Duy trì mô hình Khu dân cư kiểu mẫu

Khu dân cư (KDC) kiểu mẫu là mô hình KDC đạt chuẩn về hạ tầng, cảnh quan, văn hóa, xã hội và môi trường, góp phần quan trọng vào xây dựng nông thôn mới (NTM) và đô thị văn minh. Thời gian qua, tỉnh Đồng Nai có sự bứt phá trong xây dựng các KDC kiểu mẫu với nhiều cách làm sáng tạo, hiệu quả.

Đoàn viên Chi đoàn ấp Láng Lớn, xã Cẩm Mỹ tham gia dọn dẹp vệ sinh một tuyến đường tại khu dân cư kiểu mẫu ấp Láng Lớn. Ảnh: B.Nguyên

Giai đoạn 2026-2030, chương trình xây dựng NTM có nhiều thay đổi, đặc biệt, các địa phương không còn thực hiện mô hình NTM nâng cao, NTM kiểu mẫu mà thay bằng mô hình NTM hiện đại. Tuy nhiên, mô hình KDC kiểu mẫu vẫn được các địa phương duy trì, tiếp tục được nhân rộng, tạo tiền đề để xây dựng nông thôn văn minh, hiện đại.

Khu dân cư đáng sống

Đến KDC của ấp Láng Lớn, xã Cẩm Mỹ, tỉnh Đồng Nai, nhiều người ấn tượng vì những tuyến đường kiểu mẫu với nhà cửa có tường rào khang trang, luôn được giữ gìn vệ sinh sạch đẹp từ nhà ra ngõ. Các tuyến đường vào tận ngõ, xóm luôn xanh mát, rực rỡ nhờ hàng cây xanh và hoa cỏ trồng hai bên đường. Người dân đi lại rất yên tâm vì có hệ thống đèn chiếu sáng, có camera giám sát đảm bảo về an ninh trật tự. Các KDC kiểu mẫu còn chú trọng xây dựng các quy ước, hương ước để cả cộng đồng cùng giám sát, thực hiện nếp sống văn minh.

Bà Phạm Thị Liên, Trưởng ấp Láng Lớn, xã Cẩm Mỹ, cho biết: Trong xây dựng KDC kiểu mẫu, địa phương đã huy động tốt sự đóng góp của cả cộng đồng, từ việc góp kinh phí làm đường giao thông, lắp đặt hệ thống đèn đường, camera an ninh. Vai trò của người dân càng quan trọng trong duy trì các tiêu chí của KDC kiểu mẫu như người dân đóng góp kinh phí trả tiền điện thắp sáng, trong chăm sóc đường hoa, giữ gìn vệ sinh chung... Đặc biệt, KDC thực hiện tốt việc phân loại rác tại nguồn, nguồn rác hữu cơ được tận dụng để ủ phân bón phục vụ lại cho việc chăm sóc đường hoa, cây cảnh, trong làm nông nghiệp sạch.

Thời gian qua, những KDC kiểu mẫu như của ấp Láng Lớn, xã Cẩm Mỹ không ngừng được nhân rộng trên địa bàn tỉnh. Các KDC kiểu mẫu đều được đầu tư đồng bộ về hệ thống đường giao thông khang trang - sạch - đẹp đến từng ngõ xóm; những tuyến đường hoa sáng -  xanh - sạch - đẹp cũng không ngừng được nhân rộng. Đặc biệt, các KDC kiểu mẫu thực hiện tốt các tiêu chí khó về môi trường như: phân loại rác tại nguồn, chuyển đổi sản xuất nông nghiệp an toàn, an ninh trật tự được đảm bảo... Các KDC kiểu mẫu cũng chú trọng xây dựng nội quy, quy ước với mục tiêu xây dựng cộng đồng dân cư sống đoàn kết, lối sống văn hóa, văn minh.

Giai đoạn 2021-2025, trên địa bàn tỉnh không chỉ tăng nhanh về số lượng KDC kiểu mẫu mà các KDC không ngừng được hoàn thiện, góp phần xây dựng các làng quê thành nơi đáng sống. Trong đó, không chỉ đời sống vật chất của người dân không ngừng được nâng cao, mà đời sống tinh thần cũng được chăm lo, chú trọng. Thành quả ấn tượng của tỉnh Đồng Nai không chỉ trong xây dựng, nhân rộng các KDC kiểu mẫu mà là duy trì, không ngừng hoàn thiện mô hình KDC kiểu mẫu, hình thành những cộng đồng dân cư sống đoàn kết, có nếp sống văn minh, hiện đại.

