Bệnh viện Đồng Nai: <i>Sàng lọc sơ sinh?</i>

Từ cuối năm 2007, Bệnh viện đa khoa Đồng Nai (BV Đồng Nai) đã triển khai sàng lọc sơ sinh, nhưng đến tháng 3-2010 thì tạm ngưng nên nhiều trẻ em sinh ra từ đó tới nay không được sàng lọc để phát hiện và điều trị bệnh kịp thời...

Sàng lọc sơ sinh (hay còn gọi là sàng lọc sau sinh) là một phần của đề án “Xây dựng và mở rộng mạng lưới sàng lọc trước sinh và sơ sinh tại 12 tỉnh, thành đến năm 2010” do Tổng cục Dân số - kế hoạch hóa gia đình Việt Nam và Bệnh viện Từ Dũ (TP.Hồ Chí Minh) thực hiện với mục đích cải thiện chất lượng dân số. Khoa sản BV Đồng Nai được chọn là đơn vị đầu tiên của tỉnh thực hiện đề án này.

Các bé sơ sinh cần được khám sàng lọc sớm để được phát hiện và điều trị bệnh kịp thời.

Theo đó, bắt đầu từ ngày 1-12-2007, BV Đồng Nai đã triển khai sàng lọc các bệnh: suy giáp bẩm sinh và thiếu men G6PD cho trẻ sơ sinh (miễn phí đến năm 2010). Được biết, bệnh suy giáp bẩm sinh nếu không được phát hiện và chữa trị trong vòng 2 tuần đầu sau sinh, sẽ ảnh hưởng đến khả năng phát triển trí tuệ và tư duy; hệ thống xương sẽ kém phát triển đưa đến giảm chiều cao so với tuổi. Còn bệnh này nếu được phát hiện sớm để điều trị bổ sung nội tiết tố tuyến giáp kịp thời sẽ phục hồi và phát triển như những bé bình thường khác. Còn bệnh thiếu men G6PD có thể gây tán huyết khi tiếp xúc với yếu tố nguy cơ. Đây là bệnh không chữa được nhưng có thể phòng ngừa thông qua những danh mục thức ăn và thuốc uống cần tránh.

Các bé sau sinh 36 - 48 giờ sẽ được BV lấy mẫu xét nghiệm gửi đọc kết quả tại BV Từ Dũ. Trong hai năm 2008 - 2009 đã có 3.770 trẻ được sàng lọc sơ sinh tại BV Đồng Nai, trong đó có 37 em (36 thiếu G6PD và 1 suy giáp bẩm sinh) may mắn được phát hiện bệnh rất sớm và điều trị kịp thời.

Thế nhưng, từ tháng 3-2010 trở đi, việc BV Đồng Nai tạm ngưng sàng lọc sơ sinh khiến không ít sản phụ tỏ ra lo lắng. Chị Nguyễn Thị Thúy Vân, ở phường Trảng Dài, TP.Biên Hòa, cho biết: “Khi có thai, tôi thường lên mạng internet để đọc các thông tin, kiến thức để chuẩn bị làm mẹ. Tôi được biết, chương trình sàng lọc sơ sinh đã triển khai tại BV Đồng Nai, tôi rất mừng và chọn bệnh viện này để sinh con. Bây giờ tôi gần sinh thì mới biết hiện nay BV đang tạm ngưng nên rất lo”.

Liên hệ với BV Đồng Nai chúng tôi được biết, nguyên nhân BV tạm ngưng sàng lọc sơ sinh là do thiếu mẫu giấy xét nghiệm từ BV Từ Dũ chuyển về. Thạc sĩ - bác sĩ Nguyễn Mạnh Hoan, Trưởng khoa sản 1, cho biết: “Về góc độ chuyên môn, sàng lọc sơ sinh vô cùng cần thiết, vì giúp phát hiện được những bệnh lý khó phát hiện trên lâm sàng, do các bệnh này liên quan đến các bệnh lý nội tiết, rối loạn chuyển hóa”. Chính vì vậy, BV Đồng Nai đã đặt “Sàng lọc trước sinh và sau sinh” là một kế hoạch trọng điểm của BV trong năm 2008 - 2010.

Tuy nhiên, hiện nay trên địa bàn tỉnh, chương trình sàng lọc sơ sinh mới triển khai ở BV Đồng Nai. Theo tổng hợp của bác sĩ Hoan, thì tỷ lệ trẻ sơ sinh thiếu men G6PD tại Đồng Nai cao hơn so với TP.Hồ Chí Minh và 12 tỉnh, thành tham gia đề án. Năm 2008, qua 14.972 ca sàng lọc ở 12 tỉnh, thành đã phát hiện 228 ca thiếu men G6PD (chiếm 1,5%); tại khoa sản BV Đồng Nai sàng lọc 2.226 ca thì có 36 ca thiếu men G6PD (chiếm 1,6%). Trong số ca sàng lọc ở 12 tỉnh, thành vào năm 2008 chỉ có duy nhất 1 ca bị suy giáp bẩm sinh được sàng lọc tại BV Đồng Nai.

Bác sĩ Nguyễn Mạnh Hoan: “Chúng ta cần phải thực hiện sàng lọc ngay cho tất cả trẻ em được sinh ra trong tỉnh, cũng như trong cả nước. Đồng thời, đề nghị trong năm nay ngành y tế Đồng Nai nên chọn “sàng lọc sau sinh” là một trong những mục tiêu quan trọng cần làm để góp phần cải thiện chất lượng, dân số”.

Bác sĩ Huỳnh Cao Hải , Phó giám đốc Sở Y tế tỉnh: Sẽ triển khai đồng bộ trong toàn tỉnh

Thời gian qua, do thiếu mẫu giấy xét nghiệm nên việc sàng lọc sơ sinh tại BV Đồng Nai có tạm ngưng. Đầu tuần này, BV Từ Dũ đã chuyển về 3.000 mẫu giấy và nội trong tuần này sẽ chuyển về BV Đồng Nai để tiếp tục triển khai trở lại.

Vừa qua, Sở Y tế phối hợp với BV Từ Dũ và BV Đồng Nai đã triển khai tập huấn cho các y, bác sĩ ở các bệnh viện tuyến huyện thực hiện sàng lọc sơ sinh. Hướng tới sẽ cho triển khai đồng bộ ở các khoa sản để sàng lọc phát hiện và điều trị kịp thời cho trẻ sơ sinh trên địa bàn tỉnh. Sở Y tế sẽ có kiến nghị trung ương tiếp tục cho triển khai đề án này. Nếu không có kinh phí thực hiện thì địa phương sẽ đứng ra làm, nhằm từng bước tiến tới tầm soát, loại trừ và chữa trị bệnh kịp thời cho trẻ sơ sinh để các em không bị thiệt thòi và không là gánh nặng cho gia đình và xã hội.

Ngọc Thư

An An

Bệnh viện Đồng Nai: Sàng lọc sơ sinh?