu công nghiệp này.

Cần thương hiệu về đào tạo nhân lực

PGS.TS Lâm Thành Hiển, Hiệu trưởng Trường đại học Lạc Hồng (phường Trấn Biên) cho biết: Cơ hội đào tạo của nhà trường hiện nay rất lớn, vì tại Đồng Nai nhu cầu tuyển dụng nhân lực có trình độ đang tăng cao. Hơn nữa, Đồng Nai còn gần Thành phố Hồ Chí Minh - trung tâm kinh tế năng động hàng đầu cả nước. Dù cơ hội đào tạo và cung ứng nhân lực rộng mở, nhưng việc xây dựng một thương hiệu trường đại học mạnh không hề đơn giản, đòi hỏi phải có những bước đi chiến lược, theo sát thực tế phát triển của thành phố và của vùng.

Mới đây, Bộ Chính trị đã giao Đảng đoàn Chính phủ lãnh đạo, chỉ đạo sắp xếp, tổ chức lại các cơ sở giáo dục đại học công lập. Theo đó sẽ nghiên cứu giảm tối thiểu 20% đầu mối cơ sở giáo dục đại học công lập và giảm tối thiểu 30% số cơ sở giáo dục nghề nghiệp công lập.

Để tận dụng những “cơ hội vàng” trong việc thu hút và đào tạo nhân lực thời gian tới, PGS.TS Lâm Thành Hiển cho hay: Từ nhiều năm nay, nhà trường đã thay đổi triệt để tư duy từ “đào tạo những gì mình có” sang “đào tạo những gì DN cần”. Hằng năm, nhà trường đều khảo sát nhu cầu của thị trường và các dự báo về lao động ở các lĩnh vực. Trong giai đoạn hiện nay, nhà trường đang đi sâu vào các ngành, lĩnh vực chiến lược như: công nghệ thông tin, trí tuệ nhân tạo, điện tử, cơ khí, tự động hóa…

Trong khi đó, Tiến sĩ Phan Ngọc Sơn, Hiệu trưởng Trường đại học Công nghệ Đồng Nai chia sẻ: Xây dựng nên thương hiệu một trường đại học uy tín là việc rất khó nhưng phải quyết tâm thực hiện. Khi một trường đại học có thương hiệu mạnh, người học, DN và cả xã hội sẽ được hưởng lợi, góp phần vào sự phát triển của thành phố và rộng hơn là đất nước. Do đó, các trường đại học tại địa phương rất cần sự “tiếp sức” từ chính quyền về các chính sách đất đai, tài chính.

Tại Đồng Nai, việc sắp xếp lại các cơ sở giáo dục công lập, đặc biệt là hệ thống các trường cao đẳng nghề là rất cấp thiết. Theo các chuyên gia đào tạo, hệ thống các trường cao đẳng của Đồng Nai tuy nhiều nhưng chưa thật sự mạnh về chất lượng. Thời gian qua, không ít trường nghề lại tập trung nhiều vào mảng đào tạo chương trình văn hóa hệ giáo dục thường xuyên, hoặc vừa đào tạo văn hóa vừa đào tạo nghề. Điều này dẫn tới thực tế là các trường chưa chuyên tâm vào việc nâng cao chất lượng đào tạo nghề chính quy.

Các chuyên gia cũng cho rằng, cần sắp xếp lại hệ thống các trường cao đẳng nghề tại Đồng Nai theo hướng tinh gọn, chuyên môn hóa lĩnh vực đào tạo theo thế mạnh của từng đơn vị. Thành phố cần định hướng các trường đào tạo chuyên sâu theo những lĩnh vực mà DN đang cần, thay vì để các trường đào tạo những ngành nghề giống hệt nhau. Mặt khác phải đẩy mạnh liên kết giữa nhà trường và DN để sinh viên có điều kiện tiếp cận thực tế, thị trường việc làm từ sớm, giúp các em thích nghi ngay khi còn ngồi trên giảng đường.

Công Nghĩa