Khơi dậy khát vọng phát triển văn học nghệ thuật trong kỷ nguyên mới

Phát triển văn học nghệ thuật (VHNT) xứng tầm với lịch sử văn hóa dân tộc và tầm vóc đất nước trong kỷ nguyên mới là một trong những mục tiêu thực hiện Nghị quyết số 80-NQ/TW, ngày 7-1-2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam.

Bám sát định hướng này, Nghệ sĩ Nhân dân (NSND) Giang Mạnh Hà, Phó Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, Chủ tịch Hội VHNT tỉnh Đồng Nai cho biết: Hội đã và đang chủ động triển khai nhiều hoạt động, chương trình gắn với nhiệm vụ chính trị và các ngày lễ lớn của địa phương. Qua đó, đưa VHNT tỉnh Đồng Nai “chạm” vào trái tim các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.

ÐỒNG HÀNH CÙNG SỰ PHÁT TRIỂN CỦA ĐẤT NƯỚC

* Thưa NSND Giang Mạnh Hà, trong không khí cả nước hướng về Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, ông có kỳ vọng điều gì từ đại hội lần này đối với lĩnh vực văn hóa, VHNT?

Nghệ sĩ Nhân dân Giang Mạnh Hà, Phó Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, Chủ tịch Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Đồng Nai. Ảnh: My Ny

- Tinh thần chung của toàn Ðảng, toàn dân và toàn quân hiện nay là sự hân hoan, phấn khởi và đặt trọn niềm tin vào Ðại hội Ðại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Ðảng. Ðại hội lần này có ý nghĩa đặc biệt, mở ra kỷ nguyên mới với tầm nhìn mới, khát vọng mới và quyết tâm chính trị rất cao, hướng tới mục tiêu xây dựng đất nước hùng cường, phồn vinh, hạnh phúc cho nhân dân.

Ðối với văn nghệ sĩ tỉnh Ðồng Nai, chúng tôi xác định không thể đứng ngoài dòng chảy ấy. VHNT phải đồng hành cùng dân tộc, mang hơi thở sôi động của đời sống, mang tinh thần của đại hội để chuyển hóa thành các tác phẩm, công trình nghệ thuật cụ thể, phục vụ nhiệm vụ chính trị và phục vụ nhân dân. Ðây không chỉ là trách nhiệm mà còn là vinh dự của văn nghệ sĩ trong giai đoạn lịch sử mới của đất nước.

* Cụ thể, Hội VHNT tỉnh Đồng Nai đã có những hành động gì để đưa tinh thần nghị quyết đại hội vào đời sống VHNT, thưa ông?

- Sau khi thực hiện sáp nhập các đơn vị hành chính, không gian sáng tạo của Ðồng Nai trở nên rộng hơn, tạo ra dư địa và quy mô lớn hơn. Chúng tôi triển khai nhiều hoạt động, trong đó thực hiện các “vệt bài” đậm nét trên Tạp chí Văn nghệ Ðồng Nai và website của hội, lan tỏa tinh thần yêu nước, khơi dậy khát vọng xây dựng đất nước hùng cường.

Bên cạnh đó, hội tổ chức nhiều trại sáng tác về vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng biên giới và chương trình ca múa nhạc, sân khấu chào mừng các ngày lễ lớn của đất nước, của tỉnh. Ðặc biệt, chương trình mừng Ðảng, mừng Xuân 2026 sẽ có nhiều đột phá với các triển lãm ảnh đẹp; xuất bản các ấn phẩm đặc sắc, tham gia Hội Báo xuân cũng như công diễn những vở kịch nói tiêu biểu phục vụ công chúng.

* Một dấu mốc đặc biệt quan trọng là vào ngày 7-1-2026, thay mặt Bộ Chính trị, Tổng Bí thư Tô Lâm đã ký ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam. Ông nhìn nhận thế nào về ý nghĩa của nghị quyết này đối với hoạt động VHNT?

- Có thể nói, Nghị quyết số 80-NQ/TW ra đời là cơ sở chính trị, pháp lý vô cùng quan trọng, là kim chỉ nam, tạo điều kiện thuận lợi để văn nghệ sĩ nỗ lực sáng tạo, cống hiến. Nghị quyết đã khẳng định rất rõ quan điểm phát triển văn hóa ngang tầm với chính trị, kinh tế - xã hội; phát triển VHNT xứng tầm với lịch sử văn hóa dân tộc và tầm vóc đất nước trong kỷ nguyên mới.

Chúng tôi có suy nghĩ rất đơn giản - văn hóa chính là con người, phải hướng tới con người, phải thể hiện cội nguồn bản sắc của dân tộc. Văn hóa, nghệ thuật phải đến được với nhân dân, có tác động trực tiếp, làm nền tảng vững chắc để phát triển đất nước bền vững, hùng cường và mang lại hạnh phúc thực sự cho nhân dân.

Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Đồng Nai công diễn tác phẩm mới của văn nghệ sĩ phục vụ công chúng trên địa bàn tỉnh. Ảnh: My Ny

* Như ông đã chia sẻ, nghệ thuật là phải đến được với nhân dân. Vậy việc phối hợp giữa văn nghệ sĩ Đồng Nai với văn nghệ sĩ các tỉnh, thành phố và các đơn vị, địa phương sẽ được thực hiện ra sao để tạo sự lan tỏa lớn nhất, thưa ông?

