Bài 2: Tột cùng của nỗi đau

Đồng Nai hiện có 8.843 người bị ảnh hưởng bởi chất độc hóa học/dioxin còn sống. Trong đó có 1.918 người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học và 613 người là con của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học...

[links()]Đồng Nai hiện có 8.843 người bị ảnh hưởng bởi chất độc hóa học/dioxin còn sống. Trong đó có 1.918 người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học và 613 người là con của người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học đang được hưởng chính sách dành cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin. Số nạn nhân còn lại được hưởng chế độ trợ cấp bảo trợ xã hội hằng tháng theo mức độ thương tật được Nhà nước quy định.

Ông Nguyễn Văn Thanh (67 tuổi, ngụ H.Định Quán, giữa) và em gái của mình là hai trong số 3 nạn nhân chất độc da cam/dioxin trong một gia đình được Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh và H.Định Quán trao tặng quà (Ảnh chụp trước tháng 4-2021). Ảnh: V.Truyên

Bà Đào Nguyên, Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh cho biết, toàn tỉnh có hơn 5,5 ngàn gia đình nạn nh ân chất độc da cam/dioxin. Trong số này, có trên 3,3 ngàn gia đình có từ 2-5 nạn nhân, cuộc sống còn khá nhiều khó khăn.

* Cả gia đình là nạn nhân chất độc da cam/dioxin

Với những gia đình có nhiều nạn nhân chất độc da cam/dioxin, nỗi đau về tinh thần, thể xác của từng thành viên trong gia đình nhân lên gấp nhiều lần so với những gia đình khác. Phần lớn những gia đình này sống phụ thuộc vào chính sách hỗ trợ của Nhà nước và sự quan tâm của cộng đồng.

Là thành viên của một gia đình có đến 5 nạn nhân chất độc da cam/dioxin, ông Đào Văn Phố (ngụ xã Xuân Tâm, H.Xuân Lộc) cho biết, trở về với cuộc sống đời thường sau thời gian tham gia kháng chiến, ông được xác định là người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc da cam/dioxin suy giảm khả năng lao động 61%. Người con đầu tiên của ông bị ảnh hưởng rồi liên tiếp 3 người nữa được cơ quan y tế kết luận đều mắc di chứng của chất độc da cam/dioxin với những biểu hiện khuyết tật vận động và thần kinh. Nén nỗi đau, vợ chồng ông dồn sức chăm sóc cho 4 người con của mình. Nhưng khi vợ qua đời thì tất cả gánh nặng đè lên vai của ông.

 “Ngoài trợ cấp hằng tháng của Nhà nước, tôi phải lao động bằng nghề chăm sóc cây xanh để cả nhà đủ ăn vì các con không thể tự lo cho bản thân được. Ngày nào cũng vậy, trước khi ra khỏi nhà đi làm tôi phải nấu ăn để sẵn. Đến giờ nghỉ trưa, tôi chạy về nhà để lo cho các con ăn, tắm rửa rồi sau đó quay lại chỗ làm. Chiều đi làm về thì mọi việc diễn ra như buổi trưa, ngày nào cũng vậy” - ông Phố bộc bạch.

Còn gia đình ông Nguyễn Quang Lịch (ngụ xã Bắc Sơn, H.Trảng Bom) có đến 3 người con là nạn nhân chất độc da cam/dioxin. Ngoài những khó khăn về vật chất, bản thân ông Lịch cùng các con còn gánh chịu nỗi đau về tinh thần và thể xác rất lớn.

Ông Lịch nói trong nước mắt khi kể về hoàn cảnh gia đình: “Nhìn gia đình khác con cái đủ trai đủ gái như gia đình mình mà họ vui vẻ, sung túc, tôi chỉ biết ngậm ngùi. Bởi, tôi năm nay đã gần 100 tuổi nhưng không nhận được sự chăm sóc của con cháu. Ngược lại, dù 3 người con đều đã ngoài 50 tuổi nhưng đứa nào cũng ngu ngơ. Nhiều lần tôi muốn buông xuôi mong nhanh về với ông bà, nhưng lại phải cố gắng sống để lo cho 3 con”. 

