"Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" : Gửi người công chức trẻ

Đà Lạt chiều mưa, kế hoạch đi thăm thác Datanla thế là bị hủy, chuyển địa điểm sang Dinh II - dinh của vị vua cuối cùng của triều đại phong kiến Việt Nam.

Đà Lạt chiều mưa, kế hoạch đi thăm thác Datanla thế là bị hủy, chuyển địa điểm sang Dinh II - dinh của vị vua cuối cùng của triều đại phong kiến Việt Nam.

Tôi đã bao nhiêu lần thăm Đà Lạt nên cũng không hứng thú mấy với "kế hoạch B" phát sinh này, nhưng chả lẽ lại ngồi co ro trên xe một mình nên đành theo mọi người bước vào dinh. Những phòng khách, phòng ngủ quen thuộc, những tiếng nói cười ồn ào không một chút tôn trọng không khí lịch sử - rất tiếc - lại xuất phát từ những đoàn khách người Việt. Có người cất tiếng bình phẩm:

- So với những đại gia bây giờ thì dinh vua chẳng là cái gì cả...!

Đang miên man với sự so sánh là lạ này thì một anh đồng nghiệp chợt thốt lên:

- Nhưng so với nhà sàn của Bác Hồ thì cái dinh này đã quá sang trọng rồi...

Tôi giật mình thảng thốt giữa Đà Lạt mộng mơ.

Đã từng viếng thăm nơi sống và làm việc của Bác nên tôi hiểu rõ nơi ấy đơn sơ đến thế nào. Không phải vì Đảng và Nhà nước không đủ sức trang bị cho Bác một phòng làm việc hiện đại, một phòng ngủ tiện nghi, mà vì con người Hồ Chí Minh là vậy: chỉ sống để làm việc và cống hiến!

Tự nhiên thấy mình lạc lõng giữa chuyến du lịch. Lâu lắm rồi tôi không còn cảm giác trái tim mình bị đốt nóng lên trong những chuyến đi xa vì đồng bào, vì Mùa hè xanh vẫy gọi. Lâu lắm rồi những nhiệt huyết tuổi trẻ của thời sinh viên sung sức cống hiến dường như đã chìm dần theo những lo toan của cuộc sống đời thường mà một người công chức như tôi phải bận tâm giải quyết.

Có phải ngụy biện?

Đội ngũ công chức trẻ hiện nay đang làm gì với cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh"? Phải chăng quơ quào vài bài viết hời hợt, tham gia những cuộc thi kể chuyện, hát múa... rồi thôi? Những công bộc trẻ của dân tiếp tục vô cảm trên con đường hoan lộ, tiếp tục những công việc hàng ngày: tiếp dân, xử lý hồ sơ... như một thói quen.

Đội ngũ công chức trẻ - trong đó có tôi - luôn luôn kêu ca về đồng lương quá thấp, luôn phàn nàn về khối lượng công việc đồ sộ mà mình phải giải quyết, luôn bức xúc về những bất cập trong quản lý hành chính, luôn kêu gào làm sao để "đổi mới", làm sao để "nâng cao" hiệu quả quản lý... Nhưng liệu có bao giờ những công chức trẻ như tôi tự hỏi một câu hỏi rất quen thuộc mà trong buổi sinh hoạt Đoàn nào cũng được nêu: "Hãy hỏi ta đã làm gì cho Tổ quốc hôm nay?"

Vì sao không tự hỏi cách đây gần một thế kỷ, người thanh niên Nguyễn Tất Thành lấy đâu ra lòng tự tin để bước lên con tàu Amiral Latouche Tréville mà trong người không một tờ giấy?

Vì sao không tự hỏi anh Văn Ba phụ bếp ốm yếu trên con tàu đó lấy đâu ra sức mạnh vượt qua những ngày dài lênh đênh trên biển cả với sợi dây thừng quấn ngang lưng để không bị hất xuống biển bất cứ lúc nào?

