Siết chặt khám chữa bệnh nhân đạo: Người bệnh nghèo có thiệt thòi?

Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư 30/2014/TT-BYT (gọi tắt là Thông tư 30), quy định về khám chữa bệnh nhân đạo (có hiệu lực từ ngày 15-10-2014). Tuy nhiên, có một vài quy định trong thông tư này gây khó khăn cho những người làm công tác khám chữa bệnh nhân đạo. Điều này đồng nghĩa với bệnh nhân nghèo bị thiệt thòi…

Bộ Y tế vừa ban hành Thông tư 30/2014/TT-BYT (gọi tắt là Thông tư 30), quy định về khám chữa bệnh nhân đạo (có hiệu lực từ ngày 15-10-2014). Tuy nhiên, có một vài quy định trong thông tư này gây khó khăn cho những người làm công tác khám chữa bệnh nhân đạo. Điều này đồng nghĩa với bệnh nhân nghèo bị thiệt thòi…

Người nghèo ở TP.Biên Hòa đang được khám bệnh miễn phí. Ảnh: P.Liễu

Một trong những nguyên nhân ra đời Thông tư 30, là sau vụ 3 trẻ em bị sứt môi hở hàm ếch tử vong khi phẫu thuật nụ cười miễn phí do Trung tâm Nghiên cứu - hỗ trợ phẫu thuật Nụ Cười (OSCA) tổ chức tại tỉnh Khánh Hòa tháng 9 vừa qua.

* Thông tư… “quá tay”?

Tuần rồi,  bà Nguyễn Thị Ngàn, 72 tuổi, ngụ ở xã Phước Tân (TP. Biên Hòa) phải tự túc lên Bệnh viện mắt TP.Hồ Chí Minh để mổ đục thủy tinh thể từ hoạt động từ thiện của bệnh viện. Trước khi có Thông tư 30, Bệnh viện mắt TP.Hồ Chí Minh đã phối hợp với bệnh viện địa phương tổ chức khám, điều trị và phẫu thuật cho hàng ngàn người nghèo có bệnh lý về mắt ở Đồng Nai. Theo kế hoạch, dự kiến cuối năm nay sẽ tiếp tục thực hiện những đợt khám và phẫu thuật mắt nhân đạo ở một số địa phương tại Đồng Nai, nhưng nay phải hủy bỏ.

Nhận định về tình hình khám chữa bệnh từ thiện ở Đồng Nai thời gian qua, giám đốc một bệnh viện tuyến huyện đã “bật mí”: “Không loại trừ có những đoàn khám bệnh nhân đạo ngoài tỉnh lợi dụng việc khám chữa bệnh từ thiện để đưa bác sĩ đi… thực tập, thực hành phẫu thuật nhằm nâng cao tay nghề. Bởi khi có sự cố, người được phẫu thuật miễn phí thường không dám kiện cáo. Cũng có đoàn lợi dụng danh nghĩa khám bệnh từ thiện để kêu gọi tài trợ…, nhưng đó chỉ là trường hợp cá biệt”.

* Người nghèo thiệt thòi?

Theo thống kê của Hội Chữ thập đỏ tỉnh, ngoài những đoàn trong tỉnh, mỗi năm có khoảng trên dưới 10 lượt đoàn hoạt động nhân đạo ngoài tỉnh về khám bệnh, cấp thuốc và phẫu thuật miễn phí cho hơn 2 ngàn bệnh nhân nghèo. Trong đó, đặc biệt là chương trình phẫu thuật thay thủy tinh thể, đem lại ánh sáng cho người mù;  phẫu thuật tim, sứt môi hở hàm ếch cho trẻ em. Chỉ riêng hoạt động khám và mổ mắt nhân đạo, 9 tháng năm 2014 đã có hơn 5 ngàn ca được khám mắt, hơn 1,7 ngàn ca được phẫu thuật mắt miễn phí với tổng số tiền 5,5 tỷ đồng.

Đề cập về Thông tư 30, ông Nguyễn Tiến Ngần, Ủy viên thường trực Hội Chữ thập đỏ tỉnh, cho rằng làm từ thiện tốn công, tốn của mà phải xuất trình đủ loại giấy tờ thì những người hoạt động nhân đạo rất nản. Mọi năm, trong quý IV thường có từ 2-3 đoàn ngoài tỉnh đến khám, phẫu thuật và tặng quà cho người bệnh nghèo. Sau khi Thông tư 30 được ban hành, hoạt động khám chữa bệnh nhân đạo của tỉnh đã chựng lại. Riêng phẫu thuật mắt miễn phí phải dừng luôn. Nhiều đoàn đã gửi thông báo đến Hội, là sẽ không tiếp tục tổ chức khám và phẫu thuật tại Đồng Nai nữa vì thủ tục quá nhiêu khê. 

Bác sĩ Bệnh viện đa khoa Thống Nhất mổ mắt miễn phí cho người nghèo.

Một số ý kiến khác còn nhấn mạnh, tăng cường quản lý hoạt động khám chữa bệnh nhân đạo để các đoàn thực hiện nghiêm túc hơn là cần thiết, tuy nhiên không cần quy định quá máy móc và cứng nhắc. Chẳng hạn cũng đoàn khám nhân đạo đó, những bác sĩ đến khám lần 2 thì không cần bắt buộc phải làm lại thủ tục. Bởi nếu ràng buộc thủ tục nhiêu khê thì những đoàn từ thiện sẽ không nhiệt tình, như thế chỉ người bệnh nghèo là thiệt thòi.

Phương Liễu