* Tương lai mịt mờ

Sau ngày đất nước thống nhất, bà Hoàng Thị Màng (ngụ TT.Vĩnh An, H.Vĩnh Cửu) trở về với cuộc sống đời thường, lấy chồng, sinh con như bao người phụ nữ khác. Nhưng khi sinh con gái đầu lòng, con bà được xác định bị ảnh hưởng của chất độc hóa học với tỷ lệ 81%. “Con nhiễm chất độc hóa học từ tôi nên việc học tập hạn chế. Điều này ảnh hưởng đến cuộc sống, khả năng lao động và thu nhập, điều kiện sống của con trong tương lai khiến tôi rất lo lắng” - bà Màng chia sẻ.

Gia đình ông Nguyễn Quang Lịch (ngụ xã Bắc Sơn, H.Trảng Bom) có đến 3 người con là nạn nhân chất độc da cam/dioxin được nhận quà do Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh vận động trao tặng (Ảnh chụp trước tháng 4-2021)

Còn bà Vũ Thị Kim Lý, mẹ nạn nhân chất độc da cam/dioxin Hồ Quang Thái (27 tuổi, ngụ KP.4, P.Hòa Bình, TP.Biên Hòa) kể: “Gia đình tôi thuộc diện khó khăn ở địa phương. Sau khi con trai ra đời, cuộc sống lại thêm nhiều trở ngại bởi 2 chân con bị tật nên lúc nào cũng cần có người bên cạnh chăm nom. Nhưng những khó khăn đó đều có thể vượt qua bởi có sự giúp sức của Nhà nước, cộng đồng. Tôi chỉ buồn là tương lai con mình không biết sẽ ra sao, bởi di chứng của chất độc da cam/dioxin làm con khuyết tật 2 chân không đi lại được mà việc học tập cũng không thành do sức khỏe rất yếu, tiếp thu chậm”.

Tương tự, bà Nguyễn Thị Thu Dung (ngụ TT.Định Quán, H.Định Quán), mẹ nạn nhân chất độc da cam/dioxin Nguyễn Thị Thảo Nguyên cho biết: “Do bị ảnh hưởng bởi chất độc da cam/dioxin nên toàn thân và tay chân tôi bị co rút và phát âm không rõ, mắc các bệnh về tim, phổi. Khi con gái tôi chào đời, cháu cũng bị di chứng tương tự. Khó khăn cuộc sống do không tìm được việc ổn định đã đành, 2 mẹ con còn chịu những cơn đau về thể xác. Tôi thì buồn vì con mình không phát triển được như bạn bè cùng lứa và cảm thấy có lỗi với con. Nhưng buồn nhất là tương lai con sẽ ra sao khi đã 12 tuổi song thể trạng không phát triển, tiếp thu kiến thức hạn chế”.

Chủ tịch Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin tỉnh Đào Nguyên cho biết, cuộc chiến tranh hóa học do quân đội Mỹ tiến hành ở Việt Nam đã gây ra những tác hại rất to lớn và lâu dài đối với đất nước ta. Đặc biệt, tác hại của chất độc da cam/dioxin đối với sức khỏe con người đã diễn biến đến thứ hệ thứ ba, thứ tư. Trong khi đó, chế độ chính sách nhà nước dành cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin mới chỉ đến thế hệ thứ 2. Do vậy, cần sớm có chế độ chính sách hỗ trợ cho những người thuộc các thế hệ tiếp theo bị nhiễm chất độc hóa học. Bên cạnh đó, việc nâng cao trách nhiệm của các tổ chức và các tầng lớp nhân dân góp phần cùng với Đảng, Nhà nước giải quyết hậu quả chiến tranh hóa học do Mỹ gây ra ở Việt Nam là điều rất cần thiết.

Nguyên Kim - Văn Truyên

Bài 3: Chung tay chăm lo cho nạn nhân chất độc da cam/dioxin