An ninh trật tự trong khu vực nhà trọ: Một thực trạng nhức nhối

Một khu nhà trọ ở Hóa An.

Trong những năm qua, bên cạnh việc đẩy mạnh tốc độ xây dựng các khu công nghiệp để thu hút nguồn lực đầu tư, phục vụ phát triển kinh tế thì TP. Biên Hòa cũng đã tiếp nhận hàng trăm ngàn lao động nhập cư từ các nơi đến tìm cơ hội làm ăn. Theo bước phát triển này, hệ thống nhà nghỉ, nhà trọ (NN-NT) phục vụ cho người lao động nhập cư thi nhau mọc lên nhan nhản khắp nơi. Bên cạnh những mặt tích cực như đã nêu thì tình hình an ninh trật tự trong khu vực NN-NT cũng còn nhiều vấn đề cần được quan tâm giải quyết...

T rước hết cần phải thừa nhận rằng, trong bối cảnh hiện nay, trong khi Nhà nước chưa có điều kiện xây dựng đầy đủ các khu NN-NT tập thể để phục vụ cho người lao động thì việc tư nhân bỏ vốn đầu tư xây dựng NN-NT phục vụ cho yêu cầu này là việc làm tích cực. Theo thống kê chưa đầy đủ thì hiện nay, TP. Biên Hòa có 25 nhà nghỉ tư nhân với khoảng 1.000 phòng; 4.834  hộ có nhà trọ bình dân cho thuê với quy mô 25.690 phòng với tổng số nhân khẩu đăng ký tạm trú tại những nơi này là 52.926 người. Có thể nói, hệ thống NN-NT đã góp phần  rất lớn trong việc giải quyết áp lực về chỗ ở cho người lao động nhập cư  trong việc nghỉ ngơi, sinh hoạt sau giờ lao động mệt nhọc. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện công tác quản lý nhà nước đối với hệ thống NN-NT đã có nhiều vấn đề  bất cập phát sinh mà trong đó, công tác giữ gìn an ninh trật tự là những thách thức lớn đối với các cơ quan có trách nhiệm. Theo quy định của ngành công an, khi có nhà trọ cho thuê, các chủ kinh doanh buộc phải tuân thủ đầy đủ các yêu cầu về kê khai đăng ký quản lý nhân hộ khẩu như: chỉ cho thuê trọ đối với những người có đầy đủ giấy tờ tùy thân và phải đăng ký khách thuê trọ với cơ quan công an. Cơ sở NN-NT phải đảm bảo an toàn, tiện nghi và đảm bảo về công tác phòng cháy chữa cháy. Đối với khách thuê trọ phải nâng cao ý thức cảnh giác, không nên quan hệ hoặc cho người mới quen biết, chưa rõ lai lịch lui tới hoặc ngủ lại phòng trọ của mình v.v... Quy định là vậy, nhưng trên thực tế có nhiều điều chưa được quán triệt thực hiện như mong muốn. Khảo sát một số nơi có nhiều nhà trọ cho thuê như phường Long Bình, Long Bình Tân, Trảng Dài, Trung Dũng..., chúng tôi nhận thấy vẫn còn nhiều vi phạm. Do chưa nắm chắc những quy định chung của Chính phủ về công tác quản lý tạm trú, tạm vắng nên nhiều chủ cho thuê  phòng trọ đã không quan tâm đến việc  quản lý khách thuê phòng. Có chủ kinh doanh ở một nơi, nhưng lại xây phòng trọ cho thuê ở một nơi khác. Có hộ lại cho thuê phòng không cần giấy tờ tùy thân của khách. Lại cũng có trường hợp nhiều chủ cơ sở kinh doanh phòng trọ có  liên quan mật thiết với nhau nhưng lại không thông báo kịp thời các thông tin liên quan đến ANTT cho nhau. Tình hình này đã tạo ra nhiều sơ hở để bọn tội phạm có lệnh truy nã, trộm cắp, giết người, cướp tài sản ... hoặc đối tượng tệ nạn xã hội lợi dụng ẩn náu hoạt động gây án. Thống kê của Công an TP. Biên Hòa cho thấy, trong những  năm gần đây số vụ vi phạm an ninh trật tự liên quan đến đối tượng ở trọ chiếm tỷ lệ đáng kể trong các vụ vi phạm chung của toàn thành phố. Riêng trong năm 2004, số vụ vi phạm trong khu vực nhà trọ lên đến 194 vụ, chiếm tỷ lệ  36,6%, trong đó có 7 vụ trọng án (19,4%); 187 vụ thường án (37,9%); 1 vụ án đặc biệt nghiêm trọng  (100%). Các vụ  phạm pháp hình sự xảy ra ở khu vực nhà trọ bao gồm nhiều tội danh khác nhau như: cướp tài sản (2 vụ ở Tân Hòa, Long Bình); giết  người (4 vụ ở An Bình, Long Bình, Quyết Thắng, Thống Nhất); giả mạo con dấu của cơ quan nhà nước (2 vụ); tiêu thụ tiền giả (3 vụ); chứa, môi giới mại  dâm (2 vụ), cờ bạc (5 vụ), trộm cắp tài sản (172 vụ); lừa đảo (3 vụ)... Riêng đối tượng truy nã có  11 tên bị bắt giữ khi đang lẩn trốn ở các nhà trọ. Vào đêm 21-1-2005, Công an TP. Biên Hòa đã phối  hợp với Phòng PC.14 Công an tỉnh bắt giữ Huỳnh Hiền Nhân, 27 tuổi (tạm trú tại nhà trọ số 57, khu phố 2, phường Trảng Dài) cùng với 5 đồng bọn khác can tội giết chết anh Bùi Xuân Trường, 31 tuổi là người ở trọ trong khu vực nhà trọ mà Nhân đang thuê, chỉ vì một mâu thuẫn nhỏ giữa Nhân với anh Trường. Hoặc như trước đó, tại nhà trọ của ông Nguyễn Văn Ba (khu phố 7, phường Thống Nhất), Trịnh Minh Phương, 26 tuổi (ngụ tại huyện Cẩm Mỹ), đối tượng thuê nhà trọ của ông Ba đã giết chết chị Nguyễn Ngọc Dung để  cướp tài sản, sau khi đưa nạn nhân từ quán cà phê về nơi ở trọ để quan hệ tình dục.