Vì sao không tự hỏi người cộng sản trẻ Nguyễn Ái Quốc lấy đâu ra sự kiên trì và lòng quyết tâm để giành được vị trí trân trọng trên trường quốc tế?

Vì sao chúng ta - những công chức trẻ - cũng mang trong huyết quản một dòng máu nóng nhưng lại thiếu đi cái nồng nhiệt, tự tin, dũng cảm, kiên trì và lòng quyết tâm ấy?

Một câu hỏi mà không phải bất cứ một người trẻ nào cũng có thể trả lời được!

Từ nhỏ sống cùng câu hát với "Râu Bác dài, tóc Bác bạc phơ", rồi dần lớn lên với những câu chuyện kể đáng kinh ngạc về Bác với "viên gạch hồng", với "hai bàn tay" và rồi dần trưởng thành với những phong trào, những chuyến đi xa về những nơi "khi ta ở chỉ là nơi đất ở, khi ta đi đất bỗng hóa tâm hồn". Thế nhưng, khi thực sự đóng góp sức mình làm những việc vì người khác, tôi mới chợt nhận ra: "Làm người khó, làm người có đạo đức càng khó hơn!".

Tôi biết, có công chức vô cảm với nỗi đau của người dân, họ bắt dân phải chờ đợi, đi lại mỏi mòn vô ích vì thủ tục hành chính rườm rà. Tôi biết, có cán bộ ngày càng bị tha hóa về đạo đức, suy đồi về lối sống. Có lãnh đạo huyện cưỡi chiếc xe hơi bằng 3.000 con trâu cày; có thủ trưởng một công ty muối trong một buổi tiếp khách đã tiêu tốn hàng ngàn tấn muối...

Tôi cũng biết, có những con ông cháu cha lộng hành dưới ô dù đầy quyền lực của cha mẹ. Những con người được sinh ra và bọc trong nhung lụa đến khi lớn, họ dám quăng hàng đống tiền không phải do mình làm ra vào những cuộc vui thâu đêm suốt sáng, tàn phá tiền của và tàn phá chính bản thân.

Trong khi đó, tôi cũng biết có những em học sinh miền núi mà bữa ăn chỉ là cháo rau độn sắn, ở trong  những "ký túc xá" bằng tranh nứa mong manh để đổi lại những con chữ, những tri thức phổ thông. Tôi biết, có những giáo viên trẻ từ bỏ thành thị gùi chữ lên núi sống cùng các em, ở cùng các em, chiến đấu trong cuộc mưu sinh cùng các em. Có những gia đình suốt ngày đầu tắt mặt tối mà không trả nổi món nợ vài triệu đồng vay chữa bệnh.

Có bao giờ chúng ta - những công chức trẻ - nghĩ đến những khập khiễng đang tồn tại đó?

Những công chức trẻ như tôi ơi, đạo đức không phải từ những gì to tát, không phải ở những câu nói hùng hồn sáo rỗng, không phải ở những cravat, những laptop đạo mạo của "cán bộ trẻ". Đạo đức có khi chỉ là một nụ cười dành cho bà má hom hem đang ngồi chờ lấy hồ sơ tại công sở. Đạo đức có khi chỉ là một chút sốt sắng trong công tác quen thuộc hàng ngày. Đạo đức cũng có khi là tiếng phản đối một việc làm không đúng của cấp trên mà mình không e dè bị trù dập...

Khó, nhưng cũng phải làm thôi tôi à!

Làm để cuộc sống này không trôi qua một cách vô vị. Làm để góp phần mình vào công cuộc xây dựng một tỉnh Đồng Nai ngày càng phát triển. Và làm để khi chúng ta cất lên câu hát "Đừng hỏi Tổ quốc đã làm gì cho ta mà hãy hỏi ta đã làm gì cho Tổ quốc hôm nay!" thì không phải cúi đầu hổ thẹn...

Vy Vũ Hồng Thảo

(Sở Nội vụ Đồng Nai)