Bảo hiểm thất nghiệp từ ngày 1-1-2026: Nhanh hơn, rõ hơn, hỗ trợ nhiều hơn

Nội dung

Quy định mới từ 1-1-2026

Trước 1-1-2026

Luật Việc làm 2013

Mở rộng đối tượng bắt buộc tham gia bảo hiểm thất nghiệp

Các đối tượng dưới đây bắt buộc phải tham gia bảo hiểm thất nghiệp. Cụ thể, gồm người làm việc theo:

- Hợp đồng lao động không xác định thời hạn;

- Hợp đồng xác định thời hạn từ 01 tháng trở lên (thay vì 3 tháng trở lên như trước).

- Người làm việc không trọn thời gian, có tiền lương từ mức tối thiểu trở lên.

- Các chức danh quản lý hưởng lương:

- Quản lý doanh nghiệp, kiểm soát viên;

- Thành viên HĐQT, Tổng giám đốc, Giám đốc, người đại diện phần vốn;

- Thành viên Ban kiểm soát hoặc kiểm soát viên hợp tác xã, liên hiệp HTX,...

Chỉ yêu cầu tham gia bảo hiểm thất nghiệp với:

- Người làm việc theo hợp đồng từ đủ 03 tháng trở lên.

- Không đề cập đến lao động không trọn thời gian hoặc người quản lý doanh nghiệp có hưởng lương.

Điều chỉnh các chế độ của bảo hiểm thất nghiệp

Các chế độ bảo hiểm thất nghiệp gồm:

- Tư vấn, giới thiệu việc làm;

- Hỗ trợ người lao động tham gia đào tạo, nâng cao trình độ kỹ năng nghề;

- Trợ cấp thất nghiệp;

- Hỗ trợ người sử dụng lao động đào tạo, bồi dưỡng, nâng cao trình độ kỹ năng nghề để duy trì việc làm cho người lao động.

Ngoài ra, khoản 2 Điều 30 bổ sung cơ chế linh hoạt trong tình huống đặc biệt:

“Trường hợp khủng hoảng, suy thoái kinh tế, thiên tai, hỏa hoạn, địch họa hoặc dịch bệnh nguy hiểm... Chính phủ quy định việc giảm mức đóng bảo hiểm thất nghiệp, hỗ trợ bằng tiền hoặc hỗ trợ khác.”

Các chế độ bảo hiểm thất nghiệp, gồm:

- Trợ cấp thất nghiệp;

- Hỗ trợ tư vấn, giới thiệu việc làm;

- Hỗ trợ học nghề.

Không có chế độ hỗ trợ cho người sử dụng lao động như luật mới, cũng không có quy định rõ ràng về hỗ trợ trong tình huống khẩn cấp như khủng hoảng, thiên tai, dịch bệnh.

Không đóng đủ BHTN, doanh nghiệp phải tự chi trả quyền lợi cho người lao động

Theo khoản 7 Điều 33 Luật số 74/2025/QH15, trường hợp người sử dụng lao động không đóng đủ bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động khi chấm dứt hợp đồng thì:

“Phải trả khoản tiền tương ứng với các chế độ bảo hiểm thất nghiệp mà người lao động được hưởng theo quy định của pháp luật.”

Điều này áp dụng với các chế độ như: Trợ cấp thất nghiệp; Hỗ trợ học nghề; Tư vấn giới thiệu việc làm; Đóng BHYT cho người hưởng trợ cấp thất nghiệp…

Luật 2013 (Điều 44) chỉ quy định nghĩa vụ đóng bảo hiểm thất nghiệp của người sử dụng lao động trong vòng 30 ngày kể từ ngày hợp đồng có hiệu lực.

Tuy nhiên, không có điều khoản xử lý rõ ràng nếu doanh nghiệp chậm đóng hoặc trốn đóng, nhất là khi NLĐ chấm dứt hợp đồng (Khoản 7 Điều 33 Luật số 74/2025/QH15)

Hỗ trợ đào tạo nghề cho người lao động bị mất việc

Người lao động có thể được hỗ trợ:

- Học phí;

- Tiền ăn trong thời gian học;

- Thời gian hỗ trợ tối đa: 06 tháng.

Không đề cập chi tiết đến hỗ trợ tiền ăn, điều kiện cụ thể về hồ sơ và thời gian xét duyệt.

Người lao động nhận trợ cấp thất nghiệp sớm hơn, chỉ sau 11 ngày

Thời điểm hưởng trợ cấp thất nghiệp là ngày làm việc thứ 11 kể từ ngày nộp đủ hồ sơ hưởng trợ cấp thất nghiệp.

Luật số 38/2013/QH13, thời điểm hưởng trợ cấp thất nghiệp là ngày thứ 16 kể từ ngày nộp đủ hồ sơ. Như vậy, quy trình giải quyết đã được rút ngắn 5 ngày làm việc.

Lỗi thường gặp

Cách khắc phục

Bản chụp/Scan mờ, thiếu trang

Thực hiện lại rõ nét, đảm bảo đủ nội dung trên giấy tờ xác nhận chấm dứt HĐLĐ/HĐLV để đảm bảo hồ sơ được xử lý kịp thời

Sai thông tin HĐLĐ/HĐLV

Kiểm tra đối chiếu kỹ, cần thiết liên hệ nơi làm việc cũ để xác nhận.

Trùng/thiếu thông tin BHXH

Liên hệ cơ quan BHXH hoặc Trung tâm DVVL để cập nhật, đồng bộ dữ liệu.