Huỳnh Hiền Nhân (phải) cùng đồng bọn đã tham gia giết chết anh Bùi Xuân Trường ở khu nhà trọ 57, phường Trảng Dài

Từ thực tế trên đây có thể gióng lên tiếng chuông báo động về  tình hình vi phạm an ninh trật tự ở các nhà trọ. Có lẽ đã đến lúc chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng cần phải tăng cường hơn  nữa việc quản lý, giám sát loại hình dịch vụ này. Trước hết cần phải tổ chức các lớp tập huấn cho các chủ nhà trọ về các quy định quản lý nhà nước về kinh doanh phòng trọ, Nghị định của Chính phủ về đăng ký, quản lý nhân hộ khẩu, tạm trú, tạm vắng phải có biện pháp ràng buộc. Các chủ nhà trọ phải có trách nhiệm chính trong việc bảo đảm an ninh  trật tự trong khu vực mình cho thuê trọ, chấp hành đầy đủ các quy định về đăng ký cho khách tạm trú, đảm bảo công tác vệ sinh môi trường, phòng dịch, phòng cháy chữa cháy... Các chủ nhà trọ phải có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với công an phường kịp thời giải quyết các yêu cầu cần thiết về an ninh trật tự; phải biết mặt, tên họ, địa chỉ cư trú của từng người đến thuê phòng trọ của mình. Chủ nhà trọ phải chịu trách nhiệm liên đới về các  tệ nạn xã hội, an ninh trật tự xảy ra tại cơ sở mình cho thuê,  đồng thời phải hướng dẫn người thuê nhà trọ biết tự bảo vệ tài sản, tính mạng của mình, góp phần giữ gìn an ninh trật tự, an toàn xã hội nơi đến tạm trú.

Đ.V