Chăm sóc răng miệng ở phụ nữ mang thai

Rất ít phụ nữ thực hiện việc khám răng miệng định kỳ, đa số chỉ đi khám khi răng bị đau hay nhiễm trùng. Điều này có thể gây nguy hại đến sự phát triển của bào thai và sức khỏe bà mẹ...

Rất ít phụ nữ thực hiện việc khám răng miệng định kỳ, đa số chỉ đi khám khi răng bị đau hay nhiễm trùng. Điều này có thể gây nguy hại đến sự phát triển của bào thai và sức khỏe bà mẹ...

* Các bệnh lý thường gặp

- Viêm nướu thai nghén: Nguyên nhân chủ yếu do sự đáp ứng viêm quá mức của nướu đối với mảng bám vi khuẩn, bên cạnh đó còn do sự thay đổi cấu trúc của mô nướu kèm với sự gia tăng lượng hoóc-môn tuần hoàn.

- U nướu thai nghén: Thường gặp vào tháng thứ 3 thai kỳ, biểu hiện là những u nhỏ (lành tính) ở vùng nướu giữa các răng cửa, màu đỏ, bề mặt có dạng thùy hay loét, có cuống, yếu tố bệnh căn chưa rõ lắm, thường là do chấn thương, kém vệ sinh răng miệng hoặc xáo trộn hoóc-môn.

- Viêm nha chu và hậu quả toàn thân: Nếu tình trạng nha chu viêm không được điều trị sớm, nhất là trước khi có thai, thì việc chẩn đoán và điều trị toàn diện sẽ rất khó khăn.

- Sâu răng: Đa số bà mẹ hay than phiền về tình trạng sâu răng gia tăng kể từ khi có thai và cho rằng đó là do thai nhi đã "lấy đi" chất canxi từ mẹ! Thật ra, chính do sự chểnh mảng trong việc vệ sinh răng miệng, do thói quen ăn vặt và ăn nhiều chất ngọt, rồi những quan niệm dân gian "kiêng cữ"...

- Mòn ngót răng: Hiện tượng thường gặp ở mặt trong các răng cửa do sự ăn mòn của acid từ dịch nôn trong những tháng đầu mang thai.

* Điều trị răng miệng

Các điều trị về răng miệng thường được thực hiện vào giai đoạn giữa tháng thứ 4 và tháng thứ 8, nhằm ảnh hưởng ít nhất đồng thời đến bà mẹ, bé và tình trạng thai nghén.

- Ba tháng đầu thai kỳ: Đây là thời kỳ hình thành bào thai, nguy cơ sanh quái thai rất cao, do đó hạn chế tối đa gây tê, chụp X quang... để tránh ảnh hưởng xấu đến thai. Ngoài ra, giai đoạn này thai phụ thường hay nôn, mệt mỏi, khó chịu nên bác sĩ chỉ can thiệp cấp cứu như nội nha hay nhổ răng nhưng chỉ trong thời gian ngắn để tránh các hậu quả do đau và nhiễm trùng gây ra.

- Ba tháng giữa thai kỳ: Ở giai đoạn này, các can thiệp về nha khoa có thể dễ dàng hơn, nhưng cũng lưu ý chỉ chụp X-quang khi thật cần thiết và phải có áo chì bảo vệ thai phụ, không nên trám răng bằng amalgam mà chỉ thay thế bằng vật liệu trám khác.

- Ba tháng cuối thai kỳ: Các bà mẹ giai đoạn này thường ngại can thiệp nha khoa do tình trạng khó chịu như cơ thể nặng nề, đi lại khó khăn. Do đó, bác sĩ chỉ can thiệp trong những trường hợp cấp cứu và cũng tuân thủ nguyên tắc như can thiệp nhanh, chú ý tư thế thai phụ thích hợp, kiểm tra kỹ huyết áp.

* Chăm sóc sức khỏe răng miệng sau sinh

Các bà mẹ sau khi sanh từ tháng thứ 6 đến tháng thứ 9 cần thăm khám răng miệng để đánh giá lại tình trạng của mô răng và nha chu, nhằm tránh lây lan mầm bệnh cho bé trong quá trình cho bé ăn. Điều này không những giúp phòng ngừa sâu răng cho trẻ mà còn cho cả bà mẹ.

Cần chú ý chế độ ăn uống thích hợp, đầy đủ chất, tránh kiêng khem quá mức nhằm đảm bảo tình trạng dinh dưỡng cho cả mẹ và con. Các biện pháp vệ sinh răng miệng thông thường phải thường xuyên duy trì và tái khám định kỳ.

BS. CKI. Mai Thành Đức