Kế hoạch Abrams: Thòng lọng treo cổ người Palestine

Trong 12 tháng qua, Mỹ đã cung cấp súng đạn và huấn luyện các thành viên Fatah của Palestine để lật đổ Hamas ở Gaza và Bờ Tây. Tuy nhiên, Elliott Abrams - kiến trúc sư của dự án này - đang cung cấp thòng lọng để người Palestine treo cổ chính họ!

Trong 12 tháng qua, Mỹ đã cung cấp súng đạn và huấn luyện các thành viên Fatah của Palestine để lật đổ Hamas ở Gaza và Bờ Tây. Tuy nhiên, Elliott Abrams - kiến trúc sư của dự án này - đang cung cấp thòng lọng để người Palestine treo cổ chính họ!

Elliott Abrams.

Ngay sau khi Hamas giành thắng lợi trong các cuộc bầu cử tại Palestine hồi tháng 1 năm ngoái, Abrams - Phó Cố vấn An ninh quốc gia Mỹ - đã tiếp đón một nhóm các thương gia Palestine tại văn phòng của ông tại Nhà Trắng với việc nói về một "cuộc đảo chính cứng rắn" chống lại chính phủ Hamas mới được bầu. Nói cách khác, đó là ý định lật đổ chính phủ Hamas một cách bạo lực bằng vũ khí do Mỹ cung cấp.

Không phải lời nói suông

Mặc dù các thương gia bị sốc, Abrams vẫn rất sắt đá - Mỹ phải hỗ trợ đảng Fatah của Tổng thống Abbas bằng súng đạn và sự huấn luyện để phong trào này có thể đánh bại Hamas nhằm kiểm soát chính phủ Palestine.

Mặc dù những người thân cận nhất với Abrams giờ thừa nhận rằng, ông nói ra những lời đó trong lúc thất vọng, song "cuộc đảo chính cứng rắn" không chỉ đơn thuần là lời nói suông. Trong 12 tháng qua, Mỹ đã cung cấp súng đạn và đào tạo cho các thành viên của Fatah để thách thức Hamas trên các đường phố ở Gaza và Bờ Tây.

Một số lớn thành viên Fatah đã được huấn luyện và "tốt nghiệp" từ hai trại ở Bờ Tây - một ở Ramallah và một ở Jericho. Việc cung cấp súng đạn ban đầu nhỏ giọt song dần dần tới tấp đổ vào lãnh thổ Palestine. Mặc dù chương trình này hoàn toàn không được các phương tiện truyền thông Mỹ để ý tới song nó lại được nói và tiếp tục bàn luận công khai trên các phương tiện truyền thông Ảrập và Israel. Tờ Haaretz của Israel đưa tin rằng Mỹ đã dành 86,4 triệu đôla cho lực lượng an ninh của Tổng thống Palestine Abbas.

Hàng ngàn súng trường và đạn dược đang đổ vào Gaza và Bờ Tây từ Ai Cập và Jordan - các đồng minh của Mỹ trong chương trình này.

Ban đầu, người ta nghĩ rằng các nỗ lực trên sẽ tăng thêm sức mạnh cho các lực lượng an ninh nằm dưới sự chỉ huy của ông Abbas. Các quan chức cho rằng số vũ khí nói trên sẽ làm cho các thành viên của Hamas sợ hãi và họ sẽ phải từ bỏ những chiến thắng đã giành được. Thế nhưng điều đó đã không xảy ra. Tệ hơn là chương trình này đã bị thế giới Ảrập chỉ trích, đặc biệt là các đồng minh thân cận nhất của Mỹ.

Mặc dù cả Ai Cập và Jordan đã giúp chuyển các chuyến hàng vũ khí của Mỹ cho ông Abbas theo chương trình Abrams (gần đây Ai Cập đã chuyển 1.900 súng trường vào Gaza và bờ Tây trong khi Jordan chuyển 3.000 súng), song Vua Abdullah của Jordan và Tổng thống Ai Cập Hosni Mubarak đều không tin chương trình sẽ phát huy tác dụng và hai lãnh đạo này đang tìm cách thoát ra khỏi chương trình đó.

