Nhân lực trình độ cao đón “cơ hội vàng” trong kỷ nguyên mới

Dự án Cảng hàng không quốc tế (sân bay) Long Thành đang đếm ngược ngày về đích, đồng thời kéo theo nhiều cơ hội cho các ngành, lĩnh vực của Ðồng Nai bứt phá, trong đó có lĩnh vực đào tạo nghề công nghệ cao. Ðây chính là cơ hội lịch sử để hệ thống các trường đại học, cao đẳng tại tỉnh chuyển trọng tâm chiến lược đào tạo nghề trình độ cao, nhất là những lĩnh vực mới.

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính gặp gỡ các kỹ sư có trình độ cao vận hành Nhà máy Điện Nhơn Trạch 3 và Nhơn Trạch 4 (tại Khu công nghiệp Ông Kèo, xã Đại Phước). Ảnh: Công Nghĩa

Hiệu trưởng Trường cao đẳng Công nghệ Quốc tế Lilama 2 (ở xã Long Phước) Nguyễn Khánh Cường chia sẻ: “Chưa khi nào chúng tôi lại thấy được cơ hội rộng mở để đào tạo nhân lực trình độ cao như hiện nay. Chúng tôi đã nhận được nhiều “đơn hàng” đào tạo và cung ứng nhân lực cho các doanh nghiệp lớn, đặc biệt là liên quan đến ngành hàng không”.

Cơ hội cho người trẻ lành nghề

Một lãnh đạo Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV) cho biết: Sân bay Long Thành mở ra hàng ngàn cơ hội việc làm rất đa dạng cho lao động trẻ lành nghề, trong đó lao động là người Đồng Nai sẽ được ưu tiên hơn. Sân bay không chỉ cần phi công hay tiếp viên, mà cần một đội ngũ kỹ thuật và hậu cần khổng lồ như: kỹ thuật viên, kỹ sư bảo dưỡng máy bay, kỹ thuật điện tử viễn thông hàng không, sửa chữa trang thiết bị sân bay, an ninh hàng không, phục vụ hành khách, vận hành trang thiết bị nhà ga…

Trường THPT Thống Nhất A (ở xã Trảng Bom) hướng học sinh theo các ngành kỹ thuật công nghệ bằng giải pháp tăng cường trải nghiệm giáo dục STEM. Ảnh: Công Nghĩa

Không dừng lại ở đó, Đồng Nai đang quyết tâm theo đuổi mục tiêu thành lập khu thương mại tự do gắn với Sân bay Long Thành. Do vậy, lao động ngành logistics cũng có rất nhiều cơ hội việc làm chất lượng cao ở các vị trí như: quản lý kho, điều vận, công nghệ thông tin, thủ tục hải quan, xuất - nhập khẩu hàng hóa, kiểm định hàng hóa và nhiều dịch vụ khác đi kèm. Cùng với đó, nhiều khu công nghiệp công nghệ cao, thế hệ mới cũng được khởi công vào cuối năm 2025, dự kiến sẽ sớm đón các nhà đầu tư ở các lĩnh vực như: điện tử, xe điện, vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI)…

Dự báo được những cơ hội tiềm năng của Đồng Nai trong kỷ nguyên mới, năm 2025, Tập đoàn Coherent (Hoa Kỳ) đưa vào vận hành nhà máy bán dẫn tại Khu công nghiệp Nhơn Trạch 1, tỉnh Đồng Nai với tổng vốn đầu tư 127 triệu USD. Đây là nhà máy chuyên sản xuất tấm nền silicon carbide, kính và các thiết bị quang học tiên tiến, đóng vai trò then chốt trong việc tăng năng lực trong lĩnh vực silicon carbide, quang học - những yếu tố thiết yếu cho quá trình chuyển đổi các hệ thống công nghiệp, truyền thông tốc độ cao và hạ tầng trung tâm dữ liệu. Bên cạnh đó, Tập đoàn Coherent đang xúc tiến đầu tư 3 dự án khác tại Khu công nghiệp Nhơn Trạch 1 và 2.

