Chọc hút dịch màng bụng thai nhi dưới siêu âm: Nên áp dụng trong trường hợp nào?

Chọc hút dịch màng bụng thai nhi dưới siêu âm là một trong những kỹ thuật can thiệp bào thai đòi hỏi trình độ chuyên môn cao, sự phối hợp đa chuyên khoa và quy trình thực hiện nghiêm ngặt. Tại Trung tâm Y học Bào thai PhenikaaMec, kỹ thuật này được triển khai theo quy trình chuẩn hóa, từ bước thăm khám - chẩn đoán - thực hiện thủ thuật đến theo dõi sau can thiệp, nhằm đảm bảo an toàn tối đa cho thai phụ và thai nhi.

Những trường hợp nào cần chỉ định chọc hút dịch màng bụng thai nhi?

Tràn dịch màng bụng thai nhi là tình trạng dịch tích tụ bất thường trong khoang bụng, có thể xuất hiện đơn độc hoặc là một phần của phù thai toàn thân. Khi lượng dịch tăng nhanh, các cơ quan quan trọng như tim, phổi, gan bị chèn ép, dẫn tới suy tuần hoàn, suy hô hấp và làm tăng nguy cơ thai lưu nếu không được xử trí kịp thời.

Trong những trường hợp này, chọc hút dịch màng bụng thai nhi dưới hướng dẫn siêu âm được xem là biện pháp can thiệp cần thiết, giúp giảm áp lực ổ bụng, cải thiện huyết động thai nhi, đồng thời tạo điều kiện cho các can thiệp bào thai tiếp theo như truyền máu qua dây rốn hoặc điều trị nguyên nhân nền.

Hình ảnh siêu âm tràn dịch màng bụng thai nhi gây phù thai. Nguồn: internet

Tuy nhiên, chọc hút dịch màng bụng không phải là thủ thuật thường quy, mà chỉ được chỉ định trong các tình huống có nguy cơ cao, bao gồm:

- Tràn dịch màng bụng thai nhi mức độ nhiều, gây chèn ép tim - phổi, ảnh hưởng huyết động.

- Phù thai toàn thân, kèm theo tràn dịch nhiều khoang.

- Nghi ngờ nhiễm trùng bào thai (CMV, toxoplasma, parvovirus B19…).

- Bất thường bẩm sinh hệ tiêu hóa, gan - mật, nghi viêm phúc mạc phân su hoặc xuất huyết ổ bụng.

- Hỗ trợ các can thiệp khác như truyền máu bào thai, can thiệp mạch rốn, khi cần cải thiện hình ảnh siêu âm và điều kiện tiếp cận.

Theo BSCKI. Vương Thị Bích Thủy - Trung tâm Y học Bào thai, Bệnh viện Đại học Phenikaa, việc chỉ định chọc hút dịch cần được cân nhắc kỹ lưỡng: “Đây là một thủ thuật xâm lấn, mục tiêu không chỉ là hút dịch, mà là tạo điều kiện để thai nhi ổn định tuần hoàn, có thêm cơ hội phát triển và chờ đợi các can thiệp tiếp theo nếu cần”.

Chọc hút dịch màng bụng thai nhi được thực hiện ekip bác sĩ y học bào thai.

Quy trình chọc hút dịch màng bụng thai nhi dưới siêu âm tại PhenikaaMec

Trung tâm Y học Bào thai - Bệnh viện Đại học Phenikaa (PhenikaaMec) là một trong những đơn vị tiên phong trong triển khai các kỹ thuật can thiệp bào thai chuyên sâu tại Việt Nam. Trung tâm được đầu tư đồng bộ về cơ sở vật chất, hệ thống siêu âm hiện đại và đội ngũ chuyên gia được đào tạo bài bản về y học bào thai. Quy trình can thiệp chọc hút dịch màng bụng thai nhi khép kín với các bước như sau:

Bước 1: Hội chẩn chuyên sâu và chỉ định chính xác

Trước khi quyết định can thiệp, thai phụ được thăm khám và siêu âm chuyên sâu nhằm đánh giá toàn diện tình trạng thai nhi: mức độ tràn dịch, dấu hiệu phù thai, ảnh hưởng đến tim - phổi, cũng như các bất thường đi kèm.