"Ai có thể trách họ đây? Mặc dù ông Mubarak không thích Hamas song người Ai Cập không muốn bị coi là nước lật đổ Hamas. Jordan cũng vậy" - một quan chức trong chính quyền Bush gần đây cho biết. Một quan chức Lầu Năm góc thậm chí còn lớn tiếng hơn: "Chương trình này sẽ không hiệu quả và tất cả mọi người biết rằng nó sẽ không hiệu quả. Chúng tôi không giỏi việc này. Đó là kiểu đặc trưng Abrams".

Các sĩ quan cấp cao trong quân đội Mỹ và các quan chức dân sự cấp cao của Lầu Năm góc là những người lớn tiếng nhất trong nội bộ chính quyền Mỹ chỉ trích về chương trình này. Họ hoàn toàn không biết chương trình Abrams cho tới giữa tháng 8, lúc gần kết thúc cuộc chiến Israel-Hezbollah ở Lebanon. Khi ông Donald Rumsfeld, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ lúc đó, biết về chương trình này, ông đã nổi giận và định gặp Tổng thống Bush để thuyết phục ông rằng chương trình này sẽ đem lại kết quả ngược với mong đợi.

Rumsfeld lo ngại rằng chương trình chống Hamas sẽ làm cho các nhóm Hồi giáo trong số những đồng minh của Mỹ trở thành quá khích và cuối cùng gây nguy hiểm cho quân đội Mỹ đang chiến đấu chống những phần tử Sunni cực đoan tại Iraq. Thế nhưng, ông Bush đã nói với ông Rumsfeld rằng ông nên tập trung vào Iraq và "hồ sơ Palestine" nằm trong tay của Ngoại trưởng Mỹ. Sau cuộc gặp này, ông Rumsfeld đã quyết định rằng ông chẳng thể làm gì.

Chương trình Abrams - hạt mầm nội chiến Palestine

Cảnh bạo lực phe phái tại Palestine

Chương trình Abrams do một  nhóm quan chức Nhà Trắng soạn thảo hồi tháng 2 năm ngoái, những người muốn tạo ra một phản ứng cứng rắn và thống nhất trước chiến thắng của Hamas trong các cuộc bầu cử. Abrams dẫn đầu các quan chức này, trong đó có cả David Wurmser và John Hannah - các cố vấn an ninh quốc gia đang làm việc trong văn phòng của Phó tổng thống Mỹ. Chính sách này đã được Ngoại trưởng Condoleezza Rice thông qua.

Sau đó, Tổng thống Mỹ đã chỉ định việc thực thi chương trình nằm dưới sự kiểm soát của Cơ quan tình báo trung ương Mỹ (CIA). Tuy nhiên, ngay từ đầu chương trình này đã gặp nhiều vấn đề. CIA không thích và không nghĩ chương trình sẽ có hiệu quả. Lầu Năm góc ghét nó, Đại sứ quán Mỹ tại Israel và thậm chí người Israel cũng vậy. Một quan chức quân đội Mỹ nổi tiếng đang phục vụ ở Israel đã gọi chương trình này là ngu ngốc và phản tác dụng.

Thế nhưng chương trình vẫn được xúc tiến mặc dù bị chỉ trích và trách nhiệm thực hiện dần dần được ấn vào tay của các quan chức chống khủng bố, những người hợp tác chặt chẽ với Bộ Ngoại giao. CIA đã "ruồng rẫy" trách nhiệm thực hiện kế hoạch Abrams.

Kể từ tháng 8/2005, bà Rice, ông Abrams và phái viên Mỹ David Welch là những người ủng hộ mạnh mẽ chương trình này và chương trình được xếp là một bộ phận trong sáng kiến Trung Đông của Bộ Ngoại giao Mỹ. Các quan chức chính phủ Mỹ đã từ chối bình luận về một báo cáo rằng kế hoạch Abrams lúc đó là một phần trong "Sáng kiến đối tác Trung Đông" của Bộ Ngoại giao, được thiết lập để thúc đẩy dân chủ trong khu vực này. Nếu đúng như vậy, việc chuyển các quỹ được dành cho chương trình này để mua vũ khí có thể đã vi phạm ý định của quốc hội và luật Mỹ.

Những người nhận món quà hào phóng này của Mỹ là ông Abbas và Mohammad Dahlan - một lãnh đạo chính trị Palestine lôi cuốn và gây tranh cãi tới từ Gaza. Mỹ cũng dựa vào sự cố vấn của Mohammad Rashid - chuyên gia tài chính nổi tiếng có văn phòng tại Cairo.