- Từ nhiều năm nay, chúng tôi duy trì, phối hợp chặt chẽ giữa đội ngũ văn nghệ sĩ Ðồng Nai với Thành phố Hồ Chí Minh và các nghệ sĩ, gương mặt tiêu biểu của cả nước cùng về Ðồng Nai biểu diễn, phục vụ công chúng. Dù điều kiện kinh phí còn nhiều hạn chế nhưng chúng tôi luôn xác định phải chọn những nghệ sĩ tài năng đến công diễn để từng chương trình thực sự là sản phẩm có giá trị, gắn với định hướng phát triển công nghiệp văn hóa. Trong đó, chủ thể sáng tạo là đội ngũ văn nghệ sĩ, còn chủ thể thụ hưởng chính là nhân dân.

CHẠM ĐƯỢC ĐẾN CÔNG CHÚNG, NHẤT LÀ THẾ HỆ TRẺ

* Ông đánh giá thế nào về hiệu quả của việc đưa các hoạt động VHNT đến với công chúng, nhất là học sinh, sinh viên, lực lượng vũ trang và các đối tượng đặc thù?

- Thực tế cho thấy, khi các chương trình VHNT được tổ chức tại các trường học, đơn vị lực lượng vũ trang, không khí tiếp nhận rất sôi nổi, hào hứng. Đó là sự giao thoa, cộng cảm mạnh mẽ giữa nghệ sĩ, tác phẩm và khán giả. Hiệu quả lan tỏa rất lớn. Những vở diễn tiêu biểu về hình tượng Chủ tịch Hồ Chí Minh, các anh hùng liệt sĩ, người chiến sĩ cách mạng như Những chiến binh bất tử, Đặng Thùy Trâm... đã tác động sâu sắc đến nhận thức, tư tưởng và tình cảm của thế hệ trẻ. Đây là cách chuyển hóa chủ trương, đường lối của Đảng bằng ngôn ngữ nghệ thuật, đi vào lòng người một cách tự nhiên và bền vững.

“Năm 2025, Hội VHNT tỉnh Ðồng Nai đã tặng hơn 3,8 ngàn ấn phẩm cho Vùng 2 Hải quân để chuyển đến các đảo tiền tiêu và nhà giàn. Năm 2026, chúng tôi sẽ tiếp tục trao tặng ấn phẩm VHNT, góp phần bổ sung nguồn tư liệu đọc, nghiên cứu và giải trí cho cán bộ, chiến sĩ nơi đầu sóng ngọn gió”.

Nghệ sĩ Nhân dân GIANG MẠNH HÀ, Phó Chủ tịch Hội Nghệ sĩ sân khấu Việt Nam, Chủ tịch Hội VHNT tỉnh Ðồng Nai

* Trong bối cảnh hội nhập, ông đánh giá thế nào về yêu cầu đổi mới của đội ngũ văn nghệ sĩ Đồng Nai hiện nay?

- Nhu cầu thưởng thức văn hóa, nghệ thuật của người dân Đồng Nai rất cao, đa dạng và ngày càng hiện đại. Vì vậy, bản thân văn nghệ sĩ cũng phải đổi mới tư duy, ứng dụng công nghệ số, mạnh dạn sáng tạo, dám dấn thân để tiệm cận với khu vực và thế giới.

* Để thực hiện khát vọng phát triển công nghiệp văn hóa tại Đồng Nai, chúng ta cần những điều kiện nào?

- Văn nghệ sĩ Đồng Nai mong muốn đem tất cả công sức, trí tuệ, tài năng cống hiến cho quê hương, đất nước. Tuy nhiên, chúng tôi cần có không gian xứng tầm, rộng lớn hơn để hoạt động, để sáng tạo. Đó là địa điểm để hội tụ nhân dân đến hưởng thụ, thưởng thức tác phẩm VHNT. Đặc biệt là không gian để quảng bá tác phẩm VHNT khi Sân bay quốc tế Long Thành đi vào hoạt động, hàng triệu khách quốc tế sẽ đến Đồng Nai, họ phải “chạm” ngay vào hồn Việt, vào bản sắc truyền thống độc đáo của người Đồng Nai.

* Nhìn về chặng đường phía trước, ông muốn gửi gắm thông điệp gì tới đội ngũ văn nghệ sĩ Đồng Nai để tiếp tục khơi dậy khát vọng phát triển VHNT trong kỷ nguyên mới?

- Tôi mong mỗi văn nghệ sĩ Đồng Nai luôn giữ vững bản lĩnh chính trị, tình yêu quê hương, đất nước và khát vọng cống hiến. Mỗi tác phẩm ra đời không chỉ là kết quả của lao động nghệ thuật mà còn là sự gửi gắm trách nhiệm với xã hội, với nhân dân. Khi VHNT thực sự bắt nhịp với hơi thở đời sống, phản ánh trung thực, nhân văn những chuyển động của đất nước, của Đồng Nai trong giai đoạn mới thì tự thân nó sẽ tạo nên sức lan tỏa bền vững, góp phần xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc như tinh thần Nghị quyết số 80-NQ/TW đã xác định.

* Trân trọng cảm ơn ông!

My Ny (thực hiện)