Cụm gốm sứ Tân Hạnh bị bỏ hoang

Cho đến nay, sau gần 13 năm triển khai xây dựng Cụm gốm sứ Tân Hạnh (TP.Biên Hòa)  theo Quyết định 2503/QĐ.CT.UBT của UBND tỉnh ngày 22-7-2002, vẫn chưa có doanh nghiệp sản xuất gốm nào ở TP.Biên Hòa xây dựng cơ sở mới tại đây.

 

Cho đến nay, sau gần 13 năm triển khai xây dựng Cụm gốm sứ Tân Hạnh (TP.Biên Hòa)  theo Quyết định 2503/QĐ.CT.UBT của UBND tỉnh ngày 22-7-2002, vẫn chưa có doanh nghiệp sản xuất gốm nào ở TP.Biên Hòa xây dựng cơ sở mới tại đây.

Trong khi đó, việc đầu tư cơ sở hạ tầng Cụm gốm sứ Tân Hạnh đã cơ bản hoàn thành. Các trục đường chính, hệ thống chiếu sáng, nước sạch đã được thi công từ lâu. Tuy nhiên, do không có người sử dụng, bảo quản nên những công trình này đang có dấu hiệu xuống cấp.

* Doanh nghiệp gặp khó

Việc lãng phí cơ sở hạ tầng cũng như quỹ đất thuộc Cụm gốm sứ Tân Hạnh khiến người dân nơi đây không khỏi bức xúc, nhất là những người trước đây có nhà cửa nằm trong dự án phải di dời đi nơi khác. Ông A., người có kinh nghiệm lâu năm trong nghề làm gốm xứ ở Tân Hạnh, bộc bạch: “Nghề gốm truyền thống ở TP.Biên Hòa trước đây tập trung dọc theo tuyến sông Đồng Nai, gồm các phường, xã: Tân Vạn, Tân Hạnh, Bửu Hòa, Hóa An. Thời kỳ thịnh vượng, làng gốm Biên Hòa thu hút hàng ngàn nhân công trẻ có tay nghề. Từ khi thực hiện xây dựng Cụm gốm sứ Tân Hạnh, do triển khai chậm nên nhiều doanh nghiệp không ký được hợp đồng sản xuất, công nhân thất nghiệp phải tìm việc làm khác trong các khu công nghiệp. Điều đáng nói là những gia đình chấp hành chủ trương giao đất trước, giờ thấy dự án dở dang, công trình hạ tầng xuống cấp rất xót xa”.

Do không có người sử dụng, bảo quản nên hệ thống xử lý nước thải trong Cụm gốm sứ Tân Hạnh đang xuống cấp.

Với quy mô gần 55 hécta, quá trình triển khai giao đất trên thực địa cho các đơn vị được thực hiện với 31 doanh nghiệp có hồ kỹ thuật thửa đất; 8 cơ sở khác đang tiếp tục hoàn thành. Thực tế, việc di dời lẽ ra phải thực hiện hoàn tất vào cuối năm 2012, song hiện tại vẫn chưa có doanh nghiệp nào có mặt tại Cụm gốm sứ Tân Hạnh. Bên cạnh đó, còn khoảng 2 hécta đất chưa được người dân bàn giao nên 7 doanh nghiệp quy hoạch vào đây cũng chưa biết sẽ được nằm ở vị trí nào.

Theo các cơ quan chức năng của TP.Biên Hòa, đại đa số các doanh nghiệp nghề gốm chưa mặn mà với việc di dời cơ sở vào cụm công nghiệp. Nguyên nhân là do kinh phí di dời quá lớn, nhất là xây dựng cơ sở mới tốn kém do đó nhiều doanh nghiệp chần chừ. Mặt khác, tình hình sản xuất kinh doanh đối với ngành gốm sứ nói chung thời gian qua chưa có dấu hiệu khởi sắc nên nhiều đơn vị vẫn hoạt động cầm chừng. Chính vì vậy,  chưa doanh nghiệp nào dám mạo hiểm đầu tư xây dựng, mở rộng cơ sở tại Cụm gốm sứ Tân Hạnh. Trong khi đó, việc tiếp cận các nguồn vốn vay ưu đãi của các doanh nghiệp lại gặp không ít khó khăn. Ông Khưu Mỹ Chiêu, chủ Doanh nghiệp gốm sứ Phong Sơn ở phường Tân Vạn cho rằng, các doanh nghiệp rất mong cơ quan chức năng hỗ trợ một phần lãi suất; đồng thời tạo điều kiện cho doanh nghiệp dễ tiếp cận với ngân hàng để được vay vốn đầu tư  máy móc và xây dựng cơ sở mới.

*“Hoang hóa” một vùng đất

Nói về chủ trương di dời làng nghề đến Cụm gốm sứ Tân Hạnh, ông Vòng Khiềng, Tổng thư ký Hiệp hội Gốm mỹ nghệ Đồng Nai, khẳng định thời gian tới phải đẩy nhanh tiến độ di dời các cơ sở sản xuất đến nơi quy hoạch thì mới bảo tồn và phục hồi được nghề gốm. Theo ông Khiềng, xây dựng làng nghề gốm sứ theo hướng hiện đại là chủ trương đúng đắn. Tuy nhiên, vướng mắc ở đây là việc triển khai chậm. Hơn nữa, các doanh nghiệp dù rất tâm huyết, yêu nghề nhưng không đủ điều kiện để di dời, mở rộng quy mô sản xuất, do đó cần sự hỗ trợ đắc lực từ các ban, ngành chức năng của tỉnh và TP.Biên Hòa mới có thể thực hiện được.

Do dự án bị bỏ hoang lâu ngày nên rác thải tràn ngập khắp nơi.

Trong khi chưa có đơn vị nào đầu tư cơ sở mới vào Cụm gốm sứ Tân Hạnh thì hạ tầng thuộc dự án này đang ngày càng xuống cấp. Nhiều trụ đèn chiếu sáng đã bị xe tải tông nghiêng ngả, hệ thống trụ bơm phục vụ chữa cháy cũng bị tháo gỡ nhiều. Đặc biệt, thời gian gần đây tình trạng đổ trộm rác thải sinh hoạt cũng như rác thải công nghiệp đã trở nên phổ biến. Đã 2 lần Ban Quản lý dự án thành phố phải thu gom hàng tấn rác thải đổ trộm tại cụm công nghiệp này với kinh phí xử lý lên tới 40 triệu đồng. Thế nhưng, tình trạng đổ trộm rác vẫn lén lút diễn ra về ban đêm khi nơi đây đều  là bãi trống lại không có đèn chiếu sáng.

Lý giải về vấn đề lãng phí đất dự án và hạ tầng cơ sở, ông Nguyễn Lộc Kha, Phó giám đốc Ban Quản lý dự án TP.Biên Hòa, cho biết do chưa có doanh nghiệp nào đến hoạt động nếu bật hệ thống chiếu sáng vào ban đêm sẽ lãng phí. Lực lượng chuyên trách ở xã Tân Hạnh trong việc tuần tra kiểm soát lại quá mỏng không thể bao hết khu vực này khiến việc tháo trộm thiết bị và đổ rác thải thường xuyên diễn ra. Đáng kể là toàn bộ khu vực chưa hoạt động nên hệ thống xử lý nước thải cũng bị “đắp mền” và đang xuống cấp. Chỉ tính riêng hệ thống máy móc và xây dựng khu xử lý nước thải ở đây tốn khoảng 30 tỷ đồng.

Công Thành