Các trường hợp nghi ngờ bệnh lý bào thai phức tạp sẽ được hội chẩn đa chuyên khoa, bao gồm y học bào thai, sản khoa, nhi khoa và hồi sức sơ sinh. Chỉ khi lợi ích của can thiệp vượt trội so với nguy cơ, bác sĩ mới đưa ra chỉ định chọc hút dịch.

Bước 2: Chuẩn bị thủ thuật trong điều kiện vô khuẩn nghiêm ngặt

Thai phụ được tư vấn kỹ lưỡng về mục đích, lợi ích và các rủi ro có thể gặp. Trước khi tiến hành, bác sĩ siêu âm xác định chính xác vị trí khoang dịch, lựa chọn đường tiếp cận an toàn nhất, tránh bánh rau, dây rốn và các cơ quan quan trọng của thai nhi.

Vùng bụng thai phụ được sát khuẩn tuyệt đối, đồng thời sử dụng thuốc giảm co tử cung hoặc gây tê tại chỗ tùy từng trường hợp, nhằm hạn chế kích thích tử cung trong quá trình can thiệp.

Phòng can thiệp bào thai tiêu chuẩn ISO 5 vô trùng tuyệt đối.

Bước 3: Thực hiện chọc hút dưới hướng dẫn siêu âm liên tục

Dưới sự hỗ trợ của hệ thống siêu âm độ phân giải cao, bác sĩ sử dụng kim chuyên dụng mảnh, đưa qua thành bụng mẹ và thành tử cung để tiếp cận khoang phúc mạc thai nhi. Mọi thao tác đều được theo dõi trực tiếp trên màn hình siêu âm, giúp kiểm soát chính xác hướng kim và độ sâu can thiệp.

Dịch được hút ra với mục tiêu giảm áp lực ổ bụng hoặc lấy mẫu phục vụ xét nghiệm chẩn đoán. Sau khi hoàn tất, kim được rút nhẹ nhàng, hạn chế tối đa nguy cơ chảy máu hoặc tổn thương mô.

Chọc hút dịch màng bụng thai nhi được thực hiện dưới hướng dẫn siêu âm để đảm bảo an toàn cho thai nhi.

Bước 4: Theo dõi sát sau can thiệp

Ngay sau thủ thuật, thai nhi được siêu âm kiểm tra nhịp tim, tình trạng tuần hoàn và lượng dịch còn lại. Thai phụ được theo dõi tại viện từ vài giờ đến 24 giờ để phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường như co tử cung, rỉ ối hoặc nhiễm trùng.

Sau đó, bác sĩ chuyên khoa sẽ lên kế hoạch theo dõi dài hạn sẽ được xây dựng tùy theo nguyên nhân tràn dịch và đáp ứng của thai nhi sau can thiệp.

Trung tâm Y học Bào thai PhenikaaMec - điểm tựa chuyên sâu cho các thai kỳ nguy cơ cao

Trung tâm Y học Bào thai PhenikaaMec (Bệnh viện Đại học Phenikaa) là đơn vị can thiệp bào thai chuyên sâu, tiên phong tại Việt Nam theo mô hình chuẩn quốc tế. Trung tâm hoạt động theo mô hình khép kín, chú trọng chẩn đoán sớm - can thiệp đúng thời điểm - chăm sóc liên tục làm trục xuyên suốt, nhằm bảo vệ sự sống của thai nhi ngay từ giai đoạn bào thai.

Trung tâm quy tụ đội ngũ chuyên gia y học bào thai có trình độ cao, trực tiếp thăm khám, chẩn đoán và theo dõi sát các ca thai kỳ nguy cơ cao. Trung tâm đầu tư đồng bộ hệ thống cơ sở vật chất hiện đại, phòng mổ vô trùng chuẩn ISO 5, thiết bị can thiệp tiên tiến triển khai thành công các kỹ thuật khó.

Trung tâm Y học Bào thai PhenikaaMec đang định hướng phát triển trong tương lai gần, đưa Y học Bào thai Việt Nam đứng đầu khu vực Đông Nam Á và vươn xa thế giới.

Liên hệ để biết thêm thông tin chi tiết:

Hotline Trung tâm: 086 865 0303

Địa chỉ: Tầng 6 tòa B - Bệnh viện Đại học Phenikaa - Tổ 5 Hòe Thị, phường Xuân Phương, TP Hà Nội

Website: https://phenikaamec.com/