Sau sáp nhập, tỉnh Đồng Nai có 72 xã nông thôn. Giai đoạn 2026-2030, tỉnh đặt mục tiêu phấn đấu có 70% tổng số xã trên địa bàn tỉnh đạt chuẩn NTM; có ít nhất 10% xã đạt chuẩn NTM hiện đại. Mô hình KDC kiểu mẫu tiếp tục được các địa phương duy trì với mục tiêu không ngừng nâng cao đời sống vật chất, tinh thần cho người dân nông thôn, xây dựng môi trường sống xanh, văn hóa, an toàn.

Làng quê văn minh, hiện đại

Hậu NTM, đặc biệt là thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh Đồng Nai tập trung đẩy mạnh chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ số để phát triển kinh tế nông thôn, hình thành những vùng quê văn minh, hiện đại. Đến nay, người dân tại nhiều xã vùng sâu trên địa bàn tỉnh đã được tiếp cận các ứng dụng phục vụ chuyển đổi số của chính quyền. Cụ thể, người dân tại địa phương tham gia vào các kênh như Zalo của KDC, của ấp, xã; Facebook gồm những trang tuyên truyền của các đoàn thể xã; trang thông tin điện tử xã; Cổng Dịch vụ công trực tuyến của tỉnh… Nhờ đó, người dân có sự kết nối với các tổ chức, đoàn thể, chính quyền nên công tác thông tin, tuyên truyền từ chính quyền đến người dân được thực hiện hiệu quả hơn.

Bà Nguyễn Thị Thanh, Bí thư Chi bộ ấp Gia Lào, xã Xuân Thành tự hào "khoe": KDC kiểu mẫu ấp Gia Lào được khen thưởng 5 năm thực hiện tốt. Xây dựng KDC kiểu mẫu đã khó nhưng duy trì được lại càng khó hơn. Bí quyết ở đây là phải kiên trì trong công tác vận động để người dân tích cực tham gia và rồi dần hình thành được nếp sống văn minh, hiện đại. Đa số các hộ dân tại địa phương đều sử dụng điện thoại thông minh. Ấp có 5 nhóm Zalo chính như: Kết nối bình yên của công an xã; nhóm của cán bộ, nhân dân ấp, nhóm KDC kiểu mẫu... mọi thông tin đều được kết nối rất nhanh; phát huy tinh thần trách nhiệm của người dân với các hoạt động cộng đồng.

Hiện ở các ấp, các xã trên địa bàn tỉnh đều tổ chức được các Tổ công nghệ số cộng đồng gồm các thành viên như: bí thư, trưởng ấp, thanh niên, phụ nữ... Đặc biệt, các tổ công nghệ số cộng đồng này đã phát huy được sự năng nổ của lực lượng đoàn viên, thanh niên giỏi công nghệ trong công tác tuyên truyền, hướng dẫn người dân nông thôn tham gia chuyển đổi số.

Anh Nguyễn Thanh Hậu, Bí thư Chi đoàn ấp Láng Lớn, xã Cẩm Mỹ chia sẻ: Chi đoàn ấp tập hợp được 55 đoàn viên. Lực lượng đoàn viên, thanh niên này luôn tích cực tham gia các hoạt động cộng đồng tại địa phương. Thường xuyên nhất là các hoạt động “Thứ Bảy tình nguyện” và “Chủ nhật xanh”. Hằng tuần, các bạn đoàn viên tham gia dọn vệ sinh, chăm sóc cây cối ở các tuyến đường kiểu mẫu. Ý thức của các bạn trẻ rất cao, là lực lượng xung kích trong mọi phong trào. Trong đó, thanh niên là lực lượng xung kích trong công tác tuyên truyền phòng, chống ma túy, bạo lực học đường; trong triển khai mục tiêu chuyển đổi số của địa phương. Cụ thể, Chi đoàn chia thành nhiều tổ sau giờ hành chính đến từng hộ dân tuyên truyền, hướng dẫn người dân cài đặt, đăng ký tài khoản định danh điện tử (VNeID); tuyên truyền, hướng dẫn, hỗ trợ người dân cài đặt các phần mềm chuyển đổi số, phần mềm thanh toán điện tử như chữ ký số, đăng ký bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, thanh toán không tiền mặt...

Bình Nguyên