Kỹ sư vận hành Nhà máy Điện khí Nhơn Trạch 3 và 4 tại Khu công nghiệp Ông Kèo, xã Đại Phước, nhà máy điện khí hiện đại đầu tiên tại Việt Nam. Ảnh: Công Nghĩa

Tổng Giám đốc Công ty Coherent Việt Nam Nguyễn Minh Mẫn cho biết: “Việc Coherent đưa vào hoạt động nhà máy ở Đồng Nai là bước đi quan trọng trong chiến lược đa dạng hóa hiện diện toàn cầu, tăng cường khả năng phục hồi chuỗi cung ứng, tiếp cận gần hơn với khách hàng và thị trường mới nổi. Đây còn là một phần trong tầm nhìn xây dựng các trung tâm cấp khu vực, tích hợp năng lực công nghệ tiên tiến và cho phép khai thác hiệu quả nguồn nhân lực năng động và hệ sinh thái công nghiệp bán dẫn đang phát triển mạnh mẽ của Việt Nam. Cùng với xây dựng các nhà máy công nghệ cao, Coherent Việt Nam sẽ gắn với đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao là người địa phương, đóng vai trò quan trọng đảm bảo hoạt động ổn định và hiệu quả”.

Trong kỷ nguyên mới, nguồn nhân lực chất lượng cao được xem là “chìa khóa vàng” quyết định tốc độ và chất lượng tăng trưởng kinh tế của Ðồng Nai. Ðây là nền tảng cốt lõi để tỉnh khai thác hiệu quả Dự án Sân bay Long Thành và đón đầu làn sóng đầu tư công nghệ cao, bán dẫn. Chuẩn bị tốt đội ngũ này chính là kiến tạo lợi thế cạnh tranh bền vững, đưa Ðồng Nai vươn tầm khu vực.

Trong khi đó, Tỉnh ủy viên, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Long Thành Nguyễn Hữu Nguyên cho biết: Với cơ sở hạ tầng đồng bộ, hiện đại, đặc biệt là có Sân bay Long Thành, sắp tới là khu thương mại tự do gắn với sân bay và cảng biển, khu công nghiệp công nghệ cao, thì không thể thiếu lao động trình độ cao. Chính vì vậy, xã đang chỉ đạo cho các trường phổ thông trên địa bàn đẩy mạnh định hướng nghề nghiệp cho học sinh. Nếu làm tốt công tác này thì thế hệ trẻ của xã Long Thành nói riêng và vùng Long Thành nói chung có thể sống và làm giàu trên chính vùng đất mình được sinh ra, thay vì phải đi các nơi khác tìm việc làm.

Xây dựng chiến lược đào tạo mới

Phó Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn KN Holdings Lê Nữ Thùy Dương cho hay: “Tập đoàn chúng tôi mới khởi động 2 khu công nghiệp thế hệ mới quy mô lớn tại Đồng Nai, đó là Khu công nghiệp Bàu Cạn - Tân Hiệp (tại xã Bàu Cạn và Tân Hiệp) và Khu công nghiệp Xuân Quế - Sông Nhạn tại xã Xuân Quế. Dự kiến khi đi vào hoạt động, chỉ riêng Khu công nghiệp Bàu Cạn - Tân Hiệp đã cần tới 50 ngàn lao động, trong đó 40% có trình độ kỹ sư. Do đó, ngay từ bước khởi động dự án, chúng tôi đã phải tính ngay đến bài toán cung ứng nhân lực chất lượng cao cho các nhà đầu tư”.

Thay vì chờ doanh nghiệp tự tìm đến mình, từ năm 2021, Trường cao đẳng Công nghệ quốc tế Lilama 2 đã chủ động “gõ cửa” nhiều doanh nghiệp lớn trong lĩnh vực hàng không, trong đó có ACV, Vietjet Air, Công ty cổ phần Phục vụ mặt đất Sài Gòn (SAGS) để đào tạo nhân lực hàng không. Đây là bước đi tắt đón đầu để cung cấp nhân lực cho Sân bay Long Thành. Hiệu trưởng nhà trường Nguyễn Khánh Cường cho hay: “Đến nay, chúng tôi đã có những lứa học viên ngành hàng không đầu tiên được đào tạo và chuẩn bị tốt nghiệp. Bên cạnh đó, nhiều sinh viên các ngành cơ điện, điện tử của nhà trường cũng “chinh phục” cơ hội việc làm ngay từ khi Sân bay Long Thành còn đang ở công đoạn xây dựng”.