Mặc dù Thủ tướng Israel Ehud Olmert miễn cưỡng ủng hộ chương trình này song nhiều cố vấn quan trọng của ông đã tỏ rõ rằng họ không muốn liên quan tới việc châm ngòi cho một cuộc nội chiến ở Palestine. Họ cũng nghi ngờ liệu chương trình này có làm suy yếu Hamas hay không. Những quan chức này chỉ ra rằng kể từ khi bắt đầu chương trình, thực tế Hamas đã tăng thêm sức mạnh, một phần là do các lãnh đạo nhóm này được coi là có năng lực, minh bạch, không tham những và nhất quyết không thoả hiệp các lý tưởng của họ - những kiểu lãnh đạo được bầu dân chủ mà chính quyền Bush muốn ủng hộ ở mọi nơi tại Trung Đông, tất nhiên là ngoại trừ Hamas.

Vẻ ngoài bà Rice tỏ ra lo ngại về tình trạng vô trật tự ngày càng tăng ở Palestine song lại không đề cập rằng tình trạng đó chính xác là cái mà kế hoạch Abrams được thiết kế để tạo ra. "Các bạn không thể xây dựng các lực lượng an ninh một sớm một chiều để đối phó với tình trạng vô trật tự tại Gaza. Tình trạng đó chủ yếu bắt nguồn từ sự bất lực của chính phủ . Sự bất lực của chính quyền Palestine do Hamas lãnh đạo đương nhiên bất nguồn từ việc họ không sẵn sàng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế", bà Rice nhận xét trong một chuyến công du Israel gần đây.

Ngay cả các chuyên gia về Trung Đông và các quan chức Bộ Ngoại giao thân cận với bà Rice coi những lời bình luận trên là nguy hiểm. Họ cảnh báo bà rằng nếu các chi tiết của chương trình Abrams lọt ra ngoài, uy tín của bà sẽ bị tổn hại.

Trên thực tế, các quan chức Lầu Năm góc thừa nhận sự bất lực của Hamas trong việc đảm bảo an ninh cho người dân Palestine và các cuộc xung đột nổ ra gần đây giữa Hamas và Fatah là do kế hạch Abrams gieo mầm. Các quan chức Israel biết điều này và đã bắt đầu chống đối. Tại Israel, chí ít thì quan điểm của bà Rice cho rằng Hamas có thể bị lật đổ giờ đây bị bác bỏ thường xuyên, thỉnh thoảng là công khai.

Trong một bài báo ngày 25/12 trên tờ Haaretz, các quan chức tình báo cấp cao Israel đã nói với Thủ tướng Olmert rằng Hamas có thể không bị lật đổ, trái lại Fatah đang tan rã. Quan quan chức này cho rằng mọi hy vọng về thành công của các chương trình Mỹ nhằm thay thế Hamas sẽ thất bại. Họ cũng bác bỏ lời kêu gọi bầu cử sớm của ông Abass và cho rằng những cuộc bầu cử đó sẽ phá huỷ Fatah bởi cơ hội thắng cử của đảng này sẽ gần bằng không.

Rõ ràng là Vua Abdullah của Jordan cũng đồng ý với nhận định của tờ báo. Vào ngày 25/12, quốc vương Abdullah để ông Abbas chờ 6 giờ để gặp ông tại Amman. Cuối cùng Quốc vương nói với ông Abass trở về nước và chỉ tới gặp ông khi có lãnh đạo Hamas và Thủ tướng Palestine Ismail Haniyeh đi cùng.

Gần đây nhất, các quan chức Ảrập Xê-út đã hoan nghênh ông Haniyeh tới đất nước họ để hội đàm, rõ ràng là công khai quan điểm về chương trình thay thế Hamas của Mỹ. Một năm sau cuộc bầu cử và một năm sau khi ông Abrams quyết định rằng gieo những hạt mầm nội chiến giữa một dân tộc vốn đã bị chiếm đóng sẽ thúc đẩy chương trình dân chủ của Mỹ tại Trung Đông, sự tôn trọng các lý tưởng dân chủ của Mỹ gần như đã sụp đổ, không chỉ ở Iraq. (Theo Asia Times)