Có lịch sử gần 30 năm thành lập, Trường đại học Lạc Hồng (ở phường Trấn Biên) cũng đang nỗ lực đổi mới để tận dụng những cơ hội của tỉnh Đồng Nai và vùng Đông Nam Bộ. Theo đó, nhà trường đang đầu tư đồng bộ cả về chương trình đào tạo, đội ngũ giảng viên, cơ sở vật chất theo hướng chuẩn khu vực ASEAN và nhiều ngành đạt chuẩn Hoa Kỳ. Trường đã trở thành đối tác của Đại học Arizona (Hoa Kỳ) và nhiều trường đại học trong khu vực, nhờ đó ngày càng có nhiều giảng viên, sinh viên được đưa đi đào tạo trình độ cao ở nước ngoài.

Sinh viên ngành Trí tuệ nhân tạo (AI) Trường đại học Lạc Hồng thực hành trên các thiết bị lập trình. Ảnh: Công Nghĩa

PGS.TS Lâm Thành Hiển, Hiệu trưởng Trường đại học Lạc Hồng cho biết: Trường đang tập trung nguồn lực đầu tư trang thiết bị phục vụ đào tạo, trong đó có ngành vi mạch bán dẫn, robot, công nghệ thông tin, AI, logistics, công nghệ ô tô điện, cơ khí tự động hóa. Thay vì có gì đào tạo nấy, nhà trường đã gắn kết chặt chẽ với các doanh nghiệp trong các lĩnh vực để tăng cơ hội trải nghiệm thực tế cho sinh viên. Đặc biệt, nhà trường đang đẩy mạnh chuyển giao công nghệ cho doanh nghiệp, trong đó có nhiều doanh nghiệp FDI.

Theo đồng chí Lê Trường Sơn, Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Đồng Nai đã nghiên cứu và đưa ra được dự báo về nhu cầu sử dụng lao động của tỉnh trong những năm tới. Từ đó, tỉnh đang quyết liệt sắp xếp lại hệ thống các cơ sở đào tạo theo hướng tinh gọn, hiệu lực và hiệu quả. Cùng với đó, tỉnh cũng đang kêu gọi thu hút thêm các trường đại học trong nước, thậm chí là nước ngoài đầu tư mở cơ sở đào tạo tại Đồng Nai để cung ứng lao động cho địa phương. Hiện một số đơn vị như: Trường đại học Giao thông - Vận tải Thành phố Hồ Chí Minh, Trường đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh, Đại học Mở Thành phố Hồ Chí Minh đang xúc tiến triển khai đào tạo tại Đồng Nai.

Tiến sĩ Đặng Anh Tuấn, Phó Hiệu trưởng phụ trách Trường đại học Đồng Nai cho biết: Đại hội Đảng bộ tỉnh Đồng Nai lần thứ I, nhiệm kỳ 2025-2030 đã xác định đến năm 2030, Trường đại học Đồng Nai trở thành trường đào tạo nhân lực chất lượng cao của tỉnh. Do đó, nhà trường đang tập trung rà soát, thu hút nguồn giảng viên có trình độ cao, mở thêm các ngành đào tạo mới, đồng thời tăng cường hợp tác với doanh nghiệp trong công tác đào tạo. Cùng với đó, nhà trường đang xem xét mở cơ sở tại phường Bình Phước để đào tạo nhân lực cho khu vực phía Bắc của tỉnh.

Sau khi hợp nhất, tỉnh Ðồng Nai có 4 trường đại học và 2 phân hiệu trường đại học đào tạo đa ngành. Ngoài ra, tỉnh còn có 10 trường cao đẳng đào tạo nghề. Năng lực tuyển sinh đào tạo mới của các cơ sở đào tạo tại Ðồng Nai mỗi năm khoảng 10 ngàn sinh viên.

Công